Isparta ili Sütçüler ilçesinde yürütülen madencilik faaliyetlerine ilişkin

İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI

SORULAR

Isparta Sütçüler İlçesindeki Mandallar Mahallesi'nde ve mahallenin bulunduğu bölgede 10 yıldan bu yana vahşi madencilik faaliyetleri yapılmaktadır. Yapılan bu madencilik çalışmaları nedeniyle büyük kaya ve bloklar bölgede yaşayan vatandaşlarımızın duvarlarına yaslanmış durumdadır. Bu da çok ciddi şekilde can ve mal kaybı riskini barındırmaktadır.

Maden firmalarının faaliyetlerinin yıkım etkisi sadece bunlarla sınırlı kalmamakta; seralar da bu durumdan zarar görmektedir.

Yaşananlardan sadece insanlar zarar görmemekte; bölgenin ekolojik yapısı da ciddi şekilde olumsuz olarak etkilenmektedir. Mevzuata aykırı yürütülen bu faaliyetler denetimsizlik yüzünden devam etmektedir.

Bu bağlamda;

1. Isparta Sütçüler İlçesinde madencilik faaliyeti yürüten şirket sayısı kaçtır? Bunların adları nedir? Bahsi geçen firmalar hangi alanda madencilik yapmaktadır?

2. Bu şirketlerle ilgili son 10 yılda kaç tane ÇED raporu düzenlenmiştir? Bu raporların kaçı olumlu, kaçı olumsuzdur? ÇED raporu olmadan maden faaliyet yürüten firma bulunmakta mıdır? Varsa bunlar hangi şirketlerdir ve hangi alanlarda faaliyet yürütmektedir?

3. Sütçüler İlçesi ve ilgili bölgede yürütülen madencilik faaliyetleri nedeniyle yıkılan ve zarar gören ev ve ahır sayısı kaçtır? Evleri zarar gören vatandaşların zararları karşılanmış mıdır?

4. Madencilik faaliyeti nedeniyle evsiz kalan kaç aile konteynerde yaşamak zorunda bırakılmıştır? Bu faaliyetler nedeniyle göç eden kaç kişi bulunmaktadır? Bu vatandaşlarımızın zararlarının ivedi şekilde karşılanması için hangi adımları atacaksınız?

5. Bölgedeki faaliyetler nedeniyle zarar gören doğal alan miktarı nedir? Kaç ağaç kesilmiştir? Kaç sera zarar görmüş veya tamamen yıkılmıştır?

6. Madencilik faaliyeti yürüten şirketler son 2 yılda kaç kere denetlenmiştir? Bu denetimler kimler tarafından, hangi tarihlerde ve ne şekilde yapılmıştır? Bu denetimlerin sonuçları nelerdir?

CEVAPLAR

1,2) 29.07.2022 tarihli 31907 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Yönetmeliğinin 4. maddesinde; "Çevresel etki değerlendirmesi (ÇED): Gerçekleştirilmesi planlanan projelerin çevreye olabilecek olumlu ve olumsuz etkilerinin belirlenmesinde, olumsuz yöndeki etkilerin önlenmesi ya da çevreye zarar vermeyecek ölçüde en aza indirilmesi için alınacak önlemlerin, seçilen yer ile teknoloji alternatiflerinin belirlenerek değerlendirilmesinde ve projelerin uygulanmasının izlenmesi ve kontrolünde sürdürülecek çalışmaları ifade eder." şeklinde tanımlanmıştır.

ÇED, gerçekleştirilmesi planlanan projelerin çevre açısından olumsuz yöndeki etkilerinin ortaya konulduğu ve olumsuz etkilerin çevreye zarar vermeyecek ölçüde en aza indirilmesi için alınacak önlemlerin belirlendiği bir planlama süreci olup, Yönetmeliğin Ek-1 ve Ek-2 listesinde yer alan projeler için hazırlanması gerekli olan ÇED Raporu ve Proje Tanıtım Dosyası, projenin yapılıp yapılamayacağına dair karar verilebilmesi için, yetkili mercilere bilgi sağlamak amacıyla hazırlanmakta ve taahhütler bütününden oluşmaktadır.

ÇED bir izin süreci olmayıp, yapılması planlanan projenin çevresel etkilerine karşı alınacak önlemlerin taahhüt edildiği bir planlama sürecidir. ÇED süreci tamamlanan ruhsat sahalarında, faaliyete geçilebilmesi için;

• Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünden İşletme İzni,

• Orman Bölge Müdürlüğünden Mülkiyet İzni ve

• İl Özel İdaresinden İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatının alınması gerekmektedir.

Dolayısıyla, ilgili kurumlardan gerekli izinler alındıktan sonra sahada faaliyet gerçekleştirilebilir.

Faaliyette olan madencilik işletmelerine ilişkin bilgilerin Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'ndan (Maden İşleri Genel Müdürlüğü) temin edilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.

3,4) Bahse konu hususlar, 7269 sayılı Afet Kanunu ve Afetlerin Genel Hayata Etkinliğine İlişkin Temel Kurallar Hakkındaki Yönetmeliğe göre, İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğünün görev ve sorumluluğu uhdesinde bulunmaktadır.

5) 6831 Sayılı Orman Kanunu ve meri mevzuatlar çerçevesinde orman ağaçları (sedir, karaçam, ardıç vb.) ve orman yolu güzergâhı ile ilgili gerekli izin konuları Isparta Orman Bölge Müdürlüğü, Tarım ve mera alanları ile buna bağlı hayvancılık faaliyetlerine ilişkin konular İl Tarım ve Orman Müdürlüğünün görev, yetki ve sorumluluk alanında bulunmaktadır.

6) Isparta İlimizde faaliyet gösteren mermer/taş ocaklarında Isparta Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğümüzce ani, planlı ve şikayete bağlı denetimler gerçekleştirilmektedir. Meri mevzuata aykırılık tespit edilmesi durumunda 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 20. maddesi uyarınca idari yaptırım uygulanmaktadır.

Ayrıca; 3213 sayılı Maden Kanunu kapsamında Isparta İl Özel İdaresi Ruhsat ve Denetim

Müdürlüğü tarafından oluşturulan Madencilik Faaliyetleri İnceleme ve Denetleme Komisyonu marifetiyle ocak sahalarında denetimler yapılmaktadır.