Elektrik piyasası kanunu ve bazı kanunlarda değişiklik yapılmasına dair kanun tasarısı (s.s.:249)

ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Ordu)Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Şimdi, baştan itibaren, Sayın Süner’in Antalya’yla ilgili rakamını söyleyeyim: Antalya’ya yaptığımız, sadece TEİAŞ’ın yaptığı yatırım 500 trilyonun üzerindedir, sadece iletim hatlarıyla Antalya’da yapılan. Ve bunu, aynı zamanda, biraz önce Sayın Ünsal’ın iletim hatlarıyla ilgili rakamını tekrar söyleyeyim, gene orada ben hâlâ bir hata olduğunu düşünüyorum. Bunu, Devlet Denetleme de olsa böyle bir… Muhtemelen bir daktilo hatası filan olabilir çünkü enerji iletiminde yüzde 50’si iletimde kayboluyorsa, hani şu meşhur hikâye gibi “Kedi nereye gitti, ciğer nereye gitti?” olur o zaman.

HÜSEYİN ÜNSAL (Amasya)İki yıllık artış…

NECATİ ÖZENSOY (Bursa)Kaybın artışı…

ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Ordu)Olur mu öyle şey! Hayır… Hayır…

Bakın, 2003’te yüzde 3,2’yle aldık, 2007 yılı da 2,6’ya düşürdük. Yani bunu düşürebilmek için uğraşıldı.

HÜSEYİN ÜNSAL (Amasya)Raporu inceleyin Sayın Bakan.

NECATİ ÖZENSOY (Bursa)Raporda tersi söyleniyor.

ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Ordu)Dünya ortalaması da 2,5-3 arasında. Yani böyle bir durum olması söz konusu değil. Ama konjonktürel olarak belki o belli periyotta, bir bir yıllık sürede belki artış oranı şeklindeyse onu tartışabiliriz. Ama öbür türlü olunca, hani o kedi-ciğer meselesine döner biliyorsunuz.

HÜSEYİN ÜNSAL (Amasya)İnceleyin, Yüksek Denetleme Kurulu raporu.

ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Ordu)Şimdi, özelleştirme ve ithalatta… Biz geldiğimizde Bulgaristan’dan elektrik alıyorduk, şu anda kestik onu. Sadece Türkmenistan’dan, o da daha evvelden, Türkmenistan’dan doğal gaz almayan eski döneme karşı, anlamlı bir jest olsun diye, Türkmenistan’dan 300 milyon kilovat saat –ki, çok fazla bir rakam, milyar değil- onu alıyoruz, 600’a çıkarttık sonra onu. Onun amacı da şu: Elektrik doğal gazdan üretildiği için, aslında biz alınamayan doğal gazı elektrik şeklinde almış gibi olduk ve rahmetli Türkmenbaşı’yla da şöyle bir çak işareti yapmıştık; yani devlet başkanı, onunu da hoşuna gitti. Böyle bir şeyi Türk birliği için, ayrıca başka amaçlarla bunu gerçekleştirdik.

Bizim onun dışında aldığımız şey yok ama alabiliriz de. Yani bunu almak, almamak… Biraz önce Taner Bey’in de söylediği gibi, petrol ithal ediyorsun, kömür ithal ediyorsun da elektrik de alırsın, satarsın da. Şu anda biz Yunanistan’a veriyoruz, -çok fazla elektriğimiz olduğundan değil, ihtiyaçtır veriyoruz- Suriye’ye veriyoruz, Irak’a veriyoruz, Nahcivan’a verdik. Yani yeri gelir verirsiniz, yeri gelir alırsınız, yani bunun ayıp tarafı yok ama biz şu anda almıyoruz. Bunu özellikle bilesiniz ama alabiliriz de. Şimdi, dolayısıyla, böyle bir şey söz konusu değil.

Sayın Ağyüz’le ilgili söyleyeyim. Bu MGK’da öyle karamsar bir tablo filan çizilmiş değil. MGK’nın toplantıları da bu kadar açık da değil. Nereden bilgi aldığınızı bilemiyorum ama orada, ben gerçekleri, Türkiye’nin ileriye dönük enerji stratejisini zaten tartıştık. Böyle bir şey söz konusu değil. Ben de bir gazetede böyle bir garip şeyler okudum ama tekzip etmeye dahi tenezzül etmedim çünkü böyle bir şey söz konusu olamaz. Yani orada biz… İleriye dönük Türkiye’nin bir enerji politikası vardır. Türkiye gibi güçlü devletlerin vardır böyle politikası. Zaman zaman “yok” diyenlere de inanmayın. Yani böyle bir şey olamaz, saçmalık olur. Bunu da yapıyoruz.

Onun dışında, lisans olarak rüzgârda 48 bin megavatlık potansiyelimiz var. Bunu da rüzgâr atlaslarıyla biz çıkarttık. Dolayısıyla bunun da şu anda 475 megavata ulaşacak bir çalışma var. Hafta sonunda da Bergama’da açacağız, sizi de bekleriz oraya. Dolayısıyla rüzgârları çalıştırıyoruz.

NECATİ ÖZENSOY (Bursa)Rüzgâr düzenli değil Sayın Bakan.

ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Ordu)Bunun dışında BOTAŞ’la ilgili şeyleriniz oldu. Yani, bunun içinde, BOTAŞ’ın aslında zor durumda, zarar ettiği filan diye bir şey yok. BOTAŞ şu ana kadar hiç zarar etmedi. Hiç zarar etmedi BOTAŞ. BOTAŞ’ın nakit sıkıntısı var. Onu da alacaklarını tedarik ettiğinde yapacağız. BOTAŞ, dünyada sayılı ve itibarlı şirketlerden bir tanesidir. Bunu özellikle söyleyeyim. Türkiye Petrolleri de BOTAŞ da öyledir. BOTAŞ’ın bir kuruş dahi zararı yoktur. Bunu özellikle bilin. Nakit akışından dolayı sıkıntısı olmuştur. Onu da kendi aramızdaki şirket politikası olarak bunu düzenliyoruz.

Onun dışında, Afşin-Elbistan ağının hakikaten bir sorunu vardır, baca sorunu vardır. Fakat onun bir mahkeme problemi olduğu için, mahkemeyi kazanan şirkete devredip etmeme noktasında, bununla ilgili teşebbüsümüz olmuştur tek. Diğer santralleri hep yaptık. Yatağan, Kemerköy, oralarda herhangi bir sorun yok, Soma’da yok ama Afşin’de böyle bir durum var. Bunun için de yatırım yapmayı düşünüyoruz. Zaten biz şu ana kadar 600 milyon dolara yakın çevre yatırımı yaptık, çevreye saygımızdan. 1 milyar dolarlık da çevre yatırımı programımız var.

B’yle ilgili; bunun yüzde 75’ini zaten biz bitirdik, 1,5 milyar dolar para harcadık ve çok süratli bitirdik, çalışıyor şu anda. C ve D’nin ve aynı zamanda bir de Çöllolar var. Yani, biz, Afşin bölgesini, Elbistan bölgesini Almanya’nın Ruhr bölgesi gibi yapmaya çalışıyoruz. Daha evvelden C ve D diye bir şey yoktu, böyle bir şey telaffuz dahi edilmiyordu; bunun kömürünü biz bulduk, yatırımını da biz yaptık ve burada Çöllolar Projesi –şu anda ihalesi yapıldı, çalışıyor- 17 milyon ton kömür sağlayacak yılda, 2 bin kişi şu anda çalışma durumunda, işletme döneminde 1.500 kişi çalışacak, 500 milyon dolara mal olacak.

Ayrıca, Afşin-Elbistan C ve D’yi de ihalesini yaptık. Bu, cumhuriyet tarihinin en büyük projelerinden bir tanesidir; en büyük projelerinden. 5 milyar dolara mal olacak. 1.200 megavatlık yaklaşık, iki tane santralin kurulması söz konusu, 13 bin kişi çalışacak. 13 bin kişi. 13 bin aile demek bu. İşletme döneminde de 7 bin kişi çalışacak. Bunlar, bu dönemin yapılan yatırımları. Ama nedense hiç kimse bunu söz konusu etmiyor, hiç kimse bunları konuşmuyor. Hiç kimse Şahdeniz Projesi’ni, hiç kimse Bakü-Tiflis-Ceyhan’da her gün 1 milyon varil petrolün aktığını konuşmuyor. Şuraya, şu meydana 1 varil petrolü dökeyim, bir de 1 milyon varili düşünün! Sabahtan akşama kadar her gün dağları taşları aşarak 1 milyon varil petrol akıyor ve bunlar tankerlere yükleniyor. 507 tane tanker yüklendi şu ana kadar. Bunları Türk milleti yaptı, bunları Türk mühendisleri yaptı, Türk müteahhitleri yaptı. Neden kalkıp da hep böyle olayın farklı taraflarını alıyorsunuz? Yani, bunlar aynı zamanda moralimizi de artıracak noktalar.

Onun dışında, İstanbul Boğazı ile ilgili çalışmayı geldiğim zaman başlattım. Ben ARGE’ciyim aynı zamanda. Daha evvelden de, parti kurulurken de ARGE’den sorumlu genel başkan yardımcısıydım. Eski TÜBİTAK’lıyız. Dolayısıyla bu tip projelere özel bir ilgimiz var. Üzerinde çalışıyoruz fakat İstanbul Boğazı zannedildiği gibi düzgün akımın olduğu bir yer değil, değişken yüzeyi var. Onun için orada kullanılacak türbin ve akıntının mevsime göre değişme durumu var. O arkadaşımızla görüşmeyi çok arzu ederim. Size verdiği dokümanı da lütfederseniz, ondan yararlanma imkânımız olur. Üzerinde çalıştığımız bir noktadır. İrlanda’da da buna benzer çalışmalar var. Biz, akıntıdan da elektrik elde etmeyi planladık. Teknik Üniversitenin de donelerinden yararlanıyoruz.

KARTET’e gelince, yani KARTET’le ilgili Devlet Denetlemenin…

KAMER GENÇ (Tunceli)Sayın Başkan, cemeviyle ilgili sorum çok önemliydi.

ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Ordu)Oradaki önergeyi, önergedeki o cümleleri gördüm. Onu Diyanet İşleriyle de görüşeceğiz, kararı oradan alacağız.

KAMER GENÇ (Tunceli)Yani bu sorunun özü…

ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Ordu)İbadethanelerin elektrik ödenmesi noktasındaki…

KAMER GENÇ (Tunceli)İbadethaneyse öyle deyin.

ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Ordu)Ben o merci değilim bunu analiz edecek. Gönül arzu eder ki, yani gayet tabii ki…

KAMER GENÇ (Tunceli)Bakansınız siz, olur mu öyle şey!

ENERJİ VE TABİİ KAYNAKLAR BAKANI MEHMET HİLMİ GÜLER (Ordu)Tabii, ama benim saham değil. Bilen arkadaşlarımıza soracağız onu.

Şimdi, bunun dışında, Devlet Denetlemenin KARTET’le ilgili bize önerdiği bir şeyi oldu. Başbakanlık da bunun teftişini yaptı, bir şey çıkmadı. Yalnız, Gazprom’la bahsettiğiniz noktada bana yeni geldi bu ifade, yani sizden ilk defa duyuyorum. Bununla ilgili eğer bana uyarı niteliğinde bir şey söyleyecekseniz sizinle bunu tartışmaya her zaman açığım ama bildiğim kadarıyla normal piyasa koşullarında, kontrat devirleriyle birlikte çalışmalar yapıldı. Ama bunun dışında sizin ilave bildiğiniz bir şey varsa, bana iletirseniz, bununla ilgilenirim. Sulama birliğiyle ilgili…