Polislik mesleğine başlama sürecindeki sağlık kurulu raporu ve eğitim sonrası sözlü sınav uygulamaları nedeniyle yaşanan mağduriyetlerin araştırılarak yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Kamu Kaynaklarının İsrafı: Eğitim süresi boyunca devlet bütçesinden harcanan kaynaklarla yetiştirilen polis adaylarının, herhangi bir göreve başlamadan veya kısa süreli görev yaptıktan sonra ilişiklerinin kesilmesi, kamu yatırımlarının boşa gitmesine neden olmaktadır.

Genç İşsizliği ve Toplumsal Umutsuzluk: Üniversite mezunu, spor ve sağlık yeterliliğini ispatlamış, disiplinli eğitim sürecinden geçmiş genç bireylerin, mezuniyet aşamasında sağlık raporları ya da sözlü sınavlar nedeniyle sistem dışı bırakılması, işsizlik sorununu derinleştirmekte ve gençler arasında devlet kurumlarına olan güveni zedelemektedir.

Uygulama Birliği Eksikliği: Aynı sağlık durumuna sahip adayların farklı sağlık kurullarından çelişkili raporlar alması; örneğin bir kurulun "polisliğe uygundur" dediği bir aday hakkında başka bir kurulun "uygun değildir" kararı vermesi, hukuki öngörülebilirlik ve eşitlik ilkelerine zarar vermektedir. Bu keyfilik, sağlık kurullarında standart ve denetlenebilir bir sistemin gerekliliğini açıkça ortaya koymaktadır.

Sözlü Sınavlardaki Şeffaflık Sorunu: POMEM eğitimini başarıyla tamamlamış, akademik ve fiziki yeterliliği belgelendirilmiş bir adayın, mezuniyet öncesi yapılan 'eğitim sonrası sözlü sınav" da objektif ölçütlerden yoksun biçimde düşük puanlarla elenmesi; örneğin 89.03 ortalamaya sahip bir adaya 40 sözlü puanı verilmesi, bu sınavların güvenilirliğini ve tarafsızlığını tartışmalı hale getirmektedir.

Bu sınavların kim tarafından, hangi kriterlerle yapıldığına dair kamuoyuna açık ve denetlenebilir bir mekanizma bulunmamaktadır.

Kazanılmış Hakların İhlali: Mezuniyet aşamasına gelmiş, hatta memuriyet statüsü kazanmış adayların sağlık kurulu veya sözlü sınav gibi gerekçelerle ilişiklerinin kesilmesi, kazanılmış hak ilkesi, idarenin sürekliliği ve memur güvencesi gibi anayasal ilkelerle çelişmektedir.

Emniyet Personeli Açığı ve Kamu Güvenliği Riski: Türkiye'nin dört bir yanında özellikle taşrada ve metropollerde yaşanan personel eksikliği göz önüne alındığında, eğitimini tamamlamış ve göreve hazır polis adaylarının sistem dışına itilmesi kamu güvenliği açısından da ciddi bir zaafa yol açmaktadır.

Geçici Düzenlemelerin Yetersizliği: 2022 yılında Emniyet Teşkilatı Kanunu'na eklenen geçici 31. madde ile sağlık kurulu gerekçesiyle meslekten ayrılan adayların, Genel İdare Hizmetleri (GİH) sınıfında kamu hizmetine kazandırılması sağlanmıştı. Ancak bu düzenleme geçici nitelikte olup süresi dolmuş, aynı mağduriyetler yeniden baş göstermeye başlamıştır. Kalıcı bir çözüm üretilmediği sürece mağduriyetler katlanarak artacaktır.

Toplumsal Etki ve Psikolojik Yıkım: Yıllar süren hazırlıklar, ailelerin maddi ve manevi fedakârlıkları, gençlerin meslek hayalleri; sistemin keyfi kararlarıyla yok edilmektedir. Bu durum yalnızca bireysel mağduriyetle sınırlı kalmamakta, genç kuşakların devlete ve adalete olan güvenini sarsmakta, toplumsal aidiyet duygusunu zayıflatmaktadır. Tüm bu nedenlerle, polis adaylarının sağlık kurulu ve sözlü sınav gerekçeleriyle yaşadığı mağduriyetin kapsamlı biçimde araştırılması, uygulamalardaki çelişkilerin ve keyfiliklerin giderilmesi, gerekirse mevzuat düzenlemeleriyle yeniden kamuda istihdam yollarının açılması, sağlık kurulu kararlarının standardize edilmesi, sözlü sınavların objektif kriterlere bağlanması ve adayların kazanılmış haklarının korunması amacıyla bir Meclis Araştırması açılması elzemdir.

Saygılarımızla

"Polis Meslek Eğitim Merkezleri (POMEM) gibi kurumlardaki zorlu eğitim süreçlerini başarıyla geçen birçok polis aday, "Sağlık Kurulu Raporları" ve "Eğitim Sonrası Sözlü Sınav" gerekçeleriyle mezuniyete çok kısa bir süre kala veya göreve başladıktan sonra meslekten ilişiği kesilmesi ya da ihraç edilmesi.