Üzüm bağlarının korunması ve üreticinin desteklenmesi için alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Türkiye, binlerce yıllık kültürel mirasıyla dünyanın en köklü üzüm bağcılığı geleneklerinden birine sahiptir. Anadolu'nun tarihi, dil, din ve kültür değişikliklerine rağmen asma ve üzümle olan ilişkisi hiç değişmemiş, bu bağ, halkımızın doğal zenginliğini ve kültürünü temsil eden bir değer haline gelmiştir. Ancak, son yıllarda üzüm bağcılığı, bu kadim topraklarda tehlikelerle karşı karşıya kalmakta; bağlarımız yok olurken Anadolu'nun kültürel dokusu ve ruhu da tehdit altında kalmaktadır. Üzüm, Anadolu'nun ruhudur, ve bu ruhun korunması için geçmişin bize bıraktığı değerlerin günümüz ve gelecek nesiller için sürdürülebilir kılınması büyük önem taşımaktadır.

Özellikle Ege ve Akdeniz'de termik santraller, jeotermal enerji santralleri, nikel ve altın madenleri, aşırı yapılaşma ve çevresel kirlilik gibi unsurlar nedeniyle bağ alanları hızla azalmakta, üzüm üreticileri büyük zorluklarla karşı karşıya kalmaktadır. Konya, Niğde, Elazığ, Mardin, Antep, Kayseri gibi birçok ilimizde, tarih boyunca varlığını sürdüren üzüm bağları, yerini çirkin yapılaşmaya, betonlaşmaya ve çevreyi kirleten sanayi faaliyetlerine bırakmaktadır. Bu süreç, yalnızca üzüm bağcılığına zarar vermekle kalmamakta, aynı zamanda ülkemizin doğal zenginliklerini ve benzersiz biyolojik çeşitliliğini de tehdit etmektedir.

Bu bağlamda, ülkemizin dört bir yanında üzüm üretiminin ve bağcılığın sorunlarının tespit edilmesi, bu kadim değerin korunarak sürdürülebilir hale getirilmesi, asmaların ve üzüm bağlarının geleceğimiz için yeniden hayat bulması adına gerekli tedbirlerin alınması gerekmektedir. Anadolu'nun üzümle olan tarihsel bağının korunması, yerel ekonominin desteklenmesi, kültürel mirasın yaşatılması ve üreticilerin gelir kaynaklarının korunması açısından son derece önemlidir.

Ülkemizdeki üzüm bağlarının mevcut durumunun, yapılaşma ve çevre kirliliğinden ne ölçüde etkilendiğinin araştırılması, Bağcılık sektörünün ihtiyaç duyduğu desteklerin belirlenmesi ve bu konuda kapsamlı bir stratejinin oluşturulması, Üzüm bağlarının korunması ve sürdürülebilir üretim için yerel ve merkezi yönetimlerce alınması gereken tedbirlerin ortaya konulması, Çevre kirliliği ve sanayi faaliyetlerinin bağcılığa olan olumsuz etkilerini ortadan kaldıracak veya sınırlandıracak önlemlerin alınması, Anadolu'nun üzüm bağcılığı mirasının, nesiller boyunca devam etmesini sağlamak için eğitim, tanıtım ve teşvik faaliyetlerinin artırılması adına bu konuda Anayasa'nın 98, İçtüzüğün 104 ve 105. maddeleri uyarınca Meclis araştırması açılmasını arz ederim.

Saygılarımla. 30.10.2024

Metin İLİN |