Tarımsal üretimde pestisit kullanımına ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 131 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğingâ yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim.
Av.Dr. M.S zgin TANRIKULU Diyarbakır Milletvekili
Almanya tarafından yapılan analizlerde, Türkiye'den ithal edilen armutlarda iki çeşit pestisit tespit edildiği açıklanmıştır. Bunlar Phosmet ve Methoxyfenozide olup, tespit edilen miktarların Avrupa Birliği (AB) mevzuatında belirlenen limitlerin çok üzerinde olduğu belirlenmiştir. Ürünler tehlikeli? koduyla piyasadan geri çağrılmış olup, özellikle çocuklar için sağlık riski oluşturduğu ifade edilmiştir.
Öte yandan, Phosmet'in Avrupa'da 2022 yılında yasaklanmasına rağmen, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın resmi sayfasında hâlâ ruhsatlı olarak göründüğü tespit edilmiştir. Pestisitlerin insan sağlığına ciddi zararlar verdiği; kısırlık, hormonal ve sinir sisteminde bozukluklar, hatta kansere yol açabileceği bilinmektedir. Tarım işçileri ve tarım bölgelerinde yaşayan halk, bu tür kimyasallara daha fazla maruz kalmaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Almanya tarafından tespit edilen Phosmet ve Methoxyfenozide pestisitlerinin Türkiye'de kullanımı konusunda Bakanlığınızın denetimleri yeterli düzeyde midir?
2024 yılında ve 2025 yılı içerisinde pestisit denetimleri kapsamında kaç numune alınmış ve kaç numunede limit aşımı tespit edilmiştir?
Phosmet'in Avrupa'da yasaklanmış olmasına rağmen Türkiye'de ruhsatlı olarak görünmesinin sebebi nedir?
Phosmet maddesine yönelik herhangi bir yasaklama veya kısıtlama planlanmakta mıdır? Pestisit limitlerini Avrupa Birliği standardına uyarlayan yönetmelik üç gün önce yürürlüğe girmiştir. Ancak bu yönetmelik çerçevesinde, üreticilerin üç ay uyum sürecine sahip olduğu belirtilmiştir. Bu süre zarfında AB tarafından Türkiye menşeli ürünlere yönelik yeni ihlaller tespit edilmemesi için ne gibi önlemler alınmaktadır?
Türkiye'den ihraç edilen tarım ürünlerinde pestisit analizleri hangi aşamada yapılmaktadır? İhracat öncesinde bu tür analizlerin zorunlu hale getirilmesi için bir çalışma yapılmakta mıdır? Pestisit kullanımını azaltmak ve daha sağlıklı tarım uygulamalarını teşvik etmek adına organik tarım ve biyolojik mücadele yöntemlerinin yaygınlaştırılması için Bakanlığınızın yeni teşvik veya destek programları var midır?
İlgili ürünlerin iç pazarda da satılıp satılmadığı araştırılmış mıdır?
Halk sağlığını korumak adına iç piyasada satılan ürünlere yönelik herhangi bir inceleme veya geri çağırma işlemi yapılacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Bakanlığımız tarafından taze meyve ve sebzede tarladan sofraya güvenilir gıdayı temin etmek amacıyla hasat öncesi ve sonrasında, piyasaya arz edilmiş ürünlerde pestisit kalıntı kontrolüne ilişkin yıllık gıda numune alma planı ve bitkisel ürünler denetim programı uygulanmaktadır.
Phosmet ve Methoxyfenozide aktif maddeleri başta olmak üzere hatalı pestisit kullanımının önlenmesi için üretim alanlarında hasat öncesi pestisit denetimi yapılmaktadır.
Diğer taraftan; Bitkisel ürünlerde yapılan hasat sonrası yurtiçi resmi kontrol ve denetimler işletmenin taşıdığı risk esasına göre uygun sıklıkta ve gıda maddesinin taşıdığı riskle orantılı olarak hasat sonrası 28 ürün çeşidinde pestisit analizleri yapılmaktadır.
Yürütülen resmi denetim ve kontrollerde "Türk Gıda Kodeksi Pestisitlerin Maksimum Kalıntı Limitleri Yönetmeliği'nde belirtilen maksimum kalıntı limitlerinin üzerinde pestisit kalıntısı çıkması ya da tavsiye dışı kullanımının tespit edilmesi halinde 5996 sayılı Kanun kapsamında bitkisel ürünü üreten, paketleyen ve piyasaya arz eden işletmeciye yasal işlem uygulanmaktadır.
Ayrıca, üretim alanlarında hatalı pestisit kullanımının denetlenmesi için "Hasat Öncesi Pestisit Denetimi? yapılmaktadır. Denetim kapsamında hatalı pestisit kullandığı tespit edilen üreticilere idari para cezası, hasat geciktirme veya ürün imhası işlemleri uygulanmaktadır.
Ülkemizde zirai mücadele amacıyla kullanılan bitki koruma ürünlerinin ruhsatlandırılması ve piyasaya arzı ile ilgili iş ve işlemler, 14.03.2024 tarihli ve 32489 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Bitki Koruma Ürünlerinin Ruhsatlandırılması ve Piyasaya Arzı Hakkında Yönetmelik" hükümlerine göre yürütülmektedir. Yönetmelik gereği ülkemizde ilk kez ruhsatlandırılacak bitki koruma ürünü aktif maddesinin Avrupa Birliği veya G8 ülkelerinde ruhsatlı olması şartı aranmaktadır. Bakanlığımızca ruhsatlandırılan ürünler toksikolojik, ekotoksikolojik, kalıntı, biyolojik etkinlik, fiziksel ve kimyasal özellikler, diğer ülkelerdeki ruhsat ve tavsiyeye ait bilgi ve belgeler dikkate alınarak, yapılan değerlendirme sonucunda insan, bitki ve çevre açısından uygun bulunan ürünlerdir.
Yine uluslararası kuruluşlarca insan ve çevre sağlığı ve benzeri konularda riskli olduğu bilimsel çalışmalarla belirlenen aktif maddeler ülkemizde de yasaklanmaktadır. Bu kapsamda, 2009'dan bu yana 223 aktif maddenin kullanımı sonlandırılmıştır.
Bakanlığımız, riskli olduğu tespit edilen aktif maddeler ile ilgili çalışmalarına devam etmektedir.
Bakanlığımızca uluslararası standartlar doğrultusunda pestisit kullanımına alternatif yöntemlerin kullanılması, çevre dostu mücadele yöntemlerinin yaygınlaştırılması amacıyla Entegre Zararlı Yönetimi (İPM), Entegre ve Kontrollü Ürün Yönetimi (EKÜY) projeleri teşvik ve tavsiye edilmekte olup bu yönde eğitim, proje ve kontrol faaliyetleri yürütülmektedir. Pestisit kullanımına alternatif yöntemlerden biyolojik ve biyoteknik mücadele yöntemlerini kullanan üreticilere destekleme ödemesi yapılmaktadır.
İbrahim YUMAKLIBakan