5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi
1 milletvekilinin imzasıyla sunuldu · 3 madde
Kaynak göster
2/788 esas numaralı kanun teklifi 18 Kasım 2019 tarihinde TBMM Başkanlığına sunuldu; ilk imza: Mahmut Tanal (CHP); 1 imza. Son durum (TBMM): KOMİSYONDA.
Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi”. TBMM 28. Dönem kanun teklifi 2/788, 18 Kasım 2019. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/kanun-teklifi/2-788-5271-sayili-ceza-muhakemesi-kanununda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Yasama/KanunTeklifi/0246bb10-3a04-430d-9974-0188dca6006b
SÜREÇ
Teklifin yolculuğu
-
TBMM Başkanlığına sunuldu1 imza
-
tarih kaydı yokEsas komisyona havaleAdalet Komisyonu
-
tarih kaydı yokKomisyon görüşmesi (şu anki aşama)Komisyonda bekliyor
-
tarih kaydı yokGenel KurulHenüz gelmedi
-
tarih kaydı yokKabul edildiHenüz yok
-
tarih kaydı yokResmî GazeteHenüz yok
TEKLİFİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.
İLK İMZA
İlk imza sahibi
MADDELER
Neler düzenleniyor? — 3 madde
MADDE 104/12/2004 tarihli 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231'*inci Maddesine aşağıdaki fikra eklenmiştir:
04/12/2004 tarihli 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 231'*inci Maddesine aşağıdaki fikra eklenmiştir:
"(13) Bu maddenin hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin hükümleri; kadına karşı işlenen tehdit suçunun nitelikli hali ve fiilinin kişi üzerindeki etkisinin basit bir tıbbi müdahaleyle giderilebilecek ölçüde hafif olması hâli hariç olmak üzere kasten yaralama suçlarında fail hakkında alınmış bir uzaklaştırma kararı veya açılmış bir boşanma davası olması durumunda uygulanmaz."
Gerekçe: Bu madde ile kadına karşı işlenen sayılı suçlar açısından; "Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması" uygulanılmasının önüne geçerek gerek yapılan yargılamalarda caydırıcılığı arttırmak gerekse de mağdur kadınların yargı yoluna başvururken güven duyması amaçlanmıştır. Madde metninde geçen "fail hakkında uzaklaştırma kararı aldırılmış veya boşanma davası açılmış olması durumunda" ifadesi anılan hükümlerin kötüye kullanılmasını engellemek amacı taşımaktadır.
MADDE 2Bu kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Bu kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
MADDE 3Bu kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Bu kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir.
Genel gerekçeyi oku (11 paragraf)Genel gerekçeyi kapat
Hukuk düzenimizde gerek aile gerekse de kadına yönelik şiddetin önlenmesine ilişkin pek çok düzenleme bulunmaktadır.
Tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de kadınlar birçok soruna maruz kalmaktadır. Bunların başlıca örneği kadına yönelik şiddettir. Türkiye Cumhuriyeti gerek imzalamış olduğu uluslararası sözleşmeler gerek Anayasa gerekse de Kanunlar ile kadına karşı şiddetin önlenmesi konusunda önemli sorumluluklar altındadır.
Yine görüldüğü üzere bu düzenlemeler yetersiz kalmaktadır. Bu anlamda yeni tedbirlere ihtiyaç duyulduğu aşikardır.
Yapılan yargılama sonucu gerek cezaların yetersiz kalması gerekse de caydırıcı yanının bulunmaması toplumumuzda artış gösteren kadına şiddet vakıalarının önlenememesinin bir nedeni olarak karşımıza çıkmaktadır.
Medyaya yansıyan örneklerde de görüldüğü üzere ölümle sonuçlanan birçok kadına şiddet vakıasında; mağdur kadının söz konusu sanık veya şüpheliye karşı tehdit, kasten yaralama gibi suçlardan şikâyeti olduğu, konunun yargı makamları önünde incelendiği ortaya çıkmıştır. i
Ancak verilen cezalara ilişkin uygulanan "Kısa süreli hapis cezasına seçenek yaptırımlar" sonucunda adeta şiddet gösterenler ödüllendirilerek hiçbir yaptırıma maruz kalmadan özgürlüklerine kavuşmaktadırlar. Takip eden süreçte çoğu vakıada şiddet; bazen şiddet faillerinin intikam alma düşüncesi bazense de kin saikiyle ortaya çıkmaktadır.
Yine aynı şekilde bu uygulamadan dolayı; can güvenliğinden şüphe eden kadınlar, çoğu tehdit ve yaralama fiillerini yargıya taşıyamamaktadır. Nitekim kanunumuz kapsamında öngörülen seçenek yaptırımlar sonucu şiddet failleri seçenek yaptırımlar ile serbest bırakılmakta ve kadınlar için şiddet tehlikesi devam etmektedir. Bu durum somut olayda hak arama hürriyetinin de önüne geçmektedir.
Aynı zamanda kanun metinlerine eklenecek "/ai/ hakkında alınmış bir. uzaklaştırma kararı veya açılmış bir boşanma davası açılmış olması" şartı ile bu durumun kötüye kullanılması engellenecektir. Nitekim; şiddet mağduru kadının eşi için boşanma davası açması hayatın normal şartların kendisinden beklenecek bir eylemdir. Eklenen bu ifade ile yalnızca karşı tarafa zarar verme kastıyla yargı yolunun kullanılması durumlarında hukuk düzeni bu kötü niyetli davranışı korumayacaktır.
Belirtmek isteriz ki kadına karşı işlenen suçlara yönelik olarak; "kısa süreli hapis cezasına seçenek yaptırımlar" uygulanılmasının önüne geçilmesi gerekmektedir. Nitekim bu tedbirler uygulamada caydırıcılığı arttıracak, faillerin hapis cezasına çarptırılması toplum nezdinde mağdurlar açısından bir tatmin duygusu yaratacak ve failler açısından ise işlediği filin cezasız kalmadığı anlaşılmış olacaktır.
Tüm bu kapsamda, teklif konusu kanun değişikliklerinin yapılması ile kadına karşı işlenen sayılan suç tiplerinde şiddet fiillerinin ceza kanununun amaçlarından biri olan genel önlemenin daha etkin hale getirilmesi ve bu yolla kadınların hak ve özgürlüklerinin daha etkin bir şekilde korunması amaçlanmaktadır.
Fk et HAL £, inne
Madde metinleri teklifin TBMM’ye sunulan metninden (PDF) yazıya döküldü.
İLGİLİ KAYITLAR