Kurmançça ve Zazaca branşlarındaki öğretmen atamalarına ilişkin
Kaynak göster
Serkan Ramanlı (HÜDA PAR), 24 Aralık 2024 tarihinde 7/21384 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 37 gün sonra, 30 Ocak 2025).
Serkan Ramanlı (HÜDA PAR, Batman). “Kurmançça ve Zazaca branşlarındaki öğretmen atamalarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/21384, 24 Aralık 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-21384-kurmancca-ve-zazaca-branslarindaki-ogretmen-atamalarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/3ca4d9bb-4237-4bc2-a96d-0193fd4f9136
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 37 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 27 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cdvaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Batıhan Milletvekili ve toplumsal aidiyet duygusunu pekiştirmesi açısından büyük önem arz etmektedir. Türkiye'di yaşayan farklı etnik grupların bu hakkı kullanabilmesi, Anayasa'da belirtilen "insan haklarına saygılı, hukuk devleti" olmanın da gereklerinden biridir. Bu bağlamda, "Yaşayan Diller ve Lehçeler" adıyla seçmeli "Kurmancca" ve "Zazaca" derslerinin okutulması, her ne kadar hakkın ifası anlamında yetersiz bir uygulama olsa da kültürel ve dilsel hakların tanınması adına önemli bir adım olarak değerlendirilmektedir.
Anadilinde eğitim, temel bir insan hakkıdır ve bireyin kültürel kimliğini koruması, Taka)
Ancak, bu derslerin hayata geçirilebilmesi ve öğrenciler tarafından tercih edilebilmesi için yeterli sayıda öğretmenin atanması kritik bir öneme sahiptir. Ne yazık ki mevcut öğretmen atamaları, talep edilen bu derslerin yaygınlaşmasını engelleyecek ölçüde sınırlı kalmaktadır. Atama yetersizlikleri, öğrencilerin bu dersleri seçmelerinde zorluklara yol açmakta ve bu durum, anadilde eğitim hakkının seçmeli ders şeklinde de olsa uygulanabilir olmasını engellemektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı örgün eğitim veren okullarda "Yaşayan Diller ve Lehçeler" adıyla okutulan seçmeli "Kurmancca" ve "Zazaca" dersleri için, uygulamanın ilk defa yürürlüğe girdiği 2012 yılından bugüne kadar her yıl kaç öğretmen ataması yapılmıştır? Yapılan toplam atama sayısı kaçtır?
"Yaşayan Diller ve Lehçeler" adıyla okutulan seçmeli "Kurmancca" ve "Zazaca" dersleri 2012 yılından bugüne kadar her yıl kaç öğrenci tarafından tercih edilmiştir? Toplam sayısı nedir ve yıllara göre dağılımı nasıldır?
"Kurmancca" ve "Zazaca" branşlarında daha fazla öğretmen ataması için bir planlama ve çalışma yapılmakta mıdır? Eğer varsa ne tür bir çalışma yapılmaktadır?
Adres: TBMM Halkla İlişkiler Binası Zemin Kat B-Z10, Çankaya/ANKARA Teli: 0(312)4206314—15 & Faks:0(312)4202429
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yusuf Tekin, Milli Eğitim Bakanı ·
1101467 GK Sİ
b) 07/01/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1560841 sayılı yazınız. /
c) 09/01/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1561809 sayılı yazınız. 1 YANAN GK 31
1 21469 Kİ
Bakanlığımıza İlgi (a-b-c)'de kayıtlı yazıyla iletilen Kars Milletvekili İnan AKGÜN ALP'in 7721238, Van Milletvekili Gülcan KAÇMAZ SAYYİĞİT'in 7/21383, Batman Milletvekili Serkan RAMANLI'nın 7/21384, Tekirdağ Milletvekili Selcan TAŞCI'nın 7/21385, İstanbul Milletvekili Celal FIRAT'ın 7/21460, İzmir Milletvekili Gökçe GÖKÇEN'"in 7/21461, İstanbul Milletvekili Ali GÖKÇEK'in 7/21463, Ankara Milletvekili Aliye TİMİSİ ERSEVER'in 7/21465, İstanbul Milletvekili Hasan KARAL'"'ın 7/21467, Erzurum Milletvekili Meral DANIŞ BEŞTAŞ"ın 7721469 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.
Milli Eğitim Bakanı
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ
Yaşayan diller ve lehçeler dersi kapsamında çeşitli dillere ilişkin öğretim programları, Bakanlığımız Temel Eğitim Genel Müdürlüğü, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşları iş birliği ile hazırlanarak teklif edilmekte ve gerekli inceleme, değerlendirme ve onay süreçleri sonucunda yayımlanmaktadır. Bunun ötesinde öğretim programları içeriğine yönelik görüşler, teklifler ve her türlü dönütler Başkanlığımızca titizlikle incelenmekte, süreç sonucunda kendi iç dinamikleri doğrultusunda ortaya konan geliştirme ihtiyacı ile yenilenmektedir.
Bakanlığımıza bağlı kurumlara öğretmen olarak atanacakların atamalarına esas olan alanlar, mezun oldukları yükseköğretim programları ve öğretmenliğe atananların alanlarına göre aylık karşılığında okutacakları dersler Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 20.02.2014 tarihli ve 9 sayılı Karar'ı ile düzenlenmektedir. Söz konusu Karar'ın 89 sıra numaralı yaşayan diller ve lehçeler atama alanına öncelikli olarak pedagojik formasyon eğitimlerini tamamlayan yaşayan diller ve lehçelerin ilgili alanında lisans programları mezunları öğretmenlik başvurusunda bulunabilmektedir. Ancak ilgili alan mezunlarınca ihtiyacın karşılanamaması hâlinde yaşayan diller ve lehçelerin ilgili alanında tezsiz yüksek lisans programını tamamlayan Türkçe Öğretmenliği, Türk Dili ve Edebiyatı Öğretmenliği, Sosyal Bilgiler Öğretmenliği ile pedagojik formasyon eğitimlerini tamamlamak koşuluyla Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, Çağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Bölümü, Türk Halk Bilimi Bölümü mezunları da öğretmenlik başvurusunda bulunabilmektedir.
Uygulanmakta olan İlköğretim Kurumları (İlkokul ve Ortaokul) Haftalık Ders Çizelgesi'nde yer alan ve öğrencilerin haftalık 2 ders saati, İmam Hatip Ortaokulu Haftalık Ders Çizelgesi'nde ise 5, 6 ve 7. sınıf düzeylerinde |; 8. sınıf düzeyinde ise I veya 2 ders saati olarak seçebildikleri yaşayan diller ve lehçeler dersi kapsamında; Adığece ve Abazaca (Kiril Alfabesi); 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar Öğretim Programı 2012/153, Lazca; 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar Öğretim Programı 2013/119, Gürcüce 3, 6, 7 ve 8. Sınıflar Öğretim Programı 2014/89, Adığece (Latin Alfabesi) 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar Öğretim Programı 2015/18, Kürtçe (Kurmancca ve Zazaca); 5. Sınıf Öğretim Programı 2012/154, 6. Sınıf Öğretim Programı 2014/5, 7. Sınıf Öğretim Programı 2014/22, 8. Sınıf Öğretim Programı 2015/100, Arnavutça 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar Öğretim Programı 2017/8, Boşnakça 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar Öğretim Programı 2017/9 sayılı Kurul Kararları doğrultusunda uygulamaya konmuştur.
2024-2025 eğitim öğretim yılı için yaşayan diller lehçeler dersinde seçilen diller ve lehçeler: Abazaca, Boşnakça, Gürcüce, Kiril Alfabesi Esaslı Adiğece, Kurmancca, Latin Alfabesi Esaslı Adiğece, Lazca ve Zazaca'dır.
Bakanlığımız bünyesinde 2014 yılından itibaren yaşayan diller ve lehçeler Kürtçe-Kurmancca alanında 153, Kürtçe-Zazaki alanında ise 46 olmak üzere toplamda 199 öğretmenin ataması yapılmıştır.