Trakya bölgesindeki kuraklıktan etkilenen ayçiçeği üreticilerinin mağduriyetlerinin giderilmesi talebine ilişkin

Yağlık ayçiçeği üretimi 2023 yılında 1,96 milyon ton üretim gerçekleşmiştir. 2024 yılı 1. tahmine göre yağlık ayçiçeği üretiminin 2,1 milyon ton olacağı öngörülmektedir.

2023 ayçiçeği ekim alanı; e Edirne'de 1.294.200 dekar, "e Kırklareli'nde 977.300 dekar, " Tekirdağ'da 1.746.150 dekaıdır.

Edirne iline 2024 yılında yağlı tohumlu bitkiler üretimi için 3,6 milyon TL ödenek tahsis edilmiştir.

2024 yılı itibarıyla üreticilere verilen tarımsal destekler 24.08.2024 tarihli ve 32642 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmış olup yağlık ayçiçeği üreticilerine mazot ve gübre desteği 206 TL olarak belirlenmiştir.

Ayrıca yağlık ayçiçeği üreten çiftçilerimize fark ödemesi destekleri kapsamında 225 kr/kg destekleme ödemesi verilmektedir.

8038 sayılı "Ziraat Katılım Bankası A.Ş. Tarafından Tarımsal Üretime Dair Hazine Kâr Payı Destekli Yatırım ve İşletme Finansmanı Kullandırılmasına İlişkin Karar" ile 8039 sayılı "T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatiflerince Tarımsal Üretime Dair Hazine Faiz Destekli Yatırım ve İşletme Kredisi Kullandırılmasına İlişkin Karar" 30.12.2023 tarihli ve 32415 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Karar'ın 4'üncü maddesi "Doğal afetler nedeniyle kredilerin ertelenmesi/taksitlendirilmesi" başlığında; "Kararlar kapsamında kullandırılan krediler, krediye konu ürünlerin/varlıkların 01.01.2024-31.12.2026 tarihleri arasında meydana gelebilecek doğal afetlerden etkilendiğinin tespit edilmesi halinde aşağıdaki usul ve esaslar kapsamında kalmak kaydıyla, Banka ve TKK'nın kendi, usul, esas ve mevzuatı çerçevesinde, vade tarihinden/hesap devresinden/ taksit tarihinden itibaren ertelenebilir ya da taksitlendirilebilir." hükmü yer almaktadır.

Doğal afetler nedeniyle zarar gören tarımsal alanlar "İl Hasar Tespit Komisyonunca" tespit edilerek karara bağlanmış ise; belirtilen mevzuat hükümleri doğrultusunda işlem tesis edilebilir.

Ülkemizde tarımsal üretimi planlamak, gıda güvencesi ve güvenliğini temin etmek üzere, tarım sektörü ile ilgili politikaların tespit edilmesi, planlanması ve koordinasyonuna ilişkin yetkilendirmeyi düzenleyen 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun 7'nci maddesinde değişikliğe gidilmiş, anılan yasal düzenleme sonrası "Tarımsal Üretimin Planlanması Hakkında Yönetmelik" 14.09.2023 tarih ve 32309 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Yapılan yasal düzenleme ile ürünlerin arz ve talep miktarını dikkate alınarak tarım havzası veya işletme bazında ürün veya ürün gruplarının en uygun yerde üretilmesi sağlanacaktır. İhtiyaç duyulan miktarda ürünün, en uygun yerde üretilmesi ile birlikte, kaynak kullanımında optimizasyon, verimlilik ve tarımsal hasılada artış sağlanması mümkün olacaktır. Böylece hasat döneminde çiftçilerimizin pazarlama sorunu yaşamalarının önüne geçilecek, refah düzeylerinin yükselmesine katkı sağlanacaktır.

8859 sayılı 2025-2027 Yıllarında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında bitkisel üretimde yeni destekleme modeline ilişkin hususlar düzenlenmiştir.

TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı

Cumhurbaşkanı Kararı ile tarımsal üretimin ve gıda arz güvencesinin sürdürülebilirliğinin sağlanması, üretim planlamasına katkı sağlaması, verim ve kalitenin artırılması, tarımsal üreiümde çevreci yaklaşımların benimsenmesi ve uygulanan politikaların etkinliğinin artırılması amaçlanmıştır.

Bu kapsamda, ülke ihtiyacının yurt içi üretimle karşılanabilmesi için verim ve kalitenin artırılması, kayıtların güncel tutulması ile üretim sürecinde yaşanan maliyet artışları ve fiyat istikrarsızlıkları gibi olumsuz koşullardan üreticilerin korunması hedeflenmektedir.

Bu Cumhurbaşkanı Kararı ile;

"e İlk defa bitkisel üretim destekleri 3 yıllık ve üretim döneminden önce açıklanmıştır. Destek kalemlerinde sadeleştirmeye gidilerek, bitkisel üretim yapan Çiftçi Kayıt Sistemi'ne (ÇKS) kayıtlı tüm üreticilerimizin destek alması sağlanmıştır. e Üretim planlaması kapsamındaki stratejik ürünlere ilave destek verilecektir. e Sukısıtı olan havzalarda münavebeye uygun üretime ilave destek sağlanacaktır. e Kamukuruluşları tarafından ıslah edilen milli tohumla üretim yapan üreticilerimiz ilave destek alacaktır.

Destek tutarları girdi maliyetlerindeki değişikliklere göre her yıl güncellenecektir.

Çiftçilerimiz üretime karar vermeden önce, hangi havzada, hangi ürüne, ne kadar destek alacağını bilerek planlı şekilde faaliyete başlayabilecekler ve bu sayede plansız üretimin getirdiği birtakım olumsuzluklardan etkilenmeyecektir.

Bitkisel üretimin desteklenmesi programıyla çiftçilere temel destek, planlı üretim desteği ve üretimi geliştirme destekleri verilecektir.

Temel destek ve planlı üretim desteği ile planlama kapsamındaki ürünlere belirlenen havzalarda ekim yapıldığı takdirde kullanılan mazotun tamamı, gübrenin ise yarısı nakdi olarak verilecektir. Bununla birlikte, su kısıtı olan yerlerde yine belirlenen şartlara uygun üretim yapan üreticilerimizin kullandığı mazot ve gübrenin tamamı nakdi olarak verilecektir.

Bakanlığımızca 2021 yılından itibaren ülkemiz genelinde işlenmeyen, nadasa bırakılan veya işlemeli tarıma uygun olmayan arazilerde gerek bitkisel üretimin artırılması gerekse kuraklığa dayanıklı çeşitlerin ekilişlerinin yaygınlaştırılmasına yönelik "Tarım Arazilerinin Kullanımının Etkinleştirilmesi Projesi" yürütülmektedir. Proje kapsamında işlenmeyen, nadasa bırakılan veya işlemeli tarıma uygun olmayan arazilerin, uygun münavebe planı ve ekim yöntemleri uygulayarak stratejik ürünlerin üretiminde kullanılması, iklim değişikliğini dikkate alarak uygun çeşitlerle hububat, baklagil ve yağlı tohumlu bitkilerin üretiminin geliştirilmesi sağlanmaktadır. Söz konusu proje kapsamında yağlı tohumlu bitkiler üretimine öncelik verilmektedir.

İbrahim YUMAKLIBakan