Son beş yılda meydana gelen depremlerden etkilenen kişilere sağlanan desteklere ilişkin
Kaynak göster
Selma Aliye Kavaf (DEVA Partisi), 25 Temmuz 2024 tarihinde 7/14346 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 125 gün sonra, 27 Kasım 2024).
Selma Aliye Kavaf (DEVA Partisi, Manisa). “Son beş yılda meydana gelen depremlerden etkilenen kişilere sağlanan desteklere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/14346, 25 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14346-son-bes-yilda-meydana-gelen-depremlerden-etkilenen-kisilere-saglanan-desteklere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/5d07c8df-7c47-4f34-aa22-0190eda7ea83
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 125 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 119 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda belirtilen sorularımın Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Sayın Mahinur Özdemir Göktaş tarafından cevaplandırılmasını arz ederim.
Türkiye, sık sık depremlerle sarsılan bir ülkedir. Son beş yıl içinde meydana gelen depremler, binlerce vatandaşımızın hayatını olumsuz etkilemiştir. Depremzedelerin barınma, ekonomik geçim ve sosyal uyum sorunları, sadece bireysel trajedilerle sınırlı kalmayıp, ülkemizin genel sosyal ve ekonomik yapısını da derinden etkilemiştir.
Deprem sonrası geçici batınma merkezlerinde yaşayan vatandaşlarımız, temel ihtiyaçlarını karşılamakta zorlanmakta, ekonomik destekler yetersiz kalmakta ve işsizlik oranları artmaktadır. Eğitimi aksayan öğrenciler ve sağlık hizmetlerine erişimde yaşanan sıkıntılar da önemli sorunlar arasındadır. Altyapı ve üstyapı çalışmaları yavaş ilerlemekte, yeniden inşa sürecinde karşılaşılan zorluklar çözüm beklemektedir.
Bu nedenlerle, depremzedelerin yaşadığı sosyal ve ekonomik sorunların kapsamlı bir şekilde ele alınması ve çözüm yollarının belirlenmesi amacıyla aşağıdaki soruların yanıtlanması büyük önem taşımaktadır;
SORULAR
Son beş yıl içinde ülkemizde meydana gelen depremler sonucunda kaç vatandaşımız evsiz kalmıştır? Bu vatandaşların illere göre dağılımı nedir?
Deprem sonrası geçici barınma merkezlerinde konaklayan vatandaşlarımızın sayısı kaçtır ve bu merkezlerde ortalama konaklama süresi ne kadardır? Barınma merkezlerindeki yaşam koşulları nasıldır ve bu koşulları iyileştirmek için ne tür önlemler alınmıştır?
Deprem sonrası ekonomik desteğe ihtiyaç duyan kaç aileye yardım yapılmıştır? Bu yardımların toplam miktarı nedir ve yardım türlerine göre dağılımı nasıldır? Kişi başına düşen aylık yardım miktarı nedir ve bu miktar yeterli midir?
Deprem sonrası işini kaybeden vatandaşlarımızın sayısı nedir? Bu vatandaşlarımıza yönelik olarak İŞKUR tarafından hangi istihdam destek programları yürütülmektedir ve kaç kişi bu programlardan yararlanmıştır?
Depremzedelerin sosyal uyum süreçlerine yönelik olarak Bakanlığınız tarafından hangi çalışmalar yürütülmektedir? Deprem sonrası psikososyal destek hizmetlerinden faydalanan kişi sayısı nedir ve bu hizmetlerin yeterliliği hakkında ne düşünüyorsunuz?
Deprem sonrası eğitimlerine devam edemeyen öğrenci sayısı nedir? Bu öğrencilerin eğitimlerine devam edebilmeleri için ne tür önlemler alınmıştır ve bu önlemler ne kadar etkili olmuştur?
Deprem sonrası sağlık hizmetlerine erişimde sıkıntı yaşayan vatandaşlarımızın sayısı nedir? Bu konuda alınan önlemler ve yapılan sağlık hizmetleri nelerdir? Sağlık hizmetlerine erişim konusunda hangi zorluklarla karşılaşılmaktadır?
Deprem bölgelerinde altyapı ve üstyapı çalışmalarına ne kadar bütçe ayrılmıştır? Bu çalışmaların ne kadarı tamamlanmıştır ve hangi projeler hala devam etmektedir? Yeniden inşa sürecinde karşılaşılan en büyük zorluklar nelerdir ve bu zorlukların aşılması için ne tür adımlar atılmaktadır?
Deprem sonrası hasar gören konutların yeniden inşası sürecinde karşılaşılan en büyük zorluklar nelerdir? Bu zorlukların aşılması için ne tür adımlar atılmaktadır? Yeniden inşa süreci ne kadar sürede tamamlanacaktır?
Deprem sonrası bölgedeki ekonomik aktivitelerin normale dönebilmesi için yapılan teşvikler ve destekler nelerdir? Bu teşvik ve desteklerden kaç kişi ve işletme yararlanmıştır? Ekonomik canlanmayı sağlamak için hangi ek önlemler alınmalıdır?
TBMM Halkla İlişkiler Binası 2.Kat, Oda: D-206 Bakanlıklar-Ankara
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mahinur Özdemir Göktaş, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı ·
İlgi yazı ekinde alınan Manisa Milletvekili Sayın Selma Aliye KAVAF tarafından Bakanlığımıza yöneltilen 7/14346 Esas Numaralı yazılı soru önergesine, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99uncu maddesi uyarınca hazırlanan cevabi yazımız ekte sunulmuştur.
Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan Ek: 7714346 Cevap Metni (2 Sayfa) LER
Manisa Milletvekili Sayın Selma Aliye KAVAF'a Ait 7/14346 Esas Numaralı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevap Metni
Bakanlığımızca Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma (SYD) Vakıfları aracılığıyla ihtiyaç sahibi vatandaşlarımıza yönelik başta 3294 sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu olmak üzere 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun ve diğer mevzuat hükümleri doğrultusunda sosyal yardım programları yürütülmektedir. Yürütülmekte olan sosyal yardım programları düzenli ve süreli nitelikte olmak üzere aile yardımları, barınma ve gıda yardımları, engelli ve yaşlı yardımları, sağlık yardımları, eğitim yardımları ve proje destekleri olarak sınıflandırılmaktadır.
6 Şubat'ta Kahramanmaraş merkezli afetin yaşandığı ilk andan itibaren deprem bölgesindeki şehirlerimize ulaşmak için tüm birimlerimiz seferber olmuştur. 6 Şubat depremleri nedeniyle afetten etkilenen vatandaşlarımızın afet bölgesinde ve tahliye edilmiş oldukları illerde acil ve temel ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla ivedilikle ödenek aktarımları gerçekleştirilmiştir. Afet kapsamında depremzede vatandaşlarımız için Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarına 1,85 Milyar TL ödenek aktarılmıştır.
Afetin etkilerinin yoğun olarak yaşandığı dönemde vatandaşlarımızın acil ihtiyaçlarını ivedilikle karşılayabilmek amacıyla sahada; e Kurumsal ve bireysel bağışların kabul edildiği ve dağıtımların koordine edildiği 72 ulusal ayni bağış deposu ve 16 uluslararası ayni bağış deposu, e Deprem bölgesinde 206, deprem bölgesi dışındaki illerde ise 94 adet sosyal market, e Deprem bölgesinde 14 mobil sosyal market tırı ve 27 ayrı kadın giyim ve bebek bakım çadırları ile depremzede vatandaşlarımızın ihtiyaçları karşılanmıştır. e Hava taşıtları aracılığı ile de ayni bağışların afet bölgelerine ulaşımı sağlanmıştır. e Bu süreçte 37 binden fazla yardım tırı depolarımıza ulaşmıştır.
Bakanlığımız ve Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) iş birliğinde "Depremden Etkilenen Engelli ve Yaşlı Bireylere Yönelik Bakım ve Rehabilitasyon Destek Projesi" yürütülmektedir. Proje ile deprem bölgesinde konteyner kentlerde ailesiyle birlikte yaşamını sürdüren, bakım ihtiyacı olan engelli ve yaşlı vatandaşlarımızın bakım ve rehabilitasyonlarının sağlanması, kendilerine ve ailelerine psikososyal destek verilmesi amaçlanmaktadır. Proje kapsamında, Adıyaman, Kahramanmaraş, Hatay ve Malatya'da belirlenen konteyner kentlere erişilebilir ıslak zeminleri (wc, banyo) olan, geniş, tam donanımlı, Bakım ve Rehabilitasyon Üniteleri kurulmuş olup engelli ve yaşlı bireylere gündüzlü bakım ve rehabilitasyon hizmeti sunulmaktadır. Ayrıca konteyner kentlere saha ziyareti düzenlemek suretiyle engelli ve yaşlı bireylere bakım ve psikososyal destek hizmetleri sağlanmaktadır.
Diğer taraftan, 06.02.2023 tarihinde meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremler kapsamında afetin ilk anından itibaren psikososyal destek ekiplerimiz koordine olup alana inmiştir. Depremden etkilenen illerde görevlendirilmek üzere gerçekleştirilen personel planlaması kapsamında diğer illerden görevlendirme yapılmıştır. Psikososyal destek çalışmaları ilk olarak enkaz başında, hastanelerde ve toplanma merkezlerinde başlatılırken ilerleyen süreçte yerleşim alanlarında devam etmektedir. Bakanlığımız psikososyal destek çalışmaları kapsamında konteyner kentlerde, Psikososyal Destek Yetişkin Birimleri ve Çocuk Birimleri oluşturulmuştur. Psikososyal destek ekipleri; psikolojik ilk yardım, ihtiyaç ve kaynak tespiti, bireysel görüşme, grup çalışmaları, psikoeğitim, toplum katılımı, çalışana destek ve sosyal iyileştirme etkinlikleri gibi psikososyal destek müdahale araçlarını kullanarak çalışmalarına devam etmektedir. Ayrıca uzun süreli travma sonrası stres bozukluğu yaşanmaması adına uzmanlaşmış müdahale hizmetleri verilmekte ve dezavantajlı gruplar için özel programlar uygulanmaktadır. Ebeveynlere yönelik psikolojik bilgilendirme, gizlilik ve mahremiyet eğitimi, çocuk ve yetişkinlere yas danışmanlığı hizmeti verilmektedir. Bununla birlikte yerleşik bir düzene giren afet sahasında; hobi kurslarının açılması, spor faaliyetleri düzenlenmesi, kültürel ve sosyal iyileştirme etkinliklerinin düzenlenmesi ile hayatın normale dönmesi amaçlanmaktadır. Bütün bu hizmetler çerçevesinde yaşanan travmatik olayla baş etme becerilerinin güçlendirilmesi ve psikolojik sağlamlığın artırılması amaçlanmaktadır. Deprem illerinde ve depremden etkilenenlerin tahliye edildiği diğer illerde toplam 4,8 milyon kişiye psikososyal destek hizmeti sunulmuştur.
Öte yandan, 2024 Yılı Yatırım Programında deprem bölgesi olarak kabul edilen 11 ilde, 22 adet inşaat projesi ve 26 adet etüt-proje yer almakta olup, proje ve inşaat (yapım) çalışmaları devam etmektedir. Bu projelerden; e 7 adet Çocuk Evleri Sitesi ve Çocuk Destek Merkezi projemizden Hatay-Serinyol ÇES 2024 yılında tamamlanmış olup, 2025 yılında da 3 adet inşaat projesinin (Diyarbakır ÇES, Gaziantep ÇES ve Gaziantep ÇODEM projeleri) tamamlanması öngörülmektedir. e 6 adet Engelsiz Yaşam Bakım Rehabilitasyon Merkezi inşaatı projesinden Diyarbakır Engelsiz Yaşam Bakım Rehabilitasyon Merkezi inşaatı projesinin 2025 yılında tamamlanması öngörülmektedir. e 9 adet Huzurevi Yaşlı Bakım Rehabilitasyon Merkezi projesinden 2024 yılında | adet inşaat projesi (Adana İmamoğlu Huzurevi) tamamlanacak, 2025 yılında da 2 adet huzurevi inşaatının da (Diyarbakır Huzurevi ve Osmaniye Kadirli Huzurevi) tamamlanması öngörülmektedir. e 4adet Kadın Konukevi inşaatı projesinin 1 adedinin (Diyarbakır Kadın Konukevi) 2025 yılında tamamlanması öngörülmektedir.
" 22 adet Sosyal Hizmet Merkezi ve Sosyal Hizmet Merkezi -İl Müdürlüğü Hizmet Binası projelerimizin proje süreçleri devam etmektedir.
Soru önergesinde yer alan diğer konular, Bakanlığımız görev ve faaliyet alanında olmadığından değerlendirilememiştir.
Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞBakan