Sağlık çalışanlarına yönelik şiddetin sebeplerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Ülkemizde, özellikle son 10 yılda sağlık sistemindeki her sorun sağlık çalışanlarına mal edilmiş, sağlıkta reform adı altında yapılan her değişiklik hasta ile sağlık çalışanlarını karşı karşıya getiren yeni sorunlu alanlar yaratmıştır. Sağlık

• Çalışanlarının günden güne kötüleşen çalışma koşulları, mali haklarında yıllardır ihtiyaç duyulan düzenlemelerin yapılmaması sağlık çalışanlarını daha da zora sokmuştur. Daha insani koşullarda çalışmak ve yaşamak için sağlık çalışanları, çareyi yurtdışına gitmekte aramaktadır. Türk Tabipleri Birliği verilerine göre son 10 yılda yurtdışına gitmek isteyen hekim sayısı 56 kat artmıştır. Bu durum ülkemizde sağlık çalışanı sayısının daha da azalmasına, üstelik sağlık hizmetlerindeki niteliğin de düşmesine neden olmaktadır. Sağlıkta nitelikli iş gücünü hızla kaybeden Türkiye'nin bu konuda çok acil bir şekilde önlem alması gerekmektedir. Aksi takdirde kısa bir süre sonra sağlık sistemi bugünkünden çok daha ağır bir krizle karşı karşıya kalacaktır.

Sağlık çalışanlarının mali ve sosyal hakları, sağlık hizmeti verilen sağlık kuruluşlarının koşullarının iyileştirilmesi, sağlığa erişimde vatandaşlarımızın yaşadığı sorunların ortadan kaldırılması sağlıkta şiddet sorunun parçasıdır. Tam d de sağlıkta şiddet sorunun çözülebilmesi için bütüncül bir yaklaşımla hareketredilmesi gerekmektedir. Şimdiye kadar AKP tarafından "Sağlıkta Şidde *" yö ası Oldrak kamuoyuna lanse edilen yasaların hiçbirisi müstakil bir yasa değildir. 3 Ken Yasa lar içine eklenmiş, sadece ceza artırımı öngören düzenlemeler, engellemek için yeterli değildir.

Sağlık Bakanı tarafından yapılan son açıklamaya göre; sağlıkta "İkinci Beyaz Reform" dönemi başlatılmıştır. Ancak Sağlık Bakanı tarafından 14 Eylül 2023 tarihinde bu açıklamanın yapıldığı gün ve sonrasında sağlık çalışanlarını şiddete maruz kaldığı vakalar kamuoyuna yansımıştır. Bu bile aslında "sağlıkta şiddet" sorununa ne kadar yüzeysel yaklaşıldığını göstermektedir. Sağlıkta şiddet, palyatif tedbirlerle ve günü kurtarmayı amaçlayan bir anlayışla çözülemez. Bu nedenle öncelikle, sağlık hizmeti alan ve sağlık hizmeti veren açısından, sistemi neredeyse tıkanma noktasına getiren, sağlık hakkını kamusal bir anlayıştan çıkarıp bir sektör haline getiren akıl dışı sağlık politikalarından vazgeçilmelidir. Devasa şehir hastaneleri yapmak, sağlık hizmetlerinin kalitesinin artması, sağlık çalışanlarının daha iyi koşullarda çalışması ve vatandaşlarımızın daha nitelikli sağlık hizmeti alması anlamına gelmemektedir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, sağlık çalışanlarına yönelik şiddetin sebeplerinin araştırılması, bu sebeplerin ortadan kaldırılması için alınacak tedbirlerin belirlenmesi, sağlıkta şiddet sorununun kalıcı olarak çözümü için alınacak yapısal tedbirlerin tespit edilmesi amacıyla Anayasa'nın 98, TBMM İçtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri gereğince meclis araştırması açılmasını arz ve teklif ederim.

ÖZET

Sağlık çalışanlarına yönelik şiddet, ülkemizde çok uzun bir süredir çözülmeyi bekleyen önemli sorunlardan biridir. Şimdiye kadar sağlık çalışanlarına yönelik şiddetin engellenmesi için çeşitli önlemler alınmış, bazı yasal değişiklikler yapılmış ancak maalesef sağlıkta şiddetin bir türlü önüne geçilememiştir.

Aslında sağlıkta şiddetin sebeplerine ilişkin çok sayıda çalışma yapılmıştır. Sağlık sistemi içindeki aksaklıklar, sağlık çalışanı sayısındaki yetersizlikler, yetkililerin sağlık çalışanlarını itibarsızlaştıracak söylemleri gibi sebepler şiddetin, sağlık çalışanlarına yönelmesindeki önemli nedenler olarak belirlenmiştir. Ancak buna rağmen bu temel sebepleri bile ortadan kaldıracak gerekli önlemler bir türlü alınmamıştır. AKP İktidarları tarafından sağlık çalışanlarına yönelen şiddet uzun süre yönetmelik ve genelgelerle geçiştirilmiş, ilk defa 2014 yılında bir yasal düzenleme yapılmıştır. Devamında 3 kere daha sağlıkta şiddet sorununa ilişkin çeşitli cezai düzenlemeler yapılmış ancak bu düzenlemeler sağlıkta şiddet sorununu engellemede yetersiz kalmıştır.

Ülkemizde, özellikle son 10 yılda sağlık sistemindeki her sorun sağlık çalışanlarına mal edilmiş, sağlıkta reform adı altında yapılan her değişiklik hasta ile sağlık çalışanlarını karşı karşıya getiren yeni sorunlu alanlar yaratmıştır. Sağlık çalışanlarının günden güne kötüleşen çalışma koşulları, mali haklarında yıllardır ihtiyaç duyulan düzenlemelerin yapılmaması sağlık çalışanlarını daha da zora sokmuştur. Daha insani koşullarda çalışmak ve yaşamak için sağlık çalışanları, çareyi yurtdışına gitmekte aramaktadır. Türk Tabipleri Birliği verilerine göre son 10 yılda yurtdışına gitmek isteyen hekim sayısı 56 kat artmıştır. Bu durum ülkemizde sağlık çalışanı sayısının daha da azalmasına, üstelik sağlık hizmetlerindeki niteliğin de düşmesine neden olmaktadır. Sağlıkta nitelikli iş gücünü hızla kaybeden Türkiye'nin bu konuda çok acil bir şekilde önlem alması gerekmektedir. Aksi takdirde kısa bir süre sonra sağlık sistemi bugünkünden çok daha ağır bir krizle karşı karşıya kalacaktır.

Sağlık çalışanlarının mali ve sosyal hakları, sağlık hizmeti verilen sağlık kuruluşlarının koşullarının iyileştirilmesi, sağlığa erişimde vatandaşlarımızın yaşadığı sorunların ortadan kaldırılması sağlıkta şiddet sorunun parçasıdır. Tam da bu nedenle de sağlıkta şiddet sorunun çözülebilmesi için bütüncül bir yaklaşımla hareket edilmesi gerekmektedir. Şimdiye kadar AKP tarafından "Sağlıkta Şiddet" yasası olarak kamuoyuna lanse edilen yasaların hiçbirisi müstakil bir yasa değildir. Torba Yasalar içine eklenmiş, sadece ceza artırımı öngören düzenlemeler, sağlıkta şiddeti engellemek için yeterli değildir.

Sağlık Bakanı tarafından yapılan son açıklamaya göre; sağlıkta "İkinci Beyaz Reform" dönemi başlatılmıştır. Ancak Sağlık Bakanı tarafından 14 Eylül 2023 tarihinde bu açıklamanın yapıldığı gün ve sonrasında sağlık çalışanlarını şiddete e vakalar kamuoyuna yansımıştır. Bu bile aslında Se şiddet" sorun a asikadar kalitesinin artması, sağlık çalışanlarının daha iyi koşullarda çalışması ve vatandaşlarımızın daha nitelikli sağlık hizmeti alması anlamına gelmemektedir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, sağlık çalışanlarına yönelik şiddetin sebeplerinin araştırılması, bu sebeplerin ortadan kaldırılması için alınacak tedbirlerin belirlenmesi, sağlıkta şiddet sorununun kalıcı olarak çözümü için alınacak yapısal tedbirlerin tespit edilmesi amacıyla Anayasa'nın 98, TBMM İçtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri gereğince meclis araştırması açılmasını arz ve teklif ederim.