Isparta ili Sütçüler ilçesinde yürütülen madencilik faaliyetlerine ilişkin
CHP
Muhatap:
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum Kaynak göster
Hikmet Yalım Halıcı (CHP), 29 Temmuz 2024 tarihinde 7/14511 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 81 gün sonra, 18 Ekim 2024).
Hikmet Yalım Halıcı (CHP, Isparta). “Isparta ili Sütçüler ilçesinde yürütülen madencilik faaliyetlerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/14511, 29 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14511-isparta-ili-sutculer-ilcesinde-yurutulen-madencilik-faaliyetlerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6e73b6e8-bbcc-4f7f-a3e3-0190fd8d21a3
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 81 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını, Anayasanın 98 ve İçtüzüğün 96. Maddeleri gereğince arz ederim.
Isparta Sütçüler İlçesindeki Madallar Mahallesi'nde ve mahallenin bulunduğu bölgede 10 yıldan bu yana vahşi madencilik faaliyetleri yapılmaktadır. Yapılan bu madencilik çalışmaları nedeniyle büyük kaya ve bloklar bölgede yaşayan vatandaşlarımızın duvarlarına yaslanmış durumdadır. Bu da çok ciddi şekilde can ve mal kaybı riskini barındırmaktadır.
Kontrolsüz yapılan vahşi madencilik nedeniyle yıllardır 130 kişinin yaşadığı mahallede vatandaşlarımızın büyük bir mağduriyet yaşamaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (7 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Bir yıldan fazla süre önce; 12 Haziran 2023 tarihinde dönemin Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Mehmet Özhaseki'ye konuyla ilgili verdiğim önergeye 16 Ağustos 2023 tarihinde yanıt verilmiş ancak sorduğum ve önemli konuların hiçbirine yanıt alamamış bulunmaktayım. İlgili yanıtta, yaşanan sıkıntılar ve yıkımlarla ilgili Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Yönetmeliği ve ek protokollere atıf yapılmıştır. Bakanlık, kanunun getirdiği zorunlulukları uygulamamış, sadece ilgili mevzuata atıfta bulunarak Isparta Sütçüler'de yaşanan bu büyük sıkıntıya çözüm üretememiştir.
Oysa bu bölge, aynı zamanda önemli bir tarımsal üretim merkezidir. Endemik bitki çeşitliliğinin yoğun olduğu bölgede mermer ocaklarının pasa döküm alanının oluşturduğu basınç nedeniyle arazilerde derin yarıklar ve evlerde çatlaklar oluşmuş durumdadır.
Bu kabul edilemez durum karşısında yetkililerin bulduğu tek çözüm ise mahallenin boşaltılması. Mahalle sakinlerinin ilk etapta yurtlara, ardından da konteynerlere yerleştirilmesi düşünülmüştü. Oysa yapılması gereken vatandaşların sağlıklı konutlara ulaştırılmasıydı.
Mahalle sakinleri defalarca ilgili mercilere şikayette bulunmalarına rağmen, hiçbir kurum buna yanıt vermemiş ve çözüm üretmemiştir.
Maden firmalarının faaliyetlerinin yıkım etkisi sadece bunlarla sınırlı kalmamakta; seralar da bu durumdan zarar görmektedir.
Yaşananlardan sadece insanlar zarar görmemekte; bölgenin ekolojik yapısı da ciddi şekilde olumsuz olarak etkilenmektedir. Mevzuata aykırı yürütülen bu faaliyetler denetimsizlik yüzünden devam etmektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
I — Isparta Sütçüler İlçesinde madencilik faaliyeti yürüten şirket sayısı kaçtır? Bunların adları nedir? Bahsi geçen firmalar hangi alanda madencilik yapmaktadır?
2 — Bu şirketlerle ilgili son 5 yılda kaç tane ÇED raporu düzenlenmiştir? Bu raporların kaçı olumlu, kaçı olumsuzdur? ÇED raporu olmadan maden faaliyet yürüten firma bulunmakta mıdır? Varsa bunlar hangi şirketlerdir ve hangi alanlarda faaliyet yürütmektedir?
3 — Sütçüler İlçesi ve ilgili bölgede yürütülen madencilik faaliyetleri nedeniyle yıkılan ve zarar gören ev ve ahır sayısı kaçtır? Evleri zarar gören vatandaşların zararları karşılanmış mıdır?
4 — Madencilik faaliyeti nedeniyle evsiz kalan kaç aile konteynerde yaşamak zorunda bırakılmıştır? Bu faaliyetler nedeniyle göç eden kaç kişi bulunmaktadır? Bu vatandaşlarımızın zararlarının ivedi şekilde karşılanması için hangi adımları atacaksınız?
5 — Bölgedeki faaliyetler nedeniyle zarar gören doğal alan miktarı nedir? Kaç ağaç kesilmiştir? Kaç sera zarar görmüş veya tamamen yıkılmıştır?
6 — Madencilik faaliyeti yürüten şirketler son 2 yılda kaç kere denetlenmiştir? Bu denetimler kimler tarafından, hangi tarihlerde ve ne şekilde yapılmıştır? Bu denetimlerin sonuçları nelerdir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Murat Kurum, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ·
İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI
SORULAR
1. Isparta Sütçüler İlçesinde madencilik faaliyeti yürüten şirket sayısı kaçtır? Bunların adları nedir? Bahsi geçen firmalar hangi alanda madencilik yapmaktadır?
2. Bu şirketlerle ilgili son 5 yılda kaç tane ÇED raporu düzenlenmiştir? Bu raporların kaçı olumlu, kaçı olumsuzdur? ÇED raporu olmadan maden faaliyet yürüten firma bulunmakta mıdır? Varsa bunlar hangi şirketlerdir ve hangi alanlarda faaliyet yürütmektedir?
3. Sütçüler İlçesi ve ilgili bölgede yürütülen madencilik faaliyetleri nedeniyle yıkılan ve zarar gören ev ve ahır sayısı kaçtır? Evleri zarar gören vatandaşların zararları karşılanmış mıdır?
4. Madencilik faaliyeti nedeniyle evsiz kalan kaç aile konteynerde yaşamak zorunda bırakılmıştır? Bu faaliyetler nedeniyle göç eden kaç kişi bulunmaktadır? Bu vatandaşlarımızın zararlarının ivedi şekilde karşılanması için hangi adımları atacaksınız?
5. Bölgedeki faaliyetler nedeniyle zarar gören doğal alan miktarı nedir? Kaç ağaç kesilmiştir? Kaç sera zarar görmüş veya tamamen yıkılmıştır?
6. Madencilik faaliyeti yürüten şirketler son 2 yılda kaç kere denetlenmiştir? Bu denetimler kimler tarafından, hangi tarihlerde ve ne şekilde yapılmıştır? Bu denetimlerin sonuçları nelerdir?
CEVAPLAR
1,2,3,4) 1993 yılından itibaren ÇED Kararı verilen projeler Bakanlığımız ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü resmi internet sayfasında (https://çed.csb.gov.tr/) yer alan "ÇED Olumlu Kararları/ÇED Olumsuz ve İptal/İade Kararları" bölümünde yayınlanmakta olup; sektör seçimi yapılarak verilen kararların sektörel dağılımına ulaşılabilmektedir.
Konuyla ilgili diğer hususlarla ilgili olarak İçişleri Bakanlığı'ndan (Isparta İl Özel İdaresi ve Isparta İLAfet ve Acil Durum Müdürlüğü) bilgi alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.
5) Konu ile ilgili olarak Tarım ve Orman Bakanlığı'ndan bilgi alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.
6) Isparta İli, Sütçüler İlçesi sınırları dahilinde bulunan mermer ocaklarında; Bakanlığımızca 2022 yılında 84 adet denetimin yapıldığı, 13 adet idari yaptırım uygulandığı, uygulanan toplam ceza miktarının 919.334,00 TL olduğu, 2023 yılında 54 adet denetim yapıldığı, 4 adet idari yaptırım uygulandığı, uygulanan toplam ceza miktarının 266.745,00 TL olduğu, 2024 yılında 34 adet denetim yapıldığı, | adet idari yaptırım uygulandığı, uygulanan toplam ceza miktarının 464.585,00 TL olduğu tespit edilmiştir.