İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
MECLİS ARAŞTIRMASI ÖNERGESİ · 10/4038 GÜNDEMDE

Esnafların yaşadığı sorunların tüm boyutlarıyla araştırılarak bu sorunlara yönelik bütüncül ve kalıcı çözüm önerileri geliştirilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

İlk imza: Sadullah Kısacık Adana · Yeni Yol ve 19 milletvekili ·

Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Türkiye'de üretim, istihdam, toplumsal ve ekonomik dengenin taşıyıcı ünitelerinden olan esnafımızın durumu gün geçtikçe daha da kötüye gitmektedir. Büyük bir ekonomik belirsizlik sarmalı içinde artan vergiler, ödenemeyen kefalet kredileri borçları nedeniyle hesaplarına bloke koyulması, yüksek sigorta primleri, haksız rekabet, yüksek girdi maliyetleri, finansmana erişimde yaşanan zorluklar ve kalifiye personel bulamama gibi sorunlarla ayakta kalma mücadelesi veren esnafımızın mevcut durumunun tüm yönleriyle araştırılması amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi Iç Tüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırma açılmasını arz ve teklif ederiz. 14.04.2026

GEREKÇE

Esnafımız ülkemizde istihdamın yaygınlaşmasına katkı sağlayan, yerel ekonomileri canlı tutan ve piyasada rekabeti destekleyen temel aktörlerden biridir. Küçük ve orta ölçekli esnaf işletmelerinin yaygınlığı bir taraftan ekonomik gücün dengeli dağılımına yardımcı olurken, diğer taraftan da büyük işletmeler karşısında alternatif oluşturarak fiyatların dengelenmesine katkı sağlamaktadır. Ülkemizde girişimciliğin ilk basamaklarından birisi sayılan ekonomik dinamizmin sürekliliği için de esnaflık ayrıca önemlidir. Vatandaşlarımız ile doğrudan temas hâlinde olmalarıyla, güven ilişkisini güçlendirirken toplumsal bağların korunmasına katkı sunan esnafımız ekonomik birimler olmak dışında iletişimin, yardımlaşmamın ve sosyal bütünlüğün sürdürülmesini de sağlamaktadır.

Metnin tamamını göster (4 paragraf daha)Metni kısalt

Ancak sahip olduğu güçlü toplumsal ve ekonomik dinamizme rağmen esnafımız son yıllarda büyük bir ekonomik çıkmaz içerisindedir. Özellikle son dönemde yüksek enflasyon karşısında enerji, kira, SGK primleri, ulaşım gibi kontrol edilemeyen maliyetlerle harç, ceza ve vergilerdeki artışlar esnafımızın işletme giderlerini zorlamaktadır. Kredi alma süreçlerindeki zorluklar ve yüksek faiz oranlarıyla borçlanma esnafımızın sermayelerini tüketerek daha da borç batağına girmesine sebep olmaktadır. Yüksek girdi maliyetleri karşısında satış ve alım gücünü azaltan hayat pahalılığı ve ekonomik istikrarsızlık esnafımızın kazancını düşürerek ödeme güçlüğü çekmesine neden olmaktadır. Yüksek faizle sürekli artan ve ödenemeyen esnaf kefalet kredileri ve vergi borçları neticesinde esnafımızın hesaplarının bloke edilmesi ise en ağır ekonomik durumdur. Çünkü bu uygulama, esnafımızın sadece borcunu değil, günlük ticari faaliyetini de doğrudan kilitleyen bir sonuç doğurmaktadır. Hesaplara getirilen blokeler; ‚ esnafımızın mal alımını, tedarikçiye ödeme yapmasını, personel maaşlarını karşılamasını ve hatta en basit işletme giderlerini dahi yerine getirememesine; yani işletmesinin fiilen çalışamaz hale gelmesine yol açmaktadır. Büyük ölçekli perakende zincirlerinin kontrolsüz biçimde yaygınlaşmakla kalmayıp oligopol bir piyasa oluşturması, haksız bir rekabet ortamını beraberinde getirmekte ve yerel ekonomimizde önemli bir denge unsuru olan esnafımıza zarar vermektedir. Çoğunlukla ustalık, deneyim ve müşteri ilişkileri üzerine kurulu olan esnafımızın en önemli sorunlarından bir tanesi de yeterli kalifiye eleman bulunamamasıdır. Bu sorun üretimde nitelik ve kaliteyi düşürmekle birlikte mesleğin geleceğini olumsuz etkilediğinden esnaflık çatısı altındaki pek çok meslek tükenmeye yüz tutmuş durumdadır.

• 2026 yılının ilk çeyreğinde 2025 yılına göre açılan esnaf işyeri sayısı % 5.98

• Kapanan esnaf işyeri sayısı ise geçen yılın aynı dönemine göre %11.79 artarak

Bu veriler esnafın derinleşen bir ekonomik krizle karşı karşıya olduğunu göstermektedir. Bu gidişatın tersine çevrilebilmesi için maliyet baskılarını azaltan, finansmana erişimi kolaylaştıran ve esnafı koruyan bütüncül politikaların acilen devreye alınması gerektiği açıktır. Bu nedenlerle; esnafımızın karşı karşıya olduğu sorunların derinlemesine araştırılması, mevcut politikaların etkinliğinin değerlendirilmesi ve sürdürülebilir çözüm önerilerinin ortaya konulması amacıyla bir Meclis Araştırması Komisyonu kurulmasını arz ve teklif ederiz.

Metin TBMM’deki PDF’ten otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir

ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR

İmzacılar

20 İMZA
Yeni Yol 20

İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.

AYNI KONUDA

Aynı konuda verilen diğer önergeler

TBMM, aynı konudaki araştırma önergelerini birleştirerek görüşebilir; tek bir araştırma komisyonu kurulabilir.