Yargıdaki cinsiyetçi davranış ve uygulamaların tespit edilerek alınabilecek önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Türkiye'de hayatın her alanına yerleşmiş cinsiyetçi tutumlar ve kadınları ikinci sınıf insan gören bir zihniyet yargıda da kendine yer bulmakta; mahkeme salonlarında, adliyelerde ve dava dosyalarında sıkça görülmektedir. Özellikle son yıllarda daha da görünür hale gelen bu sorun, ülkemizde artan kadına yönelik şiddetin de zihni altyapısını oluşturan etmenlerden biri olmakta, potansiyel şiddet faillerine ve kadın katillerine cesaret vermektedir.

Yargı süreçlerinde çoğu zaman, mağdur olan kadınların, gerek dava dosyalarında, gerekse de mahkeme salonlarında sanki suçluymuş gibi muamele görüyor olması ve bunun kadın olmaları üzerinden yöneltiliyor olması, bizatihi kadına yönelik şiddetin oluşumunda rol oynamakta, böylece şiddet bir döngü halinde sürüp gitmektedir. Kadına yönelik şiddetin önüne geçilebilmesinin, şiddet sonrası olaylar, yani sonuçlar üzerinden olamayacağı; bunun ancak şiddeti doğuran ve kadın-erkek eşitliğini yok sayan zihniyetin topyekün dönüşümüyle gerçekleşebileceği açıktır. Mahkeme salonlarında savcıların cinsel saldırı mağduru kadınlara "Ben de kadınım sen de kadınsın. Ben neden tecavüze uğramıyorum da sen uğruyorsun?" diyebildiği, hakimlerin kadın avukatların etek boyunu tutanağa geçirme haddini kendinde gördüğü, "O saatte orada ne işi vardı, kırmızı ruj mu sürmüştün, topuklu ayakkabı mı giymiştin, içki mi içmiştin" gibi soruların gerek soruşturmalarda, gerek de mahkeme salonlarında dile getirilebildiği ve açıkça dile getirilmese de, zihinlerde yerleşik kodlar nedeniyle kadınların kadın olmalarından dolayı potansiyel suçlu ilan edilebildikleri yargı süreçlerinden adalet çıkmasını beklemek mümkün değildir.

Sosyal medyada kendisine mesaj yoluyla cinsel organının fotoğrafını atan bir sapık hakkında şikâyette bulunan bir kadına, "Şikâyetçinin, Instagram hesabını gizliye alması durumunda bu kişilerden bu tarz mesajların gelmeyeceği gözetilerek" denilerek kovuşturmaya yer olmadığına dair savcılığın aldığı karar, yargıdaki eril zihniyetin en yeni örneği olmuştur. Kadınların mağduru olduğu cinsel saldırı, taciz ve şiddet gibi her adli olayda, onlara soru işareti ile yaklaşanlar, "acaba sen ne yaptın da bu olayla karşılaştın? şeklindeki şorgulayıcı tavırla kadınları ikinci sınıf insan ve kadın oldukları için potansiyel suçlu gördüklerini belli etmektedir.

Metnin tamamını göster (5 paragraf daha)Metni kısalt

Erkekler hakkında böylesi yargılara sahip olunmaması, erkeğin gece nerede olduğ durumlarının sorgulanması ve mağdurun yargılandığı bir ortamın yaratılması agâş giydiği gibi konuların yargı süreçlerinde konu edilmeyip, kadınların bu LA 2, durumlarının sorgulanması ve mağdurun yargılandığı bir ortamın yaratılması ir Run R ARİ cinsiyetçiliğin ve çağdışı bir zihniyetin göstergesidir. Maalesef bu zihniyet sadece bazı erkek yargı mensuplarında değil, kadın yargı mensuplarında dahi görülebilmektedir. Bu da sorunun ne kadar derin olduğunun bir başka kanıtıdır.

Bu çerçeveden hareketle, yargıdaki cinsiyetçiliğin yarattığı sorunların tespit edilmesi, mahkeme salonlarında, adliyelerde ve dava dosyalarında kendini gösteren eril zihniyetin kararlar üzerindeki etkilerinin araştırılması, yargı süreçlerinde mağdur kadınların kadın oldukları için kendilerine yönelik işlenen suçu teşvik ettiklerine dair var olan düşünce kalıplarının şiddet döngüsünü nasıl beslediğinin incelenmesi, yargıdaki cinsiyetçilikle ilgili yasama organının yapabileceklerinin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98. maddesi ve TBMM İçtüzüğü'nün 104, ve 105. maddeleri gereğince bir araştırma komisyonu kurularak gerekli incelemelerin yapılmasını arz ederim.

İse, NM

• Lale Nurs Sil

Burhanettin Bu"