Esnaf ve Sanatkarlar Kredi Kefalet Kooperatiflerinin uygulamalarından yararlanmak için getirilen vergi ve SGK borcu olmama şartının etkilerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Ticaret Bakanlığı'nın son bütçe planlaması kapsamında gündeme getirdiği düzenleme, esnafın yıllardır ayakta kalabilmek için dayandığı Esnaf ve Sanatkârlar Kredi ve Kefalet Kooperatiflerini işlevsizleştirme, esnafı ise daha da zor bir duruma sürükleme riski taşımaktadır. Getirilen düzenlemeye göre esnafın vergi ve SGK borcunun olmaması ve kullandığı krediyi fatura ile belgelemesi şart koşulmaktadır. Ancak bu yaklaşım, sahadaki ekonomik gerçeklerle örtüşmemektedir.

Bugün bankalara ulaşamayan, ticari kredi kullanma imkânı bulunmayan binlerce esnafın tek dayanağı Esnaf Kredi ve Kefalet Kooperatifleridir. Bankaların kapısından içeri giremeyen bu esnaf, kooperatifler sayesinde ayakta kalmaya çalışmaktadır. Krediye erişim, esnaf için büyüme aracı değil, yaşam mücadelesi haline gelmiştir. Esnaf kredilerinin büyük bir bölümü yıllık ya da aylık işyeri kiralarını ödemek, sermaye açığını kapatmak, mevcut vergi ve SGK borçlarını bir nebze azaltmak ve elektrik, su, personel gibi zorunlu giderleri karşılamak için kullanılmaktadır. Yani bu krediler lüks ya da keyfi harcamalar için değil, kepenk kapatmamak için kullanılmaktadır. Vergi ve SGK borcu olmayan esnaf zaten ayakta kalabilen esnaftır. Asıl desteğe ihtiyacı olan, borcu olduğu için bankalardan dışlanan kesimdir. Borçsuzluk şartı getirerek en kırılgan esnafı sistemin dışına itmek, sorunu çözmek değil derinleştirmektir. Bu düzenleme yalnızca esnafı değil, Esnaf Kredi Kooperatiflerini de pasifleştirecektir. Kooperatiflerin varlık sebebi zor durumdaki esnafa kefil olmak ve onu ticari hayatta tutmaktır. Borcu olmayan, her harcamasını fatura ile belgeleyebilen esnaf zaten ticari bankaların müşterisidir. Bu şartlarla kooperatiflerin kredi hacmi daralacak, üye sayısı azalacak ve kooperatifler işlevsiz hale gelecektir.

Enflasyonun yüksek olduğu, kiraların katlandığı, alım gücünün düştüğü bu ekonomik ortamda esnafa getirilen her yeni kısıtlama kepenk kapatma hızını artıracaktır. Desteklenmeyen küçük esnaf iflasa sürüklenecek, işsizlik artacak ve mahalle ekonomisi çökecektir. Bu durum yalnızca esnafın değil, toplumun tamamının sorunudur. Bu düzenleme geri çekilmeli, vergi ve SGK borcu olan esnaf dışlanmamalı, aksine önceliklendirilmelidir. Kredi kullanımında esneklik sağlanmalı, kooperatifler güçlendirilmeli ve esnafın ayakta kalması ekonomik istikrarın temel unsuru olarak görülmelidir. Bu noktada Anayasamızın 98 nci Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 ve 105'nci maddeleri gereğince Meclis Araştırma Kømpisyonu kurulmasını arz ederim. 19/12/2025

1923 PARTİSİ

GRUP BASKANLE