Engelli bireylerin kullandıkları araçlara ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 181 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda belirtilen: sorularımın Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ tarafından Anayasa" nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96 ncı ve 99*uncu maddeleri" gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Cengiz ÇİÇEK İstanbul Milletvekili
Türkiye, Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Sözleşmesi ve Ek İhtiyari Protokolü'nü imzalayarak engelli bireylerin toplumsal hayata eşit ve etkin katılımını sağlamayı taahhüt etmiştir. Ancak, engellilere . yönelik Anayasal ve uluslararası yükümlülükler hayata geçirilmemekte; ayrımcılık, erişim ve temel hakların ihlali gibi sorunlar mevcut ekonomik kriz ve artan hayat pahalılığı karşısında derinleşerek devam etmektedir.
Hükümetin sermaye yanlısı politikaları, engellilerin yoksulluğunu derinleştirirken, mevcut kazanımlarını da hedef almaktadır. Örneğin, her ne kadar hayata geçirilmediyse de engelli yurttaşların araç alımında uygulanan ÖTV muafiyetinin kaldırılmasına yönelik girişimler, hükümetin engelli haklarına yönelik yaklaşımını bir kez daha gözler önüne sermiştir. Oysa engelli yurttaşlar için kişisel araca sahip olmak, sağlık hizmetlerine erişim, sosyal hayata i katılım ve temel ihtiyaçlarını giderebilmek için zorunlu bir ihtiyaçtır. Öte yandan birçok engelli yurttaşımızın borçları nedeniyle sahip oldukları araca el konulduğu görülmektedir. Bu da engelli yurttaşları yalnızca hareket kabiliyetinden mahrum etmemekte, sosyal hayattan tamamen izole edilmelerine neden olmaktadır. Dolayısıyla toplumun en dezavantajlı kesimlerinden biri olan engellilerin araçlarına yönelik icra/haciz işlemlerinin durdurulması ve kendilerine yönelik araçların ücretsiz tahsis edilmesi kritik önemdedir. 200192.
Bu bağlamda;
SORULAR
Engelli yurttaşların sağlık hizmetlerine erişim, sosyal hayata katılım ve temel ihtiyaçlarını giderebilmek için zorunlu bir ihtiyaç üzerine kullandıkları araçların ücretsiz tahsis edilmesi planlanmakta mıdır?
Engelli bireylerin kullandıkları" araçların borçları nedeniyle haczedilmesi, onların mevcut sorunlarını daha da derinleştirmektedir. Bu uygulamanın sona erdirilmesi için bir girişimde bulunmayı düşünüyor musunuz?
Engellilerin istihdam oranlarının düşük ve gelir elde etme olanaklarının sınırlı olması ' dikkate alındığında, borç yükü altındaki engelli bireyler için neden özel bir destek mekanizması oluşturulmamaktadır?
Engelli bireylerin borçları nedeniyle sahip oldukları araçların haczedilmesine ilişkin: Bakanlığınızdaki bilgiler nelerdir? Bu uygulamayla kaç engelli yurttaşın hareket. özgürlüğü kısıtlanmıştır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mahinur Özdemir Göktaş, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı ·
AİLE VE SOSYAL HİZMETLER BAKANLIĞI
Strateji Geliştirme Başkanlığı
İlgi (o :10.12.2024 tarihli ve 1545072 sayılı yazınız.
Türkiye Büyük Millet Meclisi - Türkiye Büyük Müllet Meclisi
Başkanlığı
Tarih: 02/06/2025 15:30
Sayı: E-120.07.03-1639143
2025 AİLE YILI
ACELE
İlgi yazı ekinde alınan İstanbul Milletvekili Sayın Cengiz ÇİÇEK tarafından Bakanlığımıza yöneltilen 7/20012 Esas Numaralı yazılı soru önergesine, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99 uncu maddesi uyarınca hazırlanan cevabi yazımız ekte sunulmuştur.
Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan Sosyal Çalışmacı Telefon No:(312) 705 73 30 ii
İstanbul Milletvekili Sayın Cengiz ÇİÇEK'e Ait 7/20012 Esas Numaralı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevap Metni
Ülkemizin engellilik alanındaki politikası; engelli bireylerin ayrımcılığa uğramaksızın insan haklarından yararlanarak toplumsal hayata diğer bireylerle eşit bir şekilde katılımlarının sağlanmasıdır. Engellilik alanındaki ulusal politikamızın hayata geçirilmesinin teşvik edilmesinden sorumlu odak kurum Bakanlığımızdır. Bakanlığımızca; ulusal düzeyde politika ve stratejilerin belirlenmesi, engelli bireylere yönelik sosyal hizmetlerin sunulması, bu alanda ilgili kurum ve kuruluşlarla iş birliği ve koordinasyonun sağlanmasına yönelik çalışmalar yürütülmektedir.
Bu kapsamda; engelli bireylere yönelik bakım hizmetleri aile odaklı sosyal hizmet politikası doğrultusunda geliştirilmekte ve çeşitlendirilmektedir. Toplum temelli bakım anlayışı doğrultusunda; yatılı bakımın yanı sıra birey odaklı hizmet anlayışı ile engelli bireylerin kendi sosyal çevrelerinden ayrılmadan yaşamlarını sürdürmelerini sağlayan bakım hizmet modellerine ağırlık verilmektedir. Aile yanında bakımı desteklemek amacıyla evde bakım yardımı, sosyal yardım, gündüzlü bakım hizmetleri ve geçici misafir bakım hizmetleri birlikte ve birbirini tamamlayıcı şekilde bütünleşik olarak sunulmaktadır.
Bakanlığımızca 2006 yılında bakıma muhtaç ve ekonomik yoksunluk içerisinde bulunan engelli bireylerin aile ortamında bakım ihtiyaçlarının karşılanması amacıyla "Evde Bakım Yardımı" başlatılmıştır. 2828 sayılı Kanunun Ek 7 nci maddesi kapsamında yürütülmekte olan evde bakım yardımı Evde Bakım Yardımı Yönetmeliği çerçevesinde uygulanmaktadır.
Ülkemizde engelli bireylerin istihdamda aktif bir biçimde yer alarak toplumsal yaşama bağımsız ve üretken bireyler olarak katılımlarının teşvik edilmesi ve desteklenmesi de Bakanlığımız engellilik politikasının en önemli bileşenlerinden biridir.
Bu doğrultuda Ülkemizde engelli bireylerin kamuda memur olarak istihdamlarının teşvik edilmesi amacıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 53 üncü maddesi ve bu maddeye dayanılarak yürürlüğe giren Engelli Kamu Personeli Seçme Sınavı ve Engellilerin Devlet Memurluğuna Alınmaları Hakkında Yönetmelikte gerekli düzenlemeler yapılmıştır.
Bu kapsamda, Bakanlığımız tarafından Şubat 2025'te 1.830 engelli bireyin kamuya yerleştirilmesi sağlanmıştır. 2002 yılında 5.577 olan engelli memur sayısı 2025 yılı Mart ayı itibarıyla 73.800'e ulaşmıştır.
Ayrıca Bakanlığımızca Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma (SYD) Vakıfları aracılığıyla ihtiyaç sahibi vatandaşlarımıza yönelik başta 3294 sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu olmak üzere 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun ve diğer mevzuat hükümleri doğrultusunda sosyal yardım programları yürütülmektedir. Bakanlığımız engelli vatandaşlarımıza yönelik yardım programlarıyla yıllar içerisinde daha fazla ihtüyaç sahibi engelli vatandaşımıza ulaşmaktadır.
Bakanlığımızca 2022 sayılı Kanun kapsamında 9640 ve üzeri oranda engelli raporu olan, sosyal güvencesi olmayan ve hane içinde kişi başına düşen ortalama aylık geliri, asgari ücretin aylık net tutarının 1/3'ünden az olan Türk vatandaşlarına Engelli Aylığı; 18 yaşından küçük özel gereksinim düzeyi en az hafif düzeyde olan veya 9640 ve üzeri oranda engelli olan yakını bulunan ve hane içinde kişi başına düşen ortalama aylık geliri, asgari ücretin aylık net tutarının 1/3"ünden az olan Türk vatandaşlarına Engelli Yakını Aylığı bağlanmaktadır.
Öte yandan engellilere yönelik olarak yaşlı ve engelli vatandaşlarımızın ev temizliği ve kişisel bakımları gibi zaruri ihtiyaçlarının karşılanmasına yönelik Ulusal VEFA Pro gramı, ihtiyaç sahibi engelli vatandaşlarımızın topluma uyumunu kolaylaştıracak her türlü araç gereç ihtiyaçlarının karşılanmasına yönelik Engelli İhtiyaç Yardımı, özel eğitime ihtiyacı olan özel gereksinimli öğrencilere yönelik Engelli Öğrencilerin Ücretsiz Taşınması gibi yardım programları yürütülmektedir.
Engelli bireylerin borçları nedeniyle araçlarının haczedilmesine ilişkin Bakanlığımızda herhangi istatistiki bir veri bulunmamaktadır.
Diğer taraftan engelli bireylerin yaşadığı gündeme getirilen problemlere yönelik hususlar ilgili Bakanlık ve kurumlar iş birliğinde gerçekleştirilecek çalışmalarda değerlendirilmektedir.
Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞBakan