Giresun'da faaliyet gösteren maden ocaklarının ekolojik dengeye ve bölge halkına olan etkilerinin tespit edilmesi ve gerekli önlemlerin alınabilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

İdarenin sorumsuzluğu dolayısıyla yüzyıllar içerisinde kendi ritminde oluşan doğa dengesi denetimsiz bir şekilde özel şirketler tarafından bozulmaktadır. Ülke genelinde 2002 yılına kadar 1200 olan maden ruhsatı sayısı, 2002-2024 yılları arasında 386 bine ulaşmıştır. Bu yönüyle Giresun, Türkiye genelinde maden sahası olarak ilan edilen alanlar arasında ikinci sırada yer almaktadır. Maden Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG) verilerine göre, Giresun İl sınırları içerisinde toplam 720 adet IV. Grup maden ruhsatı (arama, işletme ve ihale) bulunmaktadır. Yüzölçümünün 9485'i madenlerle ruhsatlı olan Giresun'daki çalışma alanlarının (%17'si arama, %14'ü işletme ve Yo55'i ihale safhasında maden ruhsat alanı olarak belirlenmiş durumdadır.

Özellikle Garigen Tepesi ve Olucak Yaylası, su kaynakları ve endemik bitki çeşitliliğiyle doğal zenginlikleri barındırmaktadır. Bu bölge, birçok köy ve ilçenin su kaynaklarını sağladığı gibi Orman gülü balının üretildiği önemli bir arıcılık merkezidir. Bu bal, sağlıkaçısından birçok faydasıyla bilinmekte ve dünya çapında talep görmektedir. Dolayısıyla, bölgenin ekosisteminin korunması, hem ekonomik hem de çevresel açıdan büyük önem taşımaktadır. Buna karşın, ilimiz yüz ölçümünün Y685'inin maden sahası olarak ilan edilmesi, doğal yaşam alanlarımızı büyük bir tehditle karşı karşıya bırakmıştır. Garigen Tepesi ve Olucak Yaylası'nda planlanan maden ocağı işletmeciliği, bölgenin çevresel ve sağlık risklerini arttıracağı gibi Gelevera Vadisi ve Harşit Vadisi'ne sızacak ağır metaller ile bölge insanı da hedef alınacaktır.

Yakın dönemde bölgemizde yaşanan çevre katliamında, Giresun Şebinkarahisar İlçesi'nde Nesco Madencilik A.Ş. tarafından işletilmekte olan çinko-kurşun ocağının cevher zenginleştirme tesisi, atık depolama havuzunun gövdesinin yıkılması ve atıkların yöreye yayılması sonucu atık barajından taşan ağır metal atıkları çevre köylerde yaşayanları tehdit eder boyutlara ulaşmış ve tarım alanlarını kullanılamaz hale getirmiştir. Aynı şekilde Giresun Doğankent'teki Keldaş Yaylası mevkiinde faaliyet gösteren Alagöz Maden'in şantiyeden çıkan hafriyatı dere yataklarına dökmesi nedeniyle Çatalağaç köyü deresinden akan çamur, bölgede yaşayan flora ve endemik türlerin yanı sıra kırmızı benekli alabalıkların neslinin tükenmesine ve mera hayvanları ile yabani hayvanların su kaynaklarından yararlanamamasına sebep olmuştur.

Yatırım adı altında hayata geçirilen projelerin ÇED sürecinde ortaya çıkan yanlış uygulamalar ve denetimsizlik ise söz konusu doğa katliamlarına zemin hazırlamaktadır. Çevresel Etki Değerlendirmesi süreci, bir yatırım projesinin bulunduğu coğrafyada uygulanabilirliğinin idare tarafından belirlenmesidir. Kurulması planlanan alanda yürütülecek faaliyetin fiziki, coğrafi, ekolojik ve sosyal etkileri bilimsel olarak araştırılır, olumlu ve olumsuz yönleri ortaya konarak alınacak önlemler belirlenir. Yatı ın sebebiyet verebileceği doğa olayları ile ilgili risk analizleri, iş yerinde—ıfieYdana gelebilecek muhtemel kazalar ve bunlara karşı gerekli tedbirler ile iş sağlı 1 pak ağl(E" ve çevre sağlığı için güvence sağlanması yatırımda aranacak hayati koşullaArdış. p Fa 2 4923 Di NO ÇED yönetmeliği ile hazırlanan raporların yasal çerçevesi oluşturulmuş olmasına rağmen birçok ÇED raporu gerçeklik ve bilimsellikten uzak bir anlayışla . hazırlanmaktadır. Yanlış ÇED raporları veya ÇED gerekli değildir kararları bir yana, Çevre Düzeni Planlarında da önemli çelişkiler bulunmaktadır. Enerji projelerinin hayata geçirileceği bölgedeki bilgilendirme toplantıları, duyuru ve katılım gerçekleştirilmeden, usulsüz bir şekilde tamamlanmakta ve bölge halkının hak arama hürriyeti kısıtlanmaktadır.

Bu bilgiler ışığında, Giresun'da faaliyet sürdüren maden ocaklarının canlı yaşamı ve ekolojik denge üzerinde yarattığı tahribatın araştırılması ve ilin yüz ölçümünün %85'inin maden sahası olarak ilan edilmesi kararının tüm boyutlarıyla incelenerek, bölge halkına ve doğal yaşam alanlarına vereceği zararın araştırılması elzemdir.

AD SOYAD

Ari