Vatandaşların yaşadığı barınma sorunlarının tespit edilerek bu sorunlara yönelik çözüm önerileri belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Türkiye'de giderek derinleşen barınma krizinin nedenlerinin, ekonomik ve sosyal sonuçlarının, özellikle gençler, öğrenciler, emekliler ve dar gelirli yurttaşlar üzerindeki etkilerinin araştırılması; konut politikalarının, kira piyasasının, yurt kapasitesinin ve atıl durumdaki konut stokunun incelenerek çözüm önerilerinin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca bir Meclis Araştırması açılmasını arz ederiz.
GEREKÇE
Barınma hakkı, Anayasa'nın 57'nci maddesi uyarınca devletin güvence altına almakla yükümlü olduğu temel sosyal haklardan biridir. Ancak son yıllarda uygulanan ekonomi ve konut politikaları sonucunda Türkiye'de barınma, milyonlarca yurttaş için temel bir hak olmaktan çıkmış, giderek erişilemez bir ayrıcalığa dönüşmüştür.
Metnin tamamını göster (14 paragraf daha)Metni kısalt
Konut ve kira fiyatlarındaki olağanüstü artışlar, özellikle büyükşehirlerde çalışanların, öğrencilerin ve emeklilerin yaşamlarını sürdürebilmelerini güçleştirmektedir. Asgari ücretle çalışan bir yurttaşın gelirinin önemli bir kısmı yalnızca kiraya gitmekte; çok sayıda aile gelirinin büyük bölümünü barınma giderlerine ayırmak zorunda kalmaktadır.
Üniversite öğrencileri açısından durum daha da ağırdır. Yükseköğretime erişim hakkı, yeterli ve nitelikli yurt kapasitesinin bulunmaması nedeniyle fiilen zedelenmektedir. Kamu yurtlarına yerleşemeyen öğrenciler fahiş kiralar, yüksek özel yurt ücretleri ve güvencesiz barınma koşulları arasında seçim yapmak zorunda bırakılmaktadır. Kalacak yer bulamadığı için eğitimini erteleyen ya da üniversiteyi terk etmek zorunda kalan gençlerin sayısı her geçen yıl artmaktadır.
Öte yandan emekliler açısından da barınma sorunu derinleşmektedir. Düşük emekli aylıkları nedeniyle kira ödeyemeyen, otellerde veya pansiyonlarda kalacak maddi imkânı bulunmayan kimi emeklilerin geceyi otogarlarda geçirmek zorunda kaldığına ilişkin haberler kamuoyuna yansımaktadır. Bu tablo, barınma krizinin yalnızca gençleri değil, yaşamının son dönemindeki yurttaşları da ağır biçimde etkilediğini göstermektedir.
Türkiye'de milyonlarca insan uygun fiyatlı konuta ulaşamazken, yüz binlerce hatta milyonlarca konutun boş durumda bulunması da önemli bir kamu politikası sorunudur. Konutun temel bir ihtiyaç olmaktan çıkarılarak yatırım ve spekülasyon aracına dönüşmesi; kira piyasasının yeterince denetlenememesi; sosyal konut üretiminin yetersiz kalması ve kamusal barınma politikalarının zayıflaması krizi daha da derinleştirmektedir.
Barınma krizinin etkileri yalnızca ekonomik değildir. Gençlerin ailelerinden ayrılamaması, evlilik yaşının yükselmesi, doğurganlık oranlarının düşmesi, eğitim hakkının zedelenmesi, yoksulluğun kuşaklar arasında aktarılması, kentlerden zorunlu göçler ve sosyal dışlanma gibi çok boyutlu sonuçlar doğurmaktadır.
Bu kapsamda;
• Türkiye'deki gerçek konut ihtiyacının ve boş konut stokunun tespit edilmesi,
• Konut ve kira fiyatlarındaki artışın nedenlerinin araştırılması,
• Öğrenci yurt kapasitesi ile barınma ihtiyacı arasındaki farkın ortaya konulması,
• Emekliler, gençler, öğrenciler ve dar gelirli yurttaşların barınma koşullarının incelenmesi, * T.B. M.ЛИ. *
• Sosyal konut politikalarının yeterliliğinin değerlendirilmesi, "AI PAR,
• Barınma hakkının güvence altına alınmasına yönelik yasal ve idari düzenlemelerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis Araştırması açılması kamu yararı açısından zorunlu hale gelmiştir.
Bu bağlamda, bu soruna ilişkin etkin sosyal politikalar oluşturmak amacıyla Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğü'nün 104. ve 105. maddeleri gereğince bir Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.
SESİ PARA
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.