Esnaf ve sanatkarlar meslek kuruluşları kanun tasarısı (s.s.851)

SANAYİ VE TİCARET BAKANI ALİ COŞKUN (İstanbul)Sayın Başkan, çok değerli milletvekilleri; Mersin Karaduvar Mahallesindeki petrol dolum tesislerinden kaynaklanan çevre kirliliği ve alınan önlemlere ilişkin olarak Çevre ve Orman Bakanımıza vekâleten cevaplandırmak için söz almış bulunuyorum; bu vesileyle, hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Mersin İli merkez ilçe Karaduvar Mahallesi 6598 sokak 111 numara adresinde bulunan artezyen kuyusunda yaşanan petrol kirliliğine ilişkin, ilk olarak, Karaduvar Mahallesi Muhtarı, 16.1.2004 tarihinde, Mersin İli Çevre ve Orman Müdürlüğümüze telefon ihbarında bulunmuştur. Yapılan ihbara istinaden, şikâyete konu olan konutun yakınında faaliyet gösteren Ataş Rafinerisi ile Opet ve Tuta petrolcülük firmalarının bulunduğu bölgede İl Çevre ve Orman Müdürlüğü teknik elemanlarınca inceleme çalışmaları başlatılmıştır. Yapılan çalışmalar sonucunda, yangın suyu depolama tanklarında benzin karışımı tespit edildiği ve bu benzinin su kuyularından geldiği anlaşılmıştır. Bunun üzerine, bölgede belirtilen dökülme olayının dışında başka bir kirleticinin olup olmadığı konusunda çalışma başlatılmış, gereği böylece ortaya çıkmıştır. Bu amaçla, petrol kirliliği şikâyetlerine paralel olarak, aynı zamanda, bölgede yangın tehlikesinin de hâsıl olması nedeniyle, Valilik oluruna istinaden, Büyükşehir Belediye Başkanlığı İtfaiye Müdürlüğü, Çevre Sağlık Daire Başkanlığı, Meski Genel Müdürlüğü, İl Emniyet Müdürlüğü, İl Savunma Müdürlüğü, İl Sağlık Müdürlüğü, İl Tarım Müdürlüğü, Sanayi ve Ticaret İl Müdürlüğü, DSİ 6 ncı Bölge Müdürlüğü, Jeoteknik Hizmetler ve Yeraltı Suları Şube Müdürlüğü, Devlet Su İşleri 67 nci Şube Müdürlüğü, İl Çevre ve Orman Müdürlüğü ile bölgede faaliyet gösteren petrol şirketlerinin katılımıyla komisyon oluşturulmuştur.

Komisyon çalışmaları sonucunda, Tuta Petrolcülük Anonim Şirketi tesislerinde petrol tanklarının bulunduğu sahanın drenaj sisteminin yetersiz olduğu, tankların bir kısmının kotunun düşük olması nedeniyle etrafındaki toprak kanallarda petrol kirliliği oluşturduğu ve sahada bulunan toplama rögarlarının yetersiz olduğu tespit edilmiş ve gerekli tedbirlerin alınması istenmiş olup, Tuta firmasının rögar ve drenaj sistemlerinde düzenlemeler yaptırılarak tüm saha betonlanmıştır. Bölgedeki statik su seviyesinin 4 ilâ 7 metre arasında olduğu, kirlilik zonunun ise, Opet Petrolcülük AŞ tank sahasının güneyi ile Tuta Petrolcülük AŞ tank sahasının güney ve güneybatısında etkili olduğu tespit edilmiş olup, buna göre, kirlenmenin etkilerini gidermek amacıyla, Opet ve Tuta firmalarınca kirlenmenin yoğunlaştığı alanlardaki mevcut su kuyularından günlük olarak su çekilmesi, çekilen suyun arıtıldıktan sonra kanalizasyon şebekesine deşarj edilmek suretiyle bertaraf edilmesi; bu işleme, kirlilik etkileri tamamen ortadan kalkıncaya kadar devam edilmesi kararlaştırılmıştır.

Bölgede yapılan komisyon çalışmaları sırasında Opet ve Tuta firmalarına ait akaryakıt dolum tanklarından benzin ve motorin numuneleri alınmış, alınan numunelerin yeraltı suyunda bulunan kirletici petrol türeviyle benzerliğinin belirlenebilmesi amacıyla, Orta Doğu Teknik Üniversitesi Petrol Araştırma Merkezi tarafından yapılan analiz neticesine göre hazırlanan, 12.7.2004 tarih ve Pal 04 1050 referans numaralı analiz sonucuna göre, yeraltı suyundan alınan benzin-motorin karışımı akaryakıt numunesindeki benzin ve motorin kısımlarının, Tuta firmasına ait olabileceği değerlendirilmiştir.

Son olarak Meski -yani, kısa ismi açarsak, Mersin Büyükşehir Belediyesi Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü- yetkilileriyle yapılan görüşmelerde, ülkemizdeki yeterli altyapıya sahip bir bilim kuruluşu tarafından uzun süreli bir çalışma yapılması sonucunda, kirletici kaynak ve/veya kaynaklarının tamamen ortadan kaldırılarak, temizleme yöntemlerinin de geliştirilmesi gerektiği hususunda, Hacettepe Üniversitesi ve Tübitak ile ortak bir çalışma başlatılmıştır.

Ayrıca, bölgedeki tüm petrol tesislerinin atık sularının bertaraf edilmesi amacıyla ayrı bir kanalizasyon hattı kurulması, bu hattın, petrol sanayii atık sularını, petrol dolum tesisleri ve benzerlerini arıtacak ve bertaraf edecek kapasiteye sahip endüstriyel arıtma tesisiyle birlikte projelendirilmesi ve yapılacak olan tüm iş ve işlemler sırasında oluşacak ekonomik bedelin karşılanması yönünde, gerekirse, bölgedeki petrol şirketlerinin de, kapasiteleri ve atıksu debileri nazarı dikkate alınarak, katkıda bulunmalarının sağlanması hususunda Meski Genel Müdürlüğü nezdinde çalışmalar yürütülmektedir.

Yukarıda sayılan çalışmaların yanında, Ataş yangınında karşılaşılan problemler, yöredeki petrol dolum tesisleriyle ilgili sıkıntının şu anda görünenden daha önemli boyutlarda olduğunu göstermiştir. Bu sıkıntının daha büyük boyutlara çıkmaması için, çevre düzeni planı yapılıncaya kadar bölgede yeni dolum tesislerine müsaade edilmemesi, bu süre içerisinde de mevcut hatalı yapılmış tesislerin ıslahı, GSM ruhsatları, lisans işlemlerinin tamamlanarak koruma bantlarının düzenli hale getirilmesi, hem tesislerin hem vatandaşın can ve mal güvenliğinin sağlanması için gerekli diğer tedbirlerin alınması konusunda ilgililere ve teşkilatımıza gerekli talimatlar verilmiştir.

Arkadaşımızın bu konuda gösterdiği hassasiyete teşekkür ediyoruz; hepinizi saygıyla selamlıyoruz. (AK Parti sıralarından alkışlar)