Pestisit kullanımının başta halk sağlığı olmak üzere tarımsal üretim ve çevre üzerindeki etkilerinin bütün yönleriyle araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

2025 yılı ocak ayından itibaren ihraç edilen çok sayıdaki tarım ürünü üzerinde yapılan laboratuvar analizleri sonucunda yüksek pestisite rastlanarak geri gönderilmesi, global bazı araştırmalar sonucunda ise Türkiye'de market ve pazarlarda satışa sunulan tarım ürünlerinin yaklaşık üçte birinde pestisit bulunması, doğrudan insan sağlığını etkileyen bu maddenin iç pazarda serbest dolaşımda olduğunu gözler önüne sermiştir.

Gıda ve Yem İçin Hızlı Alarm Sistemi'nin 2024 verilerine göre ülkemiz pestisit kalıntısı sebebiyle geribildirim yapan ikinci ülke konumunda bulunmaktadır. Bu zehirli ve yasaklı maddelerin piyasaya nasıl sürüldüğü, temin süreci ve kullanım alanlarına dair kamuoyunda ciddi anlamda endişe hakimdir. Pestisit kalıntılarının insan sağlığına doğrudan etkileri; karaciğer, böbrek hastalıkları, sinir sistemi ve merkezi sinir sistemi üzerindeki tahribatları, özellikle büyüme çağındaki çocuklarda gelişim bozuklukları, akciğer hastalıkları ile bir çok kanser türleriyle ilişkilendirilmektedir.

Pestisit kalıntısı tespit edilen ürünler ihraç olunan ülkelerden geriye iade edilmekte. Fakat her ne kadar inkar edilse de bu ürünlerden başta raf ömrü uzun olan kuru meyveler, fındık, fıstık, Antep fıstığı gibi ürünler ihraç eden firmanın beyanı ile iç pazara sunulabilmektedir. İlgili bakanlık pestisit kalıntılarını önlemeye yönelik Eylem Planı açıklamış ancak sonuçlar ülkemiz piyasasında şeffaf olarak paylaşılmamaktadır. İhraç ürünlerinde ise bu veriler açıkça bilinmektedir.

Bu bağlamda; yukarıda ifade edildiği üzere idare tarafından gerekli denetimlerin yapılması, denetimi yapılmayan tarım ürünlerinin başta insan sağlığı ve tarım alanları olmak üzere, ekolojik sisteme verdiği zararın her geçen gün arttığı göz önünde bulundurularak gerekli önlemlerin alınması ivedidir. Tarımsal ihracat ürünlerinin gümrüklerden dönmesi pestisit kullanımının ne derece yüksek olduğunu gözler önüne sermektedir. İade edilen ürünlerin hangi iş ve işlemlere tabi tutulduğu ve imha süreciyle ilgili spekülatif iddiaların da araştırılması ve gerekli önlemlerin alınması amacıyla Anayasa'nın 98. maddesi ve TBMM içtüzüğünün 104. ve 105* maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını saygılarımla arz ve teklif ederiz pik PART¾y 1304 Sayili mealis Aras. Tahsin Ocoll, Rise Ali Fozl KAsAp Kurehye Mahmut TANAL Sanlurja Ahnef Boran JaZGAN Edirne Seyit Torun Ordo Sarkan Sarı Balıkesir Özgen Ceylan Gorstilale Senet ARPACI Derirli Mr. Evrim Karokaz Arva Jale Nur Sal5 Estuselui nu