Vergideki kayıtdışı ekonomi hk

MALİYE BAKANI KEMAL UNAKITAN (İstanbul)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; biraz önce Sayın Milletvekili Vahit Çekmez Beyin kayıtdışıyla ilgili yapmış olduğu konuşmaya cevap vermek için huzurlarınıza gelmiş bulunuyorum.

Önce, böyle önemli bir konuyu dile getirdiği için Vahit Beye teşekkür ediyorum.

Bildiğiniz gibi, kayıtdışı, bugün ekonomimizin en büyük problemlerinden bir tanesidir. Bu problemi çözmek için, Hükümetimiz, geldiği günden beri yoğun olarak çalışmaktadır. Değerli arkadaşlar, tabiî, maliye politikalarının ekonomi politikalarıyla uyumlu olması lazım; yani, maliye politikası ayrı, ekonomi politikası ayrı diye bir şey söz konusu olamaz. Ayrıca, maliye politikalarının ekonomik gelişmeyi sağlayıcı bir yönde olması lazım, onu önleyici bir yönde, ona köstek olucu bir durumda olmaması lazım.

Daha önce, hepinizin bildiği gibi, maliye politikaları, ekonominin gerçeklerinin dışında bazı uygulamaları sahneye koymuştur, ortaya koymuştur. Biz, hükümet olur olmaz, ekonominin gelişmesiyle taban tabana zıt olan bazı kanunları kaldırdık ve ondan sonra vergi barışını getirdik.

Vergi barışı, hakikaten toplumumuzun ihtiyaç duyduğu çok önemli bir kanundu ve onunla, devletimiz mükellefiyle barıştı ve birçok ihtilaflarımız ortadan kalktı, bundan sonra, hükümet, Maliye, kayıtdışıyla daha iyi mücadele edebilir duruma geldi.

Nasıl oldu o; binlerce, yüzbinlerce dosya, birikmiş, ihtilaflı bir haldeydi, Maliye, onları takip etmekten, kendi özel, günlük takiplerini yapamaz bir hale gelmişti; bir defa, onlar tamamen kaldırıldı, herkes günlük işine bakmaya başladı. Cari denetimler tamamen aksamıştı, bu cari denetimler artık etkin bir şekilde uygulanmaya başladı ve kayıtdışıyla ilgili olarak, biz, bir strateji planı da hazırladık, o strateji planını da kamuoyuyla paylaştık; ama, son zamanlarda görüyorum ki, bazı kesimler, acaba o strateji planı neymiş diye bana sorup duruyorlar; onu, herhalde, bir kere daha kamuoyuyla paylaşma ihtiyacımız var.

Değerli arkadaşlar, kayıtdışı ekonomiyle uğraşmak köklü bir iştir; yani, sadece denizin üstünde görünenler değil, onun altındakilerle de uğraşmak mecburiyetimiz var, köklü çözümler getirmek mecburiyetimiz var ve bu köklü çözümlerle de kalıcı çözümlere ulaşmak mecburiyetindeyiz. Bununla ilgili, mesela, biz, çok önemli bir adım attık; Gelir İdaresini kurduk. Çok yakında, Yüce Meclisinizin kabul ettiği Gelir İdaresi Kanunu Tasarısı kanunlaştı ve şu anda tatbikata geçmiş bulunuyor. Bununla ne yapıyoruz biz; Gelir İdaresini daha etkin bir hale getiriyoruz ve artık, biliyorsunuz, biz, teknoloji çağında yaşıyoruz; ama, bugüne kadar bizim vergi idarelerimiz, vergi dairelerimiz, maalesef, teknolojik altyapısından yoksun olarak çalışıyordu ve düşünün, işi gücü vergi dairesinin, beyanname almaktan başka bir şey değildi. Öyle yoğun bir beyanname alınıyordu ki, ben biliyorum, beyanname alma, hele hele vergilerin yatırılmasının veyahut beyanname verilmesinin son günü geldiğinde öyle bir hücum oluyordu ki vergi dairelerine, vergi dairelerinde o işi nasıl yapalım derken, o sıkıntıdan, iş yoğunluğundan bayılanlar oluyordu, hastaneye kalkan memurlarımız vardı; ama, şimdi, artık, önemli bütün vergi dairelerini otomasyona bağlamış bulunuyoruz. Bu sene sonu itibariyle otomasyona bağlanmamış önemli vergi dairemiz kalmayacak. Aşağı yukarı büyük bir kısmını da tamamlamış bulunuyoruz. Bu yetmedi; ayrıca, artık, e-beyanname alıyoruz; yani, elektronik ortamda beyannameleri kabul ediyoruz. Eskisi gibi vergi dairelerinin önünde kuyruklar yok ve geçen sene ekim ayında başladık elektronik ortamda beyanname almaya; ilk 34 000 beyanname verildi. Şimdi, mayıs sonu itibariyle bu rakam 5,5 milyonu geçti ve burada, mükelleflerimize de ben huzurunuzda teşekkür etmek istiyorum. Böyle gelişmeye çok güzel uyum sağladı mükelleflerimiz ve bu teknolojik gelişme sayesinde şimdi hem mükelleflerimiz rahat ediyor; kimse vergi dairelerine gelmiyor, günlerini, saatlerini oralarda geçirmiyor ve adamları oralarda kalmıyor, birsürü masraflara girmiyorlar, sadece elektronik ortamda beyannameleri veriliyor.

Bununla da kalmadık; ayrıca veritabanı geliştiriyoruz. Türkiye'de ilk defa mükelleflerin veritabanları gelişiyor. Bu ne demek oluyor; bundan sonra mükelleflerimizin bütün para ve mal hareketleri otomatik olarak kontrol ediliyor ve icabında, bunlar, denetim elemanlarının da hizmetine açılıyor, bir mükellefin para hareketleri veya mal hareketleri anında takip edilmeye başlandı. Bunlar hep yenilikler, bunlar yaptıklarımız ve ayrıca, auditing sistemimizi de, yani, murakabe sistemimizi de gittikçe daha fazla kuvvetlendiriyoruz, her sene 400-500 civarında vergi denetmeni alıyoruz, daha fazlasını da kaldıramıyoruz; çünkü, onları da eğitmek mecburiyetimiz var ve yine, 8 milyarın üzerindeki paraların bugün bankalardan havale edilmesi mecburiyetini getirdik. Bunları yapmayanlara da, ayrıca, cezalar öngördük.

Şimdi, yeni bir şey daha var; yakında bütün benzin istasyonlarına yazar kasa takıyoruz ve bununla ilgili olarak teknolojik bazı sıkıntılarımız vardı, o sıkıntılar giderilmiş bulunuyor. Yakında bunların uygulamasına da geçeceğiz. Bunda da hiç taviz vermeye niyetimiz yoktur ve bunun dışında, bakınız, şimdi, ziraî kesimde de, biz, biliyorsunuz, prim sistemini getirdik. İlk defa buğdaya prim ödüyoruz biz. Daha önce pamuğa prim ödeniyordu, ayçiçeğine prim ödeniyordu; şimdi, daha fazla kesimlere prim ödeyeceğiz. Primi almak isteyen bizim çiftçilerimiz, aynı zamanda, müstahsil makbuzlarını da göstermek mecburiyetinde; yani, ben bu kadar üretim yaptım bu kadarı da sattım diye göstermek mecburiyetinde.

Değerli arkadaşlar, Hükümetimizin takip ettiği ekonomik politikaların neticesinde, ülkemizde, biliyorsunuz, hem enflasyon düştü hem faizler düştü, yatırımlar arttı ve ülkeye bir güven geldi, istikrar geldi. Bundan önce, biliyorsunuz, devletin çıkardığı tahvillerden alınan faizlerden vergi alınamıyordu. Neden alınamıyordu; çünkü, ekonomik istikrar henüz sağlanamadığı zamanlarda öyle bir ürkeklik vardı ki, eğer, biz vergi getirirsek faizler yükselir, faizlerin yükselmesi yine bütçeyi etkileyeceğinden dolayı o kesime herhangi bir vergi, maalesef, getirilemiyordu. İlk defa, Hükümetimiz, 2006'dan itibaren uygulanmak üzere, bütün sermaye kazançlarına -faiz, repo gelirleri, menkul sermaye iradı ne varsa hepsine- adaletli bir şekilde, hiçbir kesimi dışarıda bırakmamak kayıt ve şartıyla ve herkese eşit olarak yüzde 15 vergi getirdi. Bu vergiyi de, beyanname vermek suretiyle, bazı sıkıntılar meydana gelmesin diye stopaj suretiyle alıyoruz; yani, basit bir sistem getirdik; fakat, herkese uygulanabilir sistem getirdik ve ilk defa devlet tahvillerinden alınan faiz gelirleri de böylece vergilendirilmiş oluyor. Bunların hepsi, şimdiye kadar kayıtdışında kalmış olan ekonominin vergilendirilmesine mahsus adımlardır. Bunlar yaptıklarımız. Şimdi, bundan sonra tekrar buna devam edeceğiz. Niye devam edeceğiz; çünkü, biz Avrupa Birliğine girmek istiyorsak bu kayıtdışı problemini çözmek mecburiyetindeyiz. Hangi iktidar olursa olsun bunu çözmeden bir adım atamaz. Eğer ülkemizi çağdaş ülkeler seviyesine getirmek istiyorsak, eğer evlatlarımızın geleceğini düşünüyorsak, bizim, bu kayıtdışı sistemini muhakkak surette halletmemiz lazım...

SÜLEYMAN SARIBAŞ (Malatya)- Hallet o zaman.

MALİYE BAKANI KEMAL UNAKITAN (Devamla)... kayıt içine almamız lazım ve ileri ülkelerdeki seviyelere ülkemizi getirmemiz lazım. Öyle olursa zaten, Türkiye olarak biz hiçbir kimseye muhtaç olmayız. Bizim potansiyelimiz bu ülkeyi çok daha ileri noktalara getirecek bir potansiyeldir. Türk Milletinin o gücü vardır değerli arkadaşlar, o imkân vardır. Eğer bugün, bütçe açıkları dahil halletmek istiyorsak ve çok yüksek miktarlara varmış kamu borçlarımızı halletmek istiyorsak ve sağa sola el açmak istemiyorsak, bu kayıtdışını halletmemiz lazım; ama, şimdi, maalesef, bakıyorum, kayıtdışı kayıtdışı deyip de en fazla kayıtdışından şikâyet eden kimseler var ya, bir kendilerini çek etmelerini ben özellikle rica ediyorum. Bir yere gittiklerinde, bir şey aldıklarında, maalesef, bazı yerler diyor ki: "Fatura alırsan bu kadar, almazsan bu kadar." O en fazla şikâyet edenler, fatura almamayı yeğliyorlar. Bunu hepimiz biliyoruz. O zaman, onların kayıtdışından şikâyet etmeye hakkı yok. Çarşaf çarşaf yazı yazmaya da hakkı yok. Her şeyden önce samimî olmamız lazım. Eğer, bu ülkeyi seviyorsak, burada, bu çorbada herkesin tuzu olması lazım. Kayıtdışı sadece Maliye Bakanının işi değil, Maliye Bakanlığının işi değil, sadece hükümetin de değil, bütün Türkiye'nin işi!..

SÜLEYMAN SARIBAŞ (Malatya)Muhalefetin işi!..

MALİYE BAKANI KEMAL UNAKITAN (Devamla)Hepimizin buna inanması lazım. Nasıl hep beraber inandık bu enflasyonu düşürdüysek, nasıl hep beraber inandık bu faizleri düşürdüysek, nasıl hep beraber inandık bu yatırımları artırdıysak, hep beraber inanalım ve çuvaldaki çürük elmaları içimizden atalım artık.

Değerli arkadaşlar, biz, Hükümet olarak elimizden geleni yapıyoruz ve en radikal tedbirleri alıyoruz ve bunda hiç popülizm de yapmak istemiyoruz. O kayıtdışı ekonomiyi önlemek için getirdiğimiz kanunlara da, burada bazı engellemeler oluyor, kayıtdışıdan şikâyet edenler tarafından engellemeler oluyor; onu da anlayamıyorum doğrusu.

Değerli arkadaşlar, bu konu çok önemlidir. Ben, bu konuyu dile getirdiği için değerli milletvekili arkadaşıma tekrar teşekkür ediyorum ve bu konuda, bütün Türkiye'yi tekrar mücadeleye çağırıyorum.

Hepinize saygılar sunuyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)