28 Nisan 1995'te gözaltına alınan bir kişinin akıbetinin araştırılması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Nezir Tekçi, Hakkari'nin Yüksekova ilçesine bağlı Yukarı Ölçek mezrasında çobanlık yaptığı sırada askerler tarafından 28 Nisan 1995'te gözaltına alındı ve kendisinden bir daha haber alınamadı. Tekçi ailesi; Nezir Tekçi'nin akibeti ve adalet arayışı için 28 yıldır mücadele veriyor. Nezir Tekçi'nin olayının tüm boyutlarıyla ararştırılması ve zaman aşımı tehlikesi ile karşı karşya olan bu davada; etkin, şeffaf ve hızlı bir yargılama sürecinin işletilmesi amacıyla Anayasa'nın 98. İçtüzüğün 104. ve 105. Maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz. 18.07.2023
GEREKÇE ÖZETİ
Nezir Tekçi, Hakkari'nin Yüksekova ilçesine bağlı Yukarı Ölçek mezrasında çobanlık yaptığı sırada askerler tarafından 28 Nisan 1995'te gözaltına alındı ve kendisinden bir daha haber alınamadı. Nezir Tekçi'nin babası Halit Tekçi, oğlunun akibeti ve adaletin yerini bulması için 28 yıldır mücadele veriyor. Halit Tekçi'nin adalet arayışı, birçok engellemeye rağmen devam ederken açılan dava zaman aşımı tehlikesi ile karşı karşıyadır. Davanın duruşması en son 17 Temmuz 2023'te Eskişehir 1. Ağır Ceza Mahkemesi?nde görüldü. Ancak Tekçi ailesinin avukatlarının sanıklar emekli "Albay Ali Osman Akın ile Yarbay Kemal Alkan'ın tutuklu yargılanmaları, ek savunma vermeleri ve duruşmaların ayda bir yapılması gibi talepleri kabul edilmediği gibi dava 9 Ekim 2023'e ertelenmiştir. Zaman aşımı tehlikesine karşı etkin, şeffaf,
Metnin tamamını göster (9 paragraf daha)Metni kısalt
• adıl ve hızlı bir yargılama sürecinin işletilmesi büyük bir öneme sahiptir. GEREKÇE
Nezir Tekçi, Hakkari'nin Yüksekova ilçesine bağlı Yukarı Ölçek mezrasında çobanlık yaptığı sırada askerler tarafından 28 Nisan 1995'te gözaltına alındı ve kendisinden bir daha haber alınamadı. 25 yaşındayken kaybolan Nezir Tekçi"nin babası Halit Tekçi, olaydan hemen sonra Yüksekova Kaymakamlığı'na, Hakkari Jandarma Komutanlığı'na ve Van Askeri Savcılığına başvurarak oğlunun akibetinin ortaya çıkarılmasını talep etti ve sorumlular "hakkında şikayette bulundu. Yüksekova Cumhuriyet Başsavcılığı yürüttüğü soruşturmada yetkisizlik kararı vererek dosyaya Diyarbakır Devlet Güvenlik Mahkemesi (DGM) Savcılığı'nın bakması gerektiğine işaret etti. Diyarbakır DGM savcılığı ise yer bakımından yetkisizlik kararı verdi ve dosyayı Van DGM Savcılığı'na gönderdi. Van DGM Savcılığı da dosyayı Van Askeri Savcılığına gönderdi. Van Askeri Savcılığı da Nezir Tekçi'nin cenazesi - bulunmadığından, öldüğünün ya da öldürüldüğünün tespit edilmesinin mümkün olmadığını öne sürerek soruşturma hakkında takipsizlik karar verdi.
Tekçi ailesinin 25 Şubat 2005 tarihinde Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne yaptığı başvuru sonucunda; Nezir Tekçi'nin yaşamı hakkının ihlal edildiği ve bu ihlalle ilgili etkin soruşturmanın yapılmadığı yönünde karar çıktı.
Baba Halit Tekçi tüm aşamalarda ek şikâyetlerde bulunarak, görgü tanığı olabilecek kişilere bizzat ulaşarak dinlenmelerini talep etti, faillerin kim olduğunu ve oğlunun öldürüldüğünü kendisi araştırarak askerlerden öğrendi ve yargı makamlarına bildirdi. Daha sonra askerlik yaptığı dönemde Tekçi'nin öldürüldüğüne şahit olduğunu belirten Yunus Şahin'in 2010 yılında yaptığı tanıklık, olaydan 16 yıl sonra 2011 yılında tekrar soruşturmanın başlatılması ve iddianamenin yazılmasının sağlanmasında etkili oldu. Soruşturma sürecinin sonunda, 2011 yılında emekli Albay Ali Osman Akın ile Yarbay Kemal Alkan hakkında "canavarca bir his sevki ile veya işkence ve tazip ile kasten öldürme" suçlamalarıyla Hakkâri Ağır Ceza Mahkemesi'nde dava açıldı. Ancak dava, güvenlik gerekçesiyle Eskişehir 1. Ağır Ceza Mahkemesi'ne nakledildi. Tekçi ailesi; dava süresinin uzayacağını, yaşadığı şehre çok uzak olduğu için Eskişehir'de duruşmaya katılma olanaklarının bulunmadığını, tanık ve delilleri Eskişehir'de bulunan bir mahkemeye sunmanın çok zor olduğunu ve tüm bunların mağduriyete sebep olacağını belirterek nakil kararına itiraz etti ancak yapılan itiraz kabul edilmedi. Eskişehir 1. Ağır Ceza Mahkemesinde devam eden davanın onuncu duruşmasında Tekçi ailesinin avukatları mahkemeye ilgili AİHM'in kararını sunarak kararda yaşam hakkının ihlal edildiğinin tespit edildiğini bu nedenle sanıkların bir an önce tutuklu yargılanmalarının sağlanmasını, davanın tekrar Hakkâri Ağır Ceza Mahkemesine veya yakın bir ile nakledilmesini talep etti fakat bu talepler reddedildi. 11 Eylül 2015 tarihinde Eskişehir'de görülen davanın karar duruşmasında "sanıklara isnat edilen suçun sabit görülmemesi" nedeniyle emekli Albay Ali Osman Akın ve Yarbay Kemal Alkan'ın beraatine hükmedildi. Verilen beraat kararını Yargıtay 1. Ceza Dairesi, 27 Mart 2018 tarihinde onadı.
Tekçi ailesi, adalet arayışını sürdürerek bu karara karşı Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu. Ailenin yaptığı başvuruyu değerlendiren 21 Mart 2023'te AYM, Nezir Tekçi'nin yaşam hakkının ihlal edildiğine hükmetti. Ayrıca AYM'nin kararında "AİHM kararındaki eksikliklerin giderilmemiş olması, yargılama için önemli olan M.E.Y isimli kişinin tanıklık beyanına başvurulmamış olması, bölgede bulunan diğer askeri birliklerin tespit edilip bunlara mensup askerlerin tanıklık beyanının alınmamış olması, keşif mahallinde bulunan bez parçası üzerinde Nezir'e ait olup olmadığının tespiti için adli incelemenin yapılmamış olması, olay bölgesinde görev yapan askerlere ait silahların keşif mahallinde bulunan boş kovanlar ile eşleşmesinin yapılmamış olması, dinlenen tanıklardan olayı gördüğünü söyleyenlere Nezir Tekçi'nin nereye gömüldüğünün sorulmamış olması" gibi eksikliklerin yargılamaya zarar verdiği tespit edilmiş ve yeniden yargılama yapılmak üzere dosyanın Eskişehir 1. Ağır Ceza
Mahkemesi'ne gönderilmesine hükmetti.
Anayasa Mahkemesi'nin ihlal kararı sonrası davanın duruşması, 17 Temmuz 2023'te Eskişehir 1'inci Ağır Ceza Mahkemesi'nde görüldü. Duruşmada Tekçi ailesinin avukatları; sanık asker Akın ile Alkan'ın delillere ve tanıklara müdahale etme durumunun olması nedeniyle iki sanığın tutuklanmasını, sanıklardan ek savunmanın alınmasını, duruşmaların ayda bir yapılamasını talep ettiler. Ancak mahkeme, sanıkların tutuklama talebini ret ederek ek savunma talebini ise bu aşamada değerlendirmeyerek duruşmayı 9 Ekim'e ertelenmiştir.
Nezir Tekçi dosyası da o dönemde benzer şekilde devlet güçleri tarafından gözaltına alındıktan sonra kendisinden bir daha haber alınamayan, kaçırılan ve katledilen birçok kişinin dosyası gibi zaman aşımı tehlikesi ile karşı karşıyadır. 28 yıldır devam eden Halit Tekçi'nin adalet arayışının sonuçsuz kalmaması; elbette etkin, şeffaf ve hızlı bir yargılama ile mümkündür. Dolayısıyla Tekçi'nin dosyasına ilişkin bu yönde işletilecek bir yargılama ile karanlıkta bırakılmak istenen birçok katliam ve faili meçhul olaya ışık tutacak ve adaletin tesisi için büyük bir önem taşıyacaktır.
Bu bağlamda; köyünde çobanlık yaparken gözaltına alınan ve 28 yıldır kendisinden haber alınamayan Nezir Tekçi olayının tüm boyutlarıyla araştırılması ve zaman aşımı tehlikesine karşı davanın adil bir şekilde bir an önce sonuçlanması için Meclis Araştırma komisyonu kurulması elzemdir.
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.