Başta Aydın olmak üzere Türkiye'de çocuk yoksulluğunun nedenlerinin araştırılarak bu sorunlara yönelik çözüm önerileri geliştirilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Türkiye'de ve Aydın'da derinleşen çocuk yoksulluğunun nedenleri, sonuçları, mevcut kamu politikalarının etkinliği araştırılarak Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 104'üncü ve 105'inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması Komisyonu kurulmasını arz ve teklif ederim. bOrCDYLAN Süleyman Bülbül Zandekepk Tи.

Gerekçe Örgün eğitimde çocukların karşı karşıya kaldığı yoksulluk sorununun son yıllarda belirgin biçimde arttığı tespit edilmiştir. Aydın'da Adnan Menderes Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ruken Akar Vural'ın, 91 öğretmenin saha gözlemlerine dayanarak gerçekleştirdiği araştırma, tablonun vahametini açıkça ortaya koymaktadır. Öğretmenlerin aktardığına göre öğrencilerin yarıdan fazlası okula aç gelmekte; önemli bir bölümü ise temel kırtasiye ihtiyaçlarını dahi karşılayamamaktadır.

"Derinleşen Çocuk Yoksulluğu: İlk ve Ortaokul Öğretmenlerinin Saha Gözlemleri Ne Söylüyor" başlıklı çalışmaya katılan öğretmenlerin yüzde 64'ü, çocukların göreli yoksulluk düzeyinin son birkaç yıl içerisinde "giderek arttığını" ifade etmiştir. Bu değerlendirme, eğitimde fırsat eşitsizliğinin derinleştiğini ve ekonomik koşulların doğrudan okul yaşamına yansıdığını göstermektedir. Kırtasiye ve kaynak kitap temininde yaşanan güçlükler artmakta; öğrenciler ders materyallerine erişimde ciddi sorunlar yaşamaktadır.

Beslenme yetersizliği ise öğretmenler tarafından özellikle "okula aç gelme" ve "beslenme çantasında yeterli ve dengeli besin ögelerinin bulunmaması" şeklinde tanımlanmaktadır. Bu durum, yalnızca akademik başarıyı değil; çocukların fiziksel gelişimini, dikkat süresini ve psikolojik iyilik halini de olumsuz etkilemektedir. Okullarda bir öğün ücretsiz yemek sağlanması ve temiz içme suyuna erişim gibi temel taleplerin giderek artması da sorunun boyutunu ortaya koymaktadır.

Ekonomik kriz ve yapısal eşitsizlikler dikkate alındığında, çocuk yoksulluğunun son yıllarda daha da derinleştiği görülmektedir. Çocukların beslenme, eğitim ve gelişim gibi temel haklara erişimi ciddi biçimde kısıtlanmaktadır. Türkiye, OECD ülkeleri arasında çocuk yoksulluğunda ikinci sırada yer almaktadır. OECD'nin 2024 yılında yayımladığı "Hayat Nasıl?" raporuna göre ülkemizdeki 15 yaşındaki öğrencilerin yüzde 20'si, yeterli maddi imkânı olmadığı için haftada en az bir gün hiç yemek yiyememektedir.

Bu veriler, çocuk yoksulluğunun münferit değil, yapısal bir sorun haline geldiğini göstermektedir. Çocukların açlık ve yoksullukla değil; eğitimle, sanatla ve bilimle anılması gereken bir ülkede, sosyal devlet mekanizmalarının güçlendirilmesi ve okul temelli destek programlarının acilen hayata geçirilmesi zorunluluktur. Çünkü çocuk yoksulluğu yalnızca bugünü değil, ülkenin geleceğini de doğrudan etkilemektedir.