Güneydoğu anadolu projesi kapsamında, gap projesi kapsamında tarımsal sulamanın eğitimle ilişkisi hk.

MEHMET VEDAT MELİK (Şanlıurfa)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; kısaca GAP dediğimiz Güneydoğu Anadolu Projesi kapsamındaki tarımsal sulamaların eğitimle ilişkisi konusundaki düşüncelerimi ifade etmek üzere gündemdışı söz almış bulunuyorum. Bu vesileyle, öncelikle Yüce Heyetinizi saygılarımla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, 22 nci Dönem Parlamentosunun üç yıllık süresi içerisinde, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün elverdiği ölçüde, bu kürsüden, birçok milletvekili arkadaşımızla birlikte, GAP Projesinin ülke ve bölge ekonomisi açısından ne kadar önemli olduğunu anlatmaya çalıştık. Bu arada, projenin Türkiye için önemini aktarmaya çalışırken, Türkiye Büyük Millet Meclisinin ve hükümetin dikkatini de projenin canlandırılmasına ve yöre insanının yaşam koşullarına çekmeye çalıştık. Bunu yaparken, bölgenin kaderi gibi algılanan geri kalmışlık sorununun aslında kader olmadığını, sorumluluk sahibi olan, ister atanmış ister seçilmiş olsun, yöneticiler tarafından çözülebilecek konular olduğunu ifade etmeye çalışmış, bu düşünce ve duygular da, başta hükümet olmak üzere, bütün kesimlerce de kabul görmüştü.

Ancak, üç yıllık AK Parti İktidarı süresince, GAP Projesinin temel hedefi olan tarımsal sulama yatırımları konusunda bugüne kadar herhangi yeni bir yatırıma başlanmamış olması, zaten yıllardır el atılmamış, yığılmış ve patlama noktasındaki sorunların çözülemez bir hale gelmesine neden olmuştur.

Değerli arkadaşlar, Şanlıurfa başta olmak üzere, Güneydoğu Anadolu Projesi kapsamında yer alan illerin önemli problemlerinden biri de mevsimlik işçilerin çocuklarının eğitimidir. GAP kapsamındaki sulama projelerinde herhangi bir ilerleme olmadığı için, kendi bölgelerinde geçimini temin edemeyen insanlarımız ülkenin değişik illerinde çalışmaya gitmekte, doğal olarak da, özellikle ilköğretime devam eden çocuklarını da yanlarına almaktadırlar. Özellikle Şanlıurfa'da havaların ısınmasıyla birlikte başlayan mevsimlik işçi hareketleriyle birlikte okul çağındaki çocuklar eğitimlerini yarıda bırakmakta, yeni öğretim yılına da geç başlamaktadırlar. Sadece Şanlıurfa İlinde, 2004-2005 öğretim yılında, 11 189 kız, 17 593 erkek olmak üzere toplam 28 782 öğrencinin, okullarına kayıt yaptırdığı halde, eğitimlerini bırakarak, aileleriyle birlikte çalışmaya gittiklerini ve bu sayının Türkiye'deki 670 ilçe merkezinin nüfusundan daha büyük olduğunu söylersek, sanıyorum, olayın vahametini daha iyi ortaya koymuş oluruz.

Değerli arkadaşlar, sulamayla ilgili herhangi bir yatırımı, zamanında başlayamadığınız ve dolayısıyla bitiremediğinizde, elbette ki, büyük parasal kayıplara uğramanız kaçınılmazdır. Yalnız, bu olaya, o hükümetin yatırımlarda öncelik veya bir kaynak meselesi olarak yorum getirmemiz de mümkündür. Ayrıca, gerekli kaynak bulunduğu takdirde, bu işlerin, belki de parasal kayıplarını giderme şansınız da olabilir; ama, insanoğlunun hayatında geri getirilemeyecek şeyler vardır. Siz, şimdi, Urfa, Diyarbakır, Mardin veya Adıyaman'da aileleri kendi oturdukları beldelerde veya köylerde iş bulamadıkları için Türkiye'nin çeşitli bölgelerinde geçici tarım işçisi olarak çalışan ilköğretim çağındaki çocukların her eğitim yılında yaklaşık üç dört ay okula gidememelerini ve dolayısıyla, birçok çocuğun eğitimlerini yarım bırakmalarını nasıl telafi edeceksiniz? Bu mümkün değildir arkadaşlar; çünkü, zamanı geri getiremeyiz.

Değerli milletvekilleri, Güneydoğu Anadolu Bölgesinin, ülkemizin diğer bölgelerine göre daha sorunlu olmasının temel nedeni, eğitimdeki eşitsizlikti.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANBuyurun Sayın Melik, konuşmanızı tamamlayınız.

MEHMET VEDAT MELİK (Devamla)Öyleyse, Türkiye Cumhuriyeti Hükümetlerinin ve tabiî ki, elbette ki, mevcut hükümetin birinci görevi, hiç kuşkusuz ki, anayasal bir zorunluluk olan, bölgede bireylerin öncelikle temel eğitimlerini almalarını sağlamaktır. Çünkü, sosyal yaşama katılan onbinlerce gencimizin büyük bir çoğunluğu temel eğitimlerini bile alamadıklarından, gelecekten umutsuz, beklentisiz bireyler olarak yaşamlarını sürdürecekler, adeta kayıp bir nesil olacaklardır.

Değerli milletvekilleri, eğer, önemsenirse ve uğraşılırsa, çözülmeyecek sorun yoktur. Kalıcı çözümler bulmak henüz mümkün değilse, geçici çözümler bulabiliriz. Bu çocukların, mevsimlik işçilik yapan, tarım işçiliği yapan ailelerin çocuklarının hiç olmazsa çalışmaya gittikleri bölgelerde, okullarına devam etmelerini sağlayabiliriz. Mademki, Türkiye'de, her bölgede ilköğretim okulu vardır; o halde, bu çocukların bulundukları illerde okula devam etmeleri mutlaka sağlanmalıdır. Bunu da mevcut sistemimiz içinde; yani, o ilin valisi, kaymakamı, muhtarı ve jandarması marifetiyle sağlamamız mümkündür.

Değerli arkadaşlar, Urfa'da, ilköğretimdeki öğrenci mevcudu 312 000'dir. Buna, mevsimlik işçilerin henüz okula başlamamış çocukları da dahil değildir. 2004-2005 yılında derslik başına düşen öğrenci sayısı ilköğretimde 65 iken, bugün, merkezde, bu sayı 70'e, yer yer bazı okullarda 80-90 kişiye yükselmiştir. Örneğin, Akabe Mahallesindeki Kanuni Sultan Süleyman İlköğretim Okulunun mevcudu 4 875 kişidir ki, bu da, yine, Türkiye'de 172 ilçe merkezinin nüfusundan daha fazladır. Şanlıurfa'da eğitimin 30'ar kişilik sınıflarda yapılabilmesi için yaklaşık 5 000 dersliğe ihtiyaç duyulmaktadır.

Değerli arkadaşlar, Güneydoğu Anadolu Projesinin özellikle sulamayla ilgili yatırımlarının bir an önce hızlandırılması ve bitirilmesiyle birlikte hem Türkiye'nin hem de bölgede yaşayan insanların başta eğitim olmak üzere birçok sorununun çözüme kavuşacağı herkes tarafından bilinmektedir. Millî Güvenlik Kurulunun da son toplantısında Fırat ve Dicle Havzalarında yapılması planlanan işlerin bir an önce tamamlanması yönünde aldığı tavsiye kararı da konunun ne kadar önemli olduğunu ayrıca ortaya koymuştur.

Değerli milletvekilleri, hükümetin, GAP Projesinin önemini çok iyi anlayarak sulama yatırımlarına öncelik vermesini, 2006 bütçesinden bu proje için önemli miktarda kaynak aktaracağını ve bu yıl Suruç ile Viranşehir ve Ceylanpınar Ovalarının sulama projelerinin ihalesinin yapılacağı umuduyla Yüce Meclisi saygılarımla selamlarken, yarın kutlanacak olan Türkiye Cumhuriyetinin 82 nci Kuruluş Yıldönümünü ve ardından da kutlayacağımız ramazan bayramını kutluyor, Yüce Meclisi ve milletimi saygılarımla selamlıyorum. (Alkışlar)