İzmir Çiğli Belediyesi tarafından işten çıkarılan kişilere ilişkin
Kaynak göster
Keziban Konukcu Kok (DEM Parti), 29 Temmuz 2024 tarihinde 7/14499 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 452 gün sonra, 24 Ekim 2025).
Keziban Konukcu Kok (DEM Parti, İstanbul). “İzmir Çiğli Belediyesi tarafından işten çıkarılan kişilere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/14499, 29 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14499-izmir-cigli-belediyesi-tarafindan-isten-cikarilan-kisilere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/e3f72573-778b-4f60-9a57-0190fe49409b
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 452 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından
Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzük "ün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazıl
Kezban KONUKÇU İstanbul Milletvekili cevaplandırılmasını arz ederim.
Gerekçenin tamamını göster (8 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Türkiye, Uluslararası Sendikalar Konfederasyonu?'nun işçi haklarının hükümetler ve patronlar tarafından ihlal edilmesine ilişkin verileri toplayarak her yıl düzenli olarak yayımlamış olduğu Küresel Haklar Endeksindeki en kötü 10 ülke arasındaki yerini 2016 yılından bu yana korumaya devam etmektedir.
Açlık sınırının 18 bin 978, yoksulluk sınırının ise 61 bin 820 Liraya ulaştığı ülkemizde, astronomik zamlar ve yüksek enflasyon karşısında ücretleri eriyen emekçiler bir de keyfi işten çıkarmalara maruz bırakılmaktadırlar.
Nitekim İzmir Menemen Belediyesi Meta-Su şirketinde çalışan 325 emekçi ve 75 belediye personelinin Kod-17 bahanesiyle işlerine son verilmesinin ardından 10 Haziran 2024 tarihinde "de İzmir'de CHP'li Çiğli Belediyesi'ne bağlı ÇİBEL Temizlik Hizmetlerinden ve Çiğli Gıda İnşaat Turizm şirketinden aralarında hamile, çocuğu engelli, Kanser hastası gibi farklı zorluklarla da baş etmeye çalışan 107'si kadın işçi olmak üzere toplamda 147 işçi "işveren tarafından haklı sebep bildirilmeksizin fesih" maddesini içeren Kod-4 ile "seçim öncesi'keyfi ve kötü niyetli alım" ve ihtiyaç fazlası gibi gerekçelerle üstelik mesai bitimine yarım saat kala telefonlarına gelen SMS ile işten çıkarılmışlardır.
Öte yandan, belediye başkanının işçileri işten çıkarırken diğer işçilere "Ben bu 147 kişiyi çıkarmazsam size enflasyon zammını veremem, o yüzden sesinizi keseceksiniz" diyerek mücadele eden işçilere destek verilmesini engellemeye çalıştığı, işçilerin bankamatik işçiler olduklarına yönelik söylemleri işçilerin basına verdikleri beyanlar arasında yer almıştır. İLL9OJ
Mesai bitimine yarım saat kala cep telefonlarına gelen SMS ile işten çıkarıldıklarını öğrenen işçiler, İzmir'de Çiğli Belediye Binası ve Ankara'da CHP Genel Merkezi önünde "İşçiyiz, haklıyız, kazanacağız", "Zafer direnen emekçinin olacak" ve "İşimizi geri istiyoruz",
Bankamatik değil, emekçiyiz biz" sloganları ile haklı direnişlerini sürdürmektedirler.
Bu bağlamda;
I- İzmir Çiğli Belediyesi'nde çoğunluğunu kadınların oluşturduğu 147 işçinin "işveren tarafından haklı sebep bildirilmeksizin fesih" maddesini içeren Kod-4 ile işten çıkarıldıkları Bakanlığınız bilgisi dahilinde midir?
SORULAR
Çiğli Belediyesi'nde işten çıkartılan 147 işçinin bir buçuk aya yakın bir süredir İzmir'de ve Ankara'da yapmış oldukları haklı direnişleri bilginiz dahilinde midir?
Haksız ve keyfi biçimde işten çıkarılan ve çoğunluğunu kadınların oluşturduğu işçilerin işe iade edilerek mağduriyetlerinin giderilmesi anlamında Bakanlığınızca herhangi bir girişimde bulunulacak mıdır?
Türkiye'nin en önemli sorunlarından biri olan yoksulluk, işsizlik, mevcut enflasyon ve yıkıcı hayat pahalılığı ile vahim bir hal almıştır. Bakanlığınızca işten çıkarılan işçilerin haklarının korunması için önlemler alınması düşünülmekte midir?
Uluslararası Çalışma Örgütü'nün (ILO) "insana yaraşır iş" yaklaşımı temelinde "herkese güvenceli ve nitelikli işler sağlanmalı? yükümlülüğünden hareketle sorumluluğu bulunan Bakanlığınızın keyfi bir şekilde işten atmaların önüne geçilmesine yönelik herhangi bir çalışması var mıdır? Varsa nelerdir? Yoksa neden yoktur?
Bakanlığınız keyfi işten çıkarılmalara sebep olan Kod-4 nedeniyle mağdur edilen çalışanların haklarının iadesi ile ilgili ne tür çalışmalar yapmaktadır?
Türkiye genelinde birçok bölgede çeşitli sebeplerle işçi eylemleri ve grevleri gerçekleşmektedir. Bakanlığınızın bu eylem ve grevlere dair bir açıklaması veya taleplerin karşılanmasına yönelik herhangi bir girişimi olmuş mudur?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o : 05.08.2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1469314 sayılı yazınız. ck 1
İlgi yazınız ile İstanbul Milletvekili Sayın Kezban KONUKÇU tarafından yöneltilen 7/14499 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"4837 sayılı İş Kanununun "Eşit davranma ilkesi" başlıklı 5 nci maddesinde, 'İş ilişkisinde dil, ırk, cinsiyet, engellilik, siyasal düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep ve benzeri sebeplere dayalı ayırım yapılamaz....İşveren, biyolojik veya işin niteliğine ilişkin sebepler zorunlu kılmadıkça, bir işçiye, iş sözleşmesinin yapılmasında, şartlarının oluşturulmasında, uygulanmasında ve sona ermesinde, cinsiyet veya gebelik nedeniyle doğrudan veya dolaylı farklı işlem yapamaz..." hükmüne yer verilmiştir.
4857 sayılı Kanunun "Süreli Fesih' başlıklı 17 nci maddesine göre, belirsiz süreli iş sözleşmelerinin feshinden önce durumun diğer tarafa bildirilmesi gerektiği, çalışma sürelerine göre iki ile sekiz hafta arasında değişen bildirim sürelerine uymayan tarafın bu sürelere ilişkin ücret tutarında tazminat ödemek zorunda olduğu öngörülmüştür. Bu süreler asgari olup sözleşmelerle artırılabilmektedir. Bildirim şartına uymayan taraf, bildirim süresine ilişkin ücret tutarında tazminat ödemek zorundadır. İşveren bildirim süresine ait ücreti peşin vermek suretiyle iş sözleşmesini feshedebilir. Diğer yandan, 4857 sayılı İş Kanununun 'Feshin geçerli sebebe dayandırılması' başlıklı 18 nci maddesinde, otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli iş sözleşmesini fesheden işverenin, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebebe dayanmak zorunda olduğu hükme bağlanmıştır. Aynı Kanunun 'İşverenin haklı nedenle derhal fesih hakkı' başlıklı 25 nci maddesinde ise, işverenin, süresi belirli olsun veya olmasın hangi hallerde iş sözleşmesini süresinin bitiminden önce veya bildirim süresini beklemeksizin feshedebileceği hususlara yer verilmiştir.
İşverenin iş sözleşmesini haksız nedenle feshettiğinin mahkeme veya özel hakem tarafından tespiti halinde işverenin işçiyi bir ay içinde işe başlatmak zorunda olduğu, başlatmaz ise tazminat ödeme yükümlülüğü de yine Kanun ile güvence altına alınmıştır.
Çalışma mevzuatı, iş sözleşmesinden kaynaklı uyuşmazlıklarda izlenecek yöntem ve usul bakımından kapsamlı bir çerçeve çizmekte; işgücü piyasasının dinamikleri ve ihtiyaçlar doğrultusunda gerekli hallerde mevzuat çalışmaları gerçekleştirilmektedir. Öte yandan Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) başta olmak üzere uluslararası kuruluşlar tarafından belirlenen uluslararası çalışma normlarına uygunluk bakımından da gerekli düzenlemeler yapılmaktadır.
Bununla birlikte, Bakanlığımızca yürütülen tefiişler; geçmiş yıllara ait istatistiki veriler, ulusal politikalar ve ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak, çalışma hayatının riskleri ve öncelikleri ile Bakanlığımızın kaynakları dikkate alınmak suretiyle programlı teftişler ve program dışı teftişler şeklinde yürütülmektedir. Programlı teftişler, çalışma hayatındaki sorunların değerlendirilmesi ve önceliklendirilmesi sonucu belirlenen alanlarda veya sektörlerde yahut özel bir risk grubu hedeflenerek belirlenen işyerlerinde çalışma hayatı ile ilgili mevzuat hükümlerinin tamamının veya bir kısmının uygulanmasının denetlenmesi amacıyla gerçekleştirilen teftişlerdir. İncelemelerden oluşan program dışı teftişler ise programlı teftişler dışında kalan ihbar, şikâyet vb. talepler üzerine veya Bakanlığımıza intikal eden evraklardan teftiş hizmetiyle bağdaşır nitelikte olanların teftiş programına alınması sonucu gerçekleştirilmektedi
Prof. Dr. Vedat #IKHAN
Bakan Çankaya / ANKARA Tel; (0312) 296 71 68