Muğla'nın Milas ilçesindeki bazı mahallelerdeki acele kamulaştırma uygulamalarının araştırılması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Muğla ilinde özellikle Milas havzasında yer alan zeytinliklerin, tarım alanlarının ve içme suyu kaynaklarının acele kamulaştırma kararlarıyla madencilik projelerine tahsis edilmesi, mülkiyet hakkı, sağlıklı çevrede yaşama hakkı ve yerel üretim düzeni açısından ciddi sonuçlar doğurmaktadır. Muğla'da maden ve enerji yatırımlarının hızlandırılması, bölgede tarım ve su varlıkları üzerinde geri dönüşü olmayan riskler bulundurmaktadır. Özellikle Milas'ın Bağdamları, Çakıralan, Çamköy, İkizköy, Karacaağaç ve Karacahisar mahallelerini kapsayan geniş bir coğrafyada alınan son acele kamulaştırma kararları, zeytinliklerin, tarım alanlarının, konutların ve su havzalarının linyit madeni işletmesi için aceleyle kamulaştırılmasını öngörerek binlerce yurttaşın yaşam alanını doğrudan etkilemiştir. Bu süreçte kamulaştırma kararlarının, kamulaştırılan alanların su kaynağı özellikleri, tarımsal niteliği ve ekolojik değeri konusunda kamuoyuna açık ve şeffaf bir değerlendirme yapılmamış; kamulaştırma sonrasında madencilik yapılan alanların ne şekilde kullanılacağı, yerinden edilecek yurttaşların barınma, geçim ve sosyal haklarının nasıl güvence altına alınacağı da belirsiz bırakılmıştır. Bu nedenle, Muğla ilinde alınan acele kamulaştırma kararlarının hukuki, ekonomik, çevresel ve toplumsal boyutlarıyla incelenmesi; kamulaştırmanın kamu yararı ilkesine uygunluğunun araştırılması ve bu kararların Muğla'nın su kaynaklarına, tarım alanlarına, zeytinliklerine ve yerleşim alanlarına etkilerinin ortaya çıkarılması amacıyla Anayasa'nın 98'inci, TBMM Içtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılması gerekmektedir. Gülcan KIS KAYSERi:MU.

GEREKÇE

Acele kamulaştırma, Türk hukuk sisteminde ancak olağanüstü ve acil durumlarda başvurulması gereken istisnai bir yöntemdir. Buna karşın Muğla'da bu mekanizma, maden işletmeciliğinin hızlandırılması amacına hizmet eder hale gelmiş; köylülerin zeytinlikleri, tarım alanları, bağları ve evleri acele kamulaştırma kararıyla belirsizliğe sürüklenmiştir. Milas havzası bu uygulamanın en yoğun görüldüğü bölgedir. 10 Ocak 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan acele kamulaştırma kararıyla Milas'ın Bağdamları, Çakıralan, Çamköy, İkizköy, Karacaağaç ve Karacahisar mahallelerinde toplam 679 parselin linyit madeni işletmesi amacıyla acele kamulaştırılması öngörülmüş; geniş zeytinlik alanlar, tarım parselleri, konutlar ve içme suyu akiferleri bu kararla doğrudan etki alanına girmiştir. Bu bölgeler yalnızca tarımsal üretim açısından değil, Milas ve Bodrum Yarımadası'nın içme suyu ihtiyacını karşılayan stratejik yeraltı su kaynaklarının bulunduğu alanlardır.

Metnin tamamını göster (4 paragraf daha)Metni kısalt

Susuzlaştırma, hafriyat ve açık ocak madenciliğinin bu akiferler üzerinde yaratacağı düşüm, kirlenme ve tuzlanma riskleri bilimsel olarak tartışmalı olup kamuoyuyla paylaşılmamıştır. Üstelik Muğla'da üç termik santralin aktif olduğu gerçeği, kömür madenciliğinin genişletilmesinin iklim krizi, kuraklık ve hava kirliliği bağlamında bölgesel ve sağlık açısından ağır sonuçlar doğuracağını göstermektedir. Buna rağmen acele kamulaştırma kararlarının alınma süreci, kamu yararı değerlendirmesinin hangi kurum tarafından, hangi teknik raporlara dayanarak yapıldığı, sosyo-ekonomik etki analizlerinin bulunup bulunmadığı gibi sorular cevapsız bırakılmaktadır.

Muğla'da acele kamulaştırma kararlarının ardından projelerin fiilen ne ölçüde gerçekleştiği, kamulaştırılan alanların nasıl kullanıldığı, yurttaşların hangi mekanizmalarla yerinden edildiği, geçim kaynaklarının nasıl telafi edildiği ve mülkiyet devrinin ne şekilde gerçekleştiği konusunda bir çalışma yapılıp yapılmadığı bilinmemektedir. Bazı köylerde zeytinliklerin sökülmesi, üreticilerin akarsuyunu ve yeraltı suyunu kaybetmesi, ekin alanlarının yok olması gibi dolaylı etkiler ciddi sosyal kırılmalara yol açmaktadır.

Tüm bu nedenlerle Muğla'da acele kamulaştırma kararlarının hukuki dayanaklarının, karar alma süreçlerinin, etki alanlarının, sosyal ve çevresel sonuçlarının, yeraltı su varlıkları ve zeytinlikler üzerindeki risklerinin, köylülerin mülkiyet ve geçim hakları bakımından doğurduğu sonuçların ve kamu yararı ilkesine uygunluğunun Meclis tarafından araştırılması Hl08 Sayılı melis Araştırması Ali FoLl KASAP Viehg Rifef T. Nalbanto plu Tusk on. Ibrohim ARSLAN fakisehir Vares Mahir POLAT . Tamir 1/ 1/015 Dyhar BARUT Adara Gamze Taşcıer , Ankarae GomE AKKA Ipekdı Istabul 1il0a. Karos22 Siyas Seyt Tören ordu Cema ENGiNYURT İstanbul servet ilablagn Hata M.s Malih Naris Gaziantep Min Yüksel Mansur Kılınç istentoul

¡RUP BAŞKANLE