Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinin değişiklik yapılması hakkında (s.s.497)

FARUK BAL (Konya)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; yaşadığımız gerginliğin Anayasa değişikliği görüşmelerinde yaşanmamış olmasını temenni ederek sözlerime başlıyor ve yüce heyeti saygıyla selamlıyorum.

Değerli arkadaşlarım, anayasaların bir başka tarifi de güçlerin sınırlandığı temel hukuk normları olarak ifade edilir. Geçmişte kralların, geçmişte tek başına irade kullananların bu iradelerini sınırlayan metinler, günümüzde parlamenter demokrasilerde yasama gücünü ve yürütme gücünü sınırlayan metinler olarak ifade edilmektedir.

Önümüzdeki teklif -Anayasa Mahkemesiyle ilgili metni için ifade ediyorum- yürütmenin ve yasamanın yargı ile sınırlandırılması düşüncesini yaratılan yandaş yargıç ve yaratılmaya çalışılan yandaş yargı kavramı ile sınırsız hâle getirilebilecek bir düzenlemeyi içermektedir. Dolayısıyla güçleri sınırlamakla, bir metin olarak önümüze çıkan Anayasa’nın bu maddesi itibarıyla, Anayasa Mahkemesinde yapılacak değişiklik parlamenter demokratik sistemin genetiğini bozan bir değişiklik olarak karşımıza çıkmaktadır.

Değerli arkadaşlarım, “Parlamenter demokratik sistemdeki güçler arasındaki denge ve denetimi bu şekilde bir defa bozar iseniz bir daha diktaya gidişi önleyemezsiniz.” şeklindeki düşünce bütün bilim adamları tarafından kabul edilmektedir. Tabii ki bu bilim adamlarını tekrar ben sizlere sayacağım. Bu bilim adamlarından yüzyılın sosyal siyaset uzmanı ve diktaya gidişleri önlemek için bilimsel çaba harcayan Giovanni Sartori, Robert Elgie ve Andrew Arato, size bunlarla ilgili görüşlerini açıklamıştım. “Eğer yasama gücünün ve yürütme gücünün denge ve denetim mekanizmalarında fren mekanizmasını ortaya koyacak yargıyla bir defa oynar iseniz bir daha bu dengeyi tekrar yerine oturtamazsınız, bir daha diktaya gidişi engelleyemezsiniz.” diyordu. Bundan esinlenen, anayasa hukukumuzda önemli görevler ifa etmiş, önemli çalışmalar yapmış çok değerli Türk hukukçular da bulunmaktadır. Sayın Ergun Özbudun bunlardan birisidir, Sayın Zafer Üskül bunlardan birisidir, Serap Hanımefendi bunlardan bir diğeridir ve bunlar Adalet ve Kalkınma Partisinin Anayasa çalışmalarına katkıda bulunmuş değerli bilim adamlarıdır. Bunlar da “Parlamenter demokratik sistemde denge ve denetim mekanizmasının bozulması hâlinde diktaya gidişi engelleyemezsiniz.” şeklinde görüşlerini kitaplarında ve son zamanlarda okuduğumuz beyanatlarında ortaya koymuşlardır. Bunun yanı sıra, değerli bilim adamlarından Profesör Doktor Sayın Hasan Tunç, yine bilim adamlarından Sayın Murat Sezginer, Sayın Ethem Atay bu görüşlerini sizlerle paylaşmışlardır. Bunun yanı sıra Sayın Profesör Doktor Fazıl Sağlam, Doçent Doktor Selin Esen, Doçent Doktor Levent Gönenç ve yine sizin bilim adamları olarak değerlendirdiğiniz Profesör Doktor Levent Köker Beyefendi de görüşlerini açıklamışlardır.

Bütün bunlara rağmen, Anayasa değişikliğiyle ilgili ısrarınıza bir anlam yükleyemiyorum. Fakat Sayın Başbakanın açıklamış olduğu iki temel düşünceyi dikkate aldığımızda niyetinizin halis olmadığı ortaya çıkmaktadır. Bunlardan bir tanesi başkanlık sistemi hevesidir, diğeri de bu Anayasa değişikliğinin açılımın ilk adımını teşkil ettiğine dair beyanatıdır.

Değerli arkadaşlarım, elbette ki başkanlık sistemi ve açılımla ilgili yasaların denetim mercisi Anayasa Mahkemesi olacaktır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)