Yaş çay fiyatları hakkında

ABDULKADİR KART (Rize)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 2005 yılı yaş çay sezonunun açılması münasebetiyle, yaş çay fiyatları hakkında gündemdışı söz almış bulunuyorum; Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Değerli arkadaşlarım, Doğu Karadeniz Bölgesinde, başta Rize olmak üzere, Trabzon ve Artvin İllerimizde çay yetişiyor biliyorsunuz. Bu bölgede 204 000 çiftçi -ki, yaklaşık 1 000 000'luk bir nüfus- geçimini çaydan sağlıyor.

Çay, ülkemize ilk kez 1950'li yıllarda gelmiştir. O yıllarda çay çok değerliydi. Hatta, o yıllarda hükümet, fındık bahçesini, mısır tarlasını çay bahçesine dönüştüren çiftçilerimize destek veriyordu, prim veriyordu, teşvik veriyordu. Yirmi-otuz yıl böyle devam ettikten sonra, özellikle 1980 yılından itibaren, yaş çay çok ciddî manada değerini kaybetmiştir.

Bakın, size bazı rakamlar vermek istiyorum. 1980'li yıllarda 1 kilogram yaş çay satıldığı zaman 1 kilogram zeytin alınabiliyordu. Bugün, 1 kilogram yaş çayın fiyatı -eski para cinsinden söylüyorum- 520 000 lira; ama, 1 kilogram ortalama kalitedeki zeytinin fiyatı 5 000 000 lira; yani, bu geçen süre içerisinde çay 10 kat değerini kaybetmiştir.

Yine, o yıllarda 1 kilogram yaş çay satıldığı zaman 1 kilogram kırmızı et satın alınabiliyordu. Bugün, bakıyoruz, Rize'de 1 kilogram kırmızı etin fiyatı 10 000 000 lira. Kıyaslama yaptığımız zaman, çay, 20 kat değerini kaybetmiştir.

Değerli arkadaşlarım, çay tarımı, gerçekten çok zor bir tarım; yani, çayda makineleşme yok; çay, tamamen insangücüyle üretilen ve sizin bardağınıza kadar getirilen...