Vı.tur (ulaştırma bak.,denizcilik müst.,sağlık bak.)

AK PARTİ GRUBU ADINA MUSTAFA ILICALI (Erzurum)- Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Ulaştırma Bakanlığının 2004 yılı bütçesi üzerinde konuşmak üzere AK Parti Grubu adına söz almış bulunuyorum; hepinizi saygılarımla selamlıyorum.

Sayın Ali Dinçer'in de belirttiği gibi, ulaştırma, insan ve eşyanın bir amaca yönelik olarak yer değiştirmesidir. Bu amaca yönelik yer değiştirme, kara, hava, deniz, boru hatlarıyla söz konusu olabiliyor; bunlara, ulaşımın alt sistemleri diyoruz.

Tabiî, ulaştırma sektöründe temel amaç, gelişen ekonomik ve sosyal yaşamın gereksinimi olan ulaştırma altyapısını zamanında, ekonomik, güvenli bir şekilde inşa etmek, mevcut altyapının ömrü çerçevesinde, en az işletme giderleriyle hayatta kalmasını sağlamaktır.

Yolcu ve yük taşımacılığında ekonomik, hızlı, güvenli, konfor, her ulaşım türünde aranması gereken özelliklerdir. Türkiye, gerek küreselleşme sürecinde olsun gerek AB sürecinde olsun, bunun olmazsa olmazı ulaştırmadır. Ulaştırma kesiminin kurumsal altyapısını yeniden örgütleyemeyen ve çağdaş normları yakalayamayan bir ülkenin küresel rekabetin ağırlığı altında ezilmesi kaçınılmaz bir sonuçtur. Ulaştırma Bakanlığına ülkemizin kalkınmasında tabiî ki çok büyük bir görev düşmekte.

Burada zamanımı iyi bir şekilde kullanmak, önceki konuşmalarımdan Başkanımın titizliğini de bildiğim ve benden sonra da aynı konuda konuşacak arkadaşlarım da olduğu için, burada, kendi uzmanlık alanımı da öne çıkararak önemli olan bazı konuları paylaşmak istiyorum.

Yirmibeş senenin üzerinde ulaştırma dalında çalışan bir kişi olarak açık ve samimî olarak şunu belirtmek isterim ki, gerek 58 inci hükümetimiz gerekse 59 uncu hükümetimiz, hükümet programlarında, ulaştırmayla ilgili, bilime dayalı önemli hususlara yer vermişlerdir. Nedir bu; işte, ulaşım ana planının hazırlanmasıdır, demiryollarının yeniden yapılandırılmasıdır, trafik güvenliğinin artırılması yönünde yapılması gereken yolların kaza karanoktalarının azaltılması yönünde yapılan çalışmalardır. Aynı zamanda, daha önceden de birçok ulaşım ana planında görev almış bir milletvekili olarak, daha önceki değerli konuşmacının söylediği gibi, Plan ve Bütçe Komisyonunda yapılan konuşmaların tutanaklarını incelememden de anladığım kadarıyla, getirilen eleştiri, Türkiye'nin bir ulaşım ana planı olmadığı yönündedir. Şunu, büyük bir memnuniyet ve sevinçle belirtmek isterim ki, 58 inci hükümet göreve başladığı zaman, Sayın Ulaştırma Bakanımız, daha birinci haftasında bu konuya el atmış, ulaşım ana planının hazırlanması -yalnız, altını çizerek söylüyorum- uygulanabilir bir ana planın hazırlanması için neler yapılması gerektiği konusunda, Türkiye'de bu konuda zaten bir avuç olan çok az sayıdaki uzmanı bir araya getirmiş, bilimin desteğini arkasına alarak, bürokratik tecrübeyi de birleştirerek, bunlar uzun uzun tartışıldıktan sonra, ülkemizde...

Değerli Cumhuriyet Halk Partili milletvekilleri, ulaştırmayı çok önemsediğinizi biliyorum, bu konularda eleştiriler de getirdiğinizi biliyorum; beni dinlemenizin faydalı olacağını düşünüyorum.

...ulaşım ana planının hazırlanması yönünde çok önemli bir adım atılmıştır. Yalnız, burada, işte, yok bir yılda tamamlanacak, üç yılda tamamlanacak... Sayın Bakanımız, açık ve net olarak, uzmanların ifadesiyle "ulaşım ana planı strateji çalışmasına başladık" dedi, biz buna ana plan da diyebiliriz, bu bir uzmanlık işidir; ama, işin başlangıcı bu stratejidir. Nedir bu strateji; daha, Kamu İhale Kanunundaki bazı değişikliklerden dolayı, üniversiteyle protokol yapılmasındaki zorluktan dolayı, bürokrasinin verdiği uzun emekten sonra vizesi alınmış; şu anda, İstanbul Teknik Üniversitesi ile Ulaştırma Bakanlığı arasında, ulaştırma ana plan stratejisi çalışması imzalanmıştır; ama, şunu belirtmem gerekir ki, bu çalışma daha başlamadan, değerli hocalarımızla, bürokratlarla, benim de içinde bulunduğum bir ekip, Bakanımızın verdiği destekle, 16 tane toplantı yapmış, birinci ara raporunu hazırlanmıştır. Buradaki esas amaç şudur: Hazırlanan planın uygulamaya yönelik olması. Ali Dinçer Bey gibi tecrübeli bir milletvekilimizin bu sürenin çok uzun olduğunu söylemesi, gerçekten, bu konuda çalışan kişileri de rahatsız etmiştir; çünkü, bu ana plan, öyle, bir iki ayda hazırlanacak bir şey değildir; bunun için, çok önemli ölçüde bir mevcut durum analizi yapmak gerekir, benzer kuruluşlar arasında koordinasyon kurmak gerekir, bu bilgilerin alınıp bilgisayar ortamına taşınması gerekir; bunlar arasında önceliklerin belirlenmesi için, ulaşımından, denizinden boru hatlarına kadar derin bir çalışma yapılması gerekir. Şurada, elimdeki 16 sayfa, sadece ulaştırma ana plan stratejisi için iş tanımlarını ifade etmektedir. Tabiî, bunun bir model çalışması vardır.

Burada, daha fazla teknik konulara girerek zamanımı verimsiz kullanmak istemem; ama, şunu söyleyeyim değerli muhalefet milletvekillerimiz, çok rahat olmanız gerekir; bu plan, bilime uygun olarak, uygulanabilecek şekilde, sizlerin de kendi sahasında çok beğeneceğiniz, takdir edeceğiniz kişilerle beraber, Meclisteki çalışmalarda sizlerin desteğiyle çıkarılacak ve ülkemiz, güzel bir plana kavuşacaktır.

ALİ TOPUZ (İstanbul)Siz, bürokrasiye yardım mı ediyorsunuz efendim?!

MUSTAFA ILICALI (Devamla)Tabiî, buradaki amaç şudur: Ulaşım sistemleri arasında dengenin sağlanması ve her sistemin birbirinin rakibi değil tamamlayıcısı olacak şekilde, buna yönelik olarak da önceliklerinin tarif edilmesi lazım.

Şimdi, bugün, ülkemizdeki duruma baktığımız zaman, gerçekten yolcu ve yük taşımacılığında demiryolunun payının çok düşük olduğunu görüyoruz, karayolunun payı oldukça fazla. İşte, elimde istatistikî bilgi var -kilometrekare, uluslararası bir birimdir- Türkiye'de kilometrekareye düşen demiryolu 11 kilometreyken, bakıyoruz Almanya'da 114 kilometre.

Peki, bir de demiryollarında şöyle bir değerlendirme yaptığımızda, son onbeş yıl içerisinde demiryolları ne yapmış; bakıyoruz ki , son onbeş yirmi yıl içerisinde 11,5 milyar dolar zarar etmiş. Bunu bir karşılaştırdığım zaman, bu 11,5 milyar dolarla 2 000 kilometrenin üzerinde çift hatlı, elektrikli, sinyalli bir demiryolu yapmak mümkün, 250 kilometre bir hızlı tren yapmak mümkün. Nasıl yapacağız; niye yapamamış bunları?.. İşte, demiryolunun bugünkü yapısını değiştirmek için, demiryolunu yeniden yapılandırmak için, bu konuda, Sayın Bakanlığımızın, Demiryolları Genel Müdürlüğümüzün yoğun çalışmaları bilinmektedir.

Tabiî ki biz, bu sistemler arasında dengeyi kurarken, tüm bilimsel verileri kullanmak durumundayız. Bir örnek vermek gerekirse, bir yönde, saatte 60 000 yolcu taşımak için, 12 şeritli bir yola ihtiyaç varken, bu talep, çift hatlı bir demiryoluyla karşılanmakta. Bunun otoyol olarak kilometre bedeli 24 000 000 dolar iken, çift hatlı bir demiryolunun bedeli 4 000 000 dolardır. İşte, bu değerleri verdiğim zaman... Yani, şunu vurgulamaya çalışıyoruz: Demek ki, sistemleri bir bütün içerisinde, ekonomik fizibilitelerini yaparak, bunların önceliklerini belirleyeceğiz ve bunlar uygulanabilir projeler olacak. Tabiî ki, Ulaştırma Bakanlığımızın bütçesine göz attığımız zaman görüyoruz ki, bütün bu çalışmalar, demiryolunun, havayolunun, denizyolunun payını karayolu aleyhine değiştirecek, karayolunun payını azaltmak için yapılan çalışmalar. Tabiî, demiryolu yatırımları çok pahalı yatırımlar. 2004 malî yılı bütçesine baktığımız zaman, yani, burada görüyoruz ki, 435 trilyon 817 milyar liralık bir kaynak ayrılmış; bunun yüzde 84'ü de yatırıma ayrılmış. Tabiî, geçen yıla rağmen, diğer kuruluşların bütçelerinde yüzde 10'lara varan azalma olmasına rağmen, demiryollarımızda daha düşük bir oranda azalma olması, özellikle de yatırıma, Ankara-İstanbul arasındaki demiryolu projesine ve kamulaştırma giderlerine kaynak ayrılması, tabiî ki sevindirici.

Şimdi, ben kalan süremde -diğer konularda, denizyolu ve ulaştırmanın diğer sektörlerinde diğer arkadaşlarımız konuşacak- iki konuya değindikten sonra, bazı önerilerim olacak. Bu arada, tabiî, Ulaştırma Bakanlığımızın yapmış olduğu önemli çalışmalardan bir tanesi de -çok dikkatli dinlerseniz- Dünya Ulaştırma Kongresi. Haziran ayında İstanbul'da toplanacak; 10 uncu toplantısını İstanbul'da yapacak. Bunun onursal başkanı, Ulaştırma Bakanımız Sayın Binali Yıldırım Beydir. İstanbul Teknik Üniversitesinin ev sahipliğinde, büyükşehir belediyesinin katkısıyla yapılacaktır. Çok büyük destek vermiş ve organizasyon faaliyetlerinin hızlandırılmasını sağlamıştır. Yine, otuz yıldır çıkarılamayan, her toplantıda konuşulan Karayolu Taşıma Kanunu bu dönemde çıkmış, demiryolu boğaz tüp geçişinin temeli önümüzdeki yıl atılacak, Ankara - İstanbul demiryolu rehabilitasyon projesine başlanmış, diğer çalışmalar da, demiryollarıyla ilgili, devam etmektedir.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANBuyurun Sayın Ilıcalı, konuşmanızı toparlayabilir misiniz...

MUSTAFA ILICALI (Devamla)Kaç dakika vereceksiniz efendim?