Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurt Hizmetleri Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

16/8/1961 tarihli ve 351 sayılı Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurt Hizmetleri Kanununun 2 nci maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiştir:

"Bakanlığa bağlı yükseköğrenim öğrenci yurtlarında barınan öğrencilerin tamamına, eğitim öğretim dönemi boyunca sabah kahvaltısı, öğle ve akşam yemeğinden oluşan günde üç öğün ücretsiz, sağlıklı ve dengeli beslenme hizmeti sunulur.

Ailesinin ikamet ettiği il dışında örgün yükseköğrenim gören ve süresi içinde Bakanlık yurtlarına başvurduğu halde kontenjan yetersizliği nedeniyle yurda yerleştirilemeyen öğrencilere, kamu yurduna yerleştirilinceye veya normal öğrenim süresi sona erinceye kadar, her ay yürürlükteki net asgari ücretin üçte biri tutarında geri ödemesiz kira ve barınma desteği ödenir.

Bakanlığa bağlı veya Bakanlıkça denetlenen tüm yükseköğrenim öğrenci yurtlarında; deprem dayanıklılığı, yangın algılama ve söndürme sistemleri, elektrik tesisatı ve asansör güvenliği denetimleri her eğitim öğretim yarıyılı başlamadan en az on beş gün önce Bakanlık teknik personeli ile Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliğine bağlı ilgili meslek odalarının görevlendireceği uzman mühendisler tarafından müştereken gerçekleştirilir. Denetim raporları yurt müdürlüklerinin ilan panolarında ve Bakanlığın resmi internet sitesinde kamuoyunun erişimine açık olarak yayımlanır."

Gerekçe: Madde ile, 351 sayılı Yüksek Öğrenim Kredi ve Yurt Hizmetleri Kanununun 2 nci maddesine eklenen fıkralar çerçevesinde; Bakanlığa bağlı yükseköğrenim öğrenci yurtlarında barınan öğrencilere günde üç öğün ücretsiz, yeterli ve dengeli beslenme hizmeti sunulması yasal güvenceye bağlanmaktadır. Ayrıca ailesinin ikamet ettiği il dışında örgün yükseköğrenim gören ve yurt başvurusu yaptığı halde kontenjan yetersizliği sebebiyle kamu yurduna yerleştirilemeyen öğrencilere, yurda yerleşinceye kadar her ay net asgari ücretin üçte biri tutarında geri ödemesiz kira ve barınma yardımı ödenmesi; yurt binalarının deprem, yangın ve asansör güvenliği denetimlerinin ise her yarıyıl başında Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliğine bağlı ilgili meslek odalarıyla müştereken yapılarak raporlarının kamuoyuna açıklanması zorunlu kılınmaktadır.

351 sayılı Kanunun 14 üncü maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiştir:

"Yükseköğrenim öğrencilerine 3/3/2004 tarihli ve 5102 sayılı Yüksek Öğrenim Öğrencilerine Burs, Kredi Verilmesine İlişkin Kanun ve bu Kanun uyarınca her ay ödenecek burs ve öğrenim kredisi tutarı; ön lisans ve lisans öğrencileri için yürürlükteki aylık net asgari ücretin yüzde kırkından, yüksek lisans öğrencileri için yüzde altmışından, doktora öğrencileri için ise yüzde sekseninden az olamaz. Asgari ücrette yıl içinde yapılan artışlar, yürürlük tarihinden itibaren burs ve öğrenim kredisi tutarlarına aynı oranda yansıtılır.

Yükseköğrenim programlarına kayıt yaptıran öğrencilerden, hanehalkı içinde kişi başına düşen aylık geliri net asgari ücretin üçte birinin altında olanlar ile yetim, öksüz, engelli veya şehit ve gazi yakını olan öğrencilere, kontenjan sınırlaması uygulanmaksızın geri ödemeli öğrenim kredisi yerine doğrudan geri ödemesiz burs tahsis edilir."

Gerekçe: Madde ile, 351 sayılı Kanunun 14 üncü maddesine eklenen fıkralar vasıtasıyla; yükseköğrenim öğrencilerine ödenen aylık burs ve öğrenim kredisi tutarlarının enflasyon karşısında erimesini önlemek amacıyla net asgari ücrete endekslenmesi sağlanmaktadır. Buna göre aylık burs ve kredi tutarı; ön lisans ve lisans öğrencileri için net asgari ücretin yüzde kırkından, yüksek lisans öğrencileri için yüzde altmışından ve doktora öğrencileri için yüzde sekseninden az olamayacaktır. Ayrıca hanehalkı kişi başına düşen aylık geliri net asgari ücretin üçte birinin altında bulunan ihtiyaç sahibi öğrencilere öğrenim kredisi yerine doğrudan karşılıksız burs tahsis edilmesi zorunlu hale getirilmektedir.

351 sayılı Kanunun 16 ncı maddesinin ikinci fıkrası ile 17 nci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir:

"Öğrenim kredisi borcu; öğrencinin öğrenim gördüğü öğretim kurumundan normal öğrenim süresinin bitiminde veya herhangi bir sebeple ayrılmasından sonra, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu kapsamında sigortalı olarak çalışmaya başladığı ve aylık net gelirinin yürürlükteki net asgari ücretin iki katına ulaştığı tarihten bir yıl sonra başlamak üzere, kredi aldığı süredeki aylık taksit sayısı kadar ayda ve faizsiz olarak ödenir."

"Madde 17 — Kredi borçlusunun işsiz kalması veya aylık net gelirinin net asgari ücretin iki katının altına düşmesi halinde, borçlunun yazılı veya elektronik başvurusu aranmaksızın Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtları esas alınarak borç taksitleri gelir şartı yeniden sağlanıncaya kadar herhangi bir zam veya faiz uygulanmaksızın kendiliğinden ertelenir. Öğrenim kredisi borçlarından dolayı borçluların maaş, ücret veya banka hesapları üzerine 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun uyarınca elektronik haciz uygulanamaz."

Gerekçe: Madde ile, 351 sayılı Kanunun 16 ncı ve 17 nci maddelerinde değişiklik yapılarak; öğrenim kredisi borcunun geri ödeme başlangıcı mezuniyetten itibaren iki yıllık süreye değil, borçlunun sosyal güvenlik mevzuatına tabi olarak net asgari ücretin en az iki katı tutarında düzenli bir gelirle çalışmaya başlaması şartına bağlanmaktadır. İşsiz geçen dönemlerde veya gelirin bu sınırın altında kaldığı hallerde kredi taksitlerinin herhangi bir başvuru aranmaksızın kendiliğinden erteleneceği ve öğrenim kredisi borçlarından dolayı mezunların banka hesaplarına elektronik haciz uygulanamayacağı hüküm altına alınmaktadır.

Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Gerekçe: Yürürlük maddesidir.

Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Gerekçe: Yürütme maddesidir.