Tarımsal üretimde pestisit kullanımına ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 54 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 47 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Türkiye Cumhuriyeti Tarım ve Orman Bakanı Sn. İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 25.11.2024 elalem
Türkiye'nin, tarımsal üretimi ülke ekonomisi açısından son derece kritik bir öneme sahiptir. Ancak, son yıllarda tarım ilacı ve pestisit kalıntıları nedeniyle bazı ihracat ürünlerinin uluslararası pazarlarda reddedildiği ya da geri gönderildiği haberleri yaygınlaşmaktadır. Bu durum, Türkiye'nin ticaret hacmini ve uluslararası itibarını olumsuz yönde etkilemektedir.
Öte yandan, basın ve sosyal medya aracılığıyla kamuoyuna yansıyan haberlere göre, hem ülkemizdeki tarımsal üretimde yaygın olarak aşırı tarım ilacı ve pestisit kullanıldığı, hem de tarım ilacı ve pestisit kalıntıları nedeniyle ihracattan geri dönen sebze ve meyvelerin iç piyasaya satılarak gıda zincirine karıştığı iddia edilmektedir. Bu durum da halk sağlığı açısından ciddi riskler taşımaktadır. Bu sebeple, aşağıdaki soruların cevaplanması önem arz etmektedir.
Bu bilgiler ışığında;
SORULAR
Ülkemizdeki tarımsal üretimde yaygın olarak aşırı tarım ilacı ve pestisit kullanıldığı ve bunun da halk sağlığını olumsuz etkilediğine ilişkin ciddi iddialar bulunmaktadır. Bu iddialarla ilgili olarak, halk sağlığını korumak için Bakanlığınız hangi çalışmaları yapmaktadır?
Türkiye'de yasaklanmış ya da sınırlı kullanımı tavsiye edilen pestisitlerin halen kullanımda olduğuna dair iddialar doğru mudur?
Türkiye'den ihraç edilen sebze ve meyvelerde tespit edilen pestisit kalıntı oranları nelerdir? Son beş yılda yapılan denetim sonuçlarına göre, en sık karşılaşılan tarım ilacı kalıntıları hangileridir?
Türkiye'den ihraç edilen ürünlerin, ithalatçı ülkelerde pestisit kalıntısı nedeniyle reddedilme oranı nedir? Bu reddedilmelerin ürün bazında dağılımı ve gerekçeleri nelerdir?
İhracatta yaşanan tarım ilacı kalıntısı kaynaklı iadelerden dolayı oluşan ekonomik kayıpların miktarının son beş yıla göre dağılımı nedir?
Tarım ilacı kullanımının ihracata etkilerini minimize etmek için Bakanlığınız tarafından üreticilere yönelik herhangi bir eğitim, denetim veya teşvik programı uygulanmakta mıdır? Eğer uygulanıyorsa, bu programların kapsamı ve etkinliği nasıl değerlendirilmektedir?
Üzerinde tarım ilacı kalıntısı olduğu tespit edildiği için ihracat pazarlarından geri dönen sebze ve meyvelerin iç piyasaya arz edildiği iddiaları doğru mudur?
Üzerinde tarım ilacı kalıntısı olduğu tespit edildiği için ihracat pazarlarından geri dönen sebze ve meyvelerin iç piyasaya arz edilip edilmediğine yönelik Bakanlığınızın bir denetim mekanizması var mıdır? Varsa bunu yapan firmalara yönelik hangi yaptırımlar uygulanmaktadır?
"Üzerinde tarım ilacı kalıntısı olduğu tespit edildiği için ihracat pazarlarından geri dönen sebze ve meyveleri iç piyasaya arz eden firmalara yönelik olarak son 5 yılda uygulanan cezaların sayısı ve parasal miktarının yıllara göre dağılımı nedir?
Aşırı tarım ilacı kullanımının ekolojik sisteme ve doğal hayata verdiği zararlar konusunda Bakanlığınızın herhangi bir araştırması var mıdır? Var ise hangi bulgulara ulaşılmıştır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Bakanlığımız araştırma enstitülerimizce, çevre ve halk sağlığını korumak amacıyla hastalık, zararlı ve yabancı otlarla mücadelede tarımsal üretimde kullanılan kimyasalların azaltılmasına, biyolojik ve biyoteknik mücadele gibi alternatif mücadele metodlarının geliştirilmesine yönelik projeler yürütülmektedir. Bu kapsamda; e Yerli Kaynaklarla Fiziksel Etki Mekanizmasına Sahip Yeni Bir Bitki Koruma Ürününün Geliştirilmesi, e Tarım İlaçlarının Toksikolojik Testlerinin İyi Laboratuvar Uygulamaları (GLP) Şartlarında Yapılabilirliğinin Araştırılması, e Pestisit Kalıntılarının Tespit Edilmesi İçin Biyosensör Geliştirilmesi, e Ege Bölgesi Bağlarında Bazı Bitki Koruma Ürünlerinin Yaprak Gübreleri ve Yayıcı Yapıştırıcılarla Karışımlarının Asma Yaprağı ve Üzümde Parçalanma Sürecine Etkilerinin Belirlenmesi, e Turşuluk Hıyarda Yaygın Olarak Kullanılan Bazı Pestisitlere Ait Farklı Fermantasyon Koşulları İçin İşleme Faktörlerinin Belirlenmesi, e Damlave Salma Sulama ile Üretilen Organik ve Konvansiyonel Pamukta Bitki Koruma Ürünlerinin Direnç ve Kalıntı Durumlarının Belirlenerek Yeni Mücadele Yönetim Stratejilerinin Geliştirilmesi, e Damla Sulama-Tava Sulama Yöntemlerinin Kullanıldığı Çeltik Alanlarında Biyotik Faktörlerin Belirlenmesi ve Agroekosistemin Yönetimi konularında yürütülmüş ve yürütülmekte olan projeler ile çevre ve halk sağlığını korumaya yönelik yapılan Ar-Ge faaliyetlerimiz artarak devam edecektir.
2024 yılı içerisinde Akdeniz Meyvesineği ve Zeytin Sineği mücadelesinde cezbedici olarak kullanılan ZİRAY isimli bitki koruma ürünü 58.000 kg üretilerek çiftçilerin kullanımına sunulmuştur.
Kimyasala çevre dostu bir alternatif olan "biyolojik mücadele etmenleri" araştırma enstitülerimizde bölge ve üretici ihtiyaçları doğrultusunda üretilerek salınmaktadır. 2024 yılı içerisinde narda Beyazsinek ve Turunçgil Unlubiti; turunçgillerde Tripsler, Kırmızı Kabuklubiti, Unlubiti, Bağda Salkım Güvesi, Unlubit, cevizde; Elma İçkurdu, Süne, Kahverengi Kokarca zararlılarına karşı toplam 9.164.000 tane biyolojik mücadele etmeni üretilmiş olup 7.829.331 tanesi doğaya salınmıştır.
Avrupa Birliği (AB) üye ülkeleri tarafından AB mevzuatına göre yapılan resmi kontroller sonucunda tespit edilen olumsuzluklar, AB Komisyonuna bildirilmekte ve Komisyon tarafından yapılan nihai değerlendirme sonucu Gıda ve Yemde Hızlı Alarm Sistemi (RASFP) üzerinden ilan edilmektedir. RASFF üzerinden ilan edilen bildirimler kısıtlama olmaksızın erişime açıktır.
Ülkemizden ihraç edilen ve herhangi bir nedenle ülkemize geri dönen ürünlerin tamamında; öncelikle gümrükte ayniyat tespiti yapılmakta, ayniyat tespiti yapıldıktan sonra ürünler Bitki Karantinası Yönetmeliği/Türk Gıda Kodeksi/Yem Mevzuatı kapsamında yüzde yüz bitki sağlığı ve gıda/yem güvenirliği yönünden resmi kontrollere tabi tutulmaktadır.
Yapılan resmi kontroller sonucunda, mevzuata uygun olmayan ürünlerin ülkemize girişine
(piyasaya arzına) katiyen izin verilmemektedir.
TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı
Ülkemizden 186'dan fazla ülkeye 2.000"den fazla çeşit ürün ihraç edilmektedir. Bildirim alınan ürün, ürün grubu, olumsuzluk sebebi ve ihracatçı özelinde risk esaslı resmi kontroller artırılmaktadır. Taze meyve ve sebze ürünlerinde pestisit kalıntısı nedeniyle alınan bildirimlerin önlenmesi için bildirim alındığı tarihten itibaren bir yıl süreyle ihracatçının bildirime konu ürününe 90100 pestisit kalıntısı açısından analiz sıklığı uygulanmaktadır.
Pestisit kalıntısı nedeniyle bildirim alan ürün miktarının tüm ihraç edilen ürün miktarına oranı binde 1-2 arasıdır.
Ülkemiz mevzuatına uygun olmadığı tespit edilen ürünler nedeniyle gıda işletmesine ve birincil üreticiye 5996 sayılı Kanun'a göre yasal işlem uygulanmaktadır.
İbrahim YUMAKLIBakan