Elazığ'da cinsel istismara uğrayan bir çocukla ilgili yürütülen soruşturmaya ilişkin
DEM Parti
Muhatap:
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş Kaynak göster
Dilan Kunt Ayan (DEM Parti), 7 Şubat 2025 tarihinde 7/23451 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 115 gün sonra, 2 Haziran 2025).
Dilan Kunt Ayan (DEM Parti, Şanlıurfa). “Elazığ'da cinsel istismara uğrayan bir çocukla ilgili yürütülen soruşturmaya ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/23451, 7 Şubat 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-23451-elazig-da-cinsel-istismara-ugrayan-bir-cocukla-ilgili-yurutulen-sorusturmaya-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/d619ee48-a333-490c-807d-0194ef051f99
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 115 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş tarafından Anayasanın 98. ve İçtüzüğün 96. ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Çocuğa yönelik istismar vakaları, giderek artmakta bunların bir kısntı basın ve yargı merciilerine yansırken bir kısmı ise ortaya çıkartılamamaktadır. Son olarak Elazığ'da ortaya çıkan istismar vakasında, 12 yaşındaki bir kız çocuğu okulda fenalaşarak sağlık ocağına götürülmüş, hamile olduğu anlaşılarak istismara uğradığı tespit edilmiştir.
12 yaşındaki kız çocuğu, "ilçedeki okulda eğitim gördüğü için ve kendi evleri köyde olduğu için haftasonları ailesinin de kararıyla anneannesinin ilçeye yakın evinde kaldığını, istismarın bu evde dayısı tarafından gerçekleştiğini ve birden fazla kez olduğunu, korktuğu için kimseye söyleyemediğini" söylemiştir. İstismar faili dayı ise suçlarını itiraf etmiş ve tutuklanmıştır. 5.5 aylık hamile olduğu tespit edilen çocuk Diyarbakır'a sevk edilerek gebeliği sonlandırılmıştır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Mağdur kız çocuğunun bedensel, psikolojik ve sosyal sağlığı ne durumdadır? Yaşadığı şiddet ve istismar sonucunda gerekli destek ve bakım verilmiş midir?
Çocuk güvenli bir şekilde Bakanlığınız tarafından koruma altına alınmış mıdır? Koruma kararı geçici midir, sürekli midir? Bakanlık konuyla ilgili başkaca hangi tedbirleri almıştır?
12 yaşındaki bir kız çocuğu aylar boyunca istismara maruz kalmış olmasına rağmen bugüne kadar tespit edilmemesinde herhangi kişi veya kurumların ihmali var mıdır?
Fail hakkında açılan soruşturmaya Bakanlığınız dahil olmuş mudur, etkin soruşturma ve incelemelerin yapılması için hangi adımlar atılmıştır?
Fail erkeğin bulunduğu ilçe, köy ve çevresinde başkaca çocuk veya kadınlara yönelik istismar veya cinsel saldırıda bulunup bulunmadığına dair soruşturma yapılmakta mıdır?
Bakanlığınız, okul çağında çocukların istismar ve şiddete maruz kalmaları halinde korkmadan ve erken biçimde tespit edebilmeye yönelik hangi çalışmaları yapmakta, ne tür tarama, tespit tedbirleri alınmaktadır?
Okullarda şiddet ve istismarı anlamak, tespit etmek ve özellikle çocukların yetkililere kolayca ve korkmadan, anlaşılır şekilde ulaşabilmelerini sağlayacak mekanizmalar kurulması için Milli Eğitim Bakanlığı ile yapılan bir iş birliği, proje veya çalışmanız var mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mahinur Özdemir Göktaş, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı ·
İlgi (o :a)14.02.2025 tarihli ve 1583244 sayılı yazınız.
b) 13.03.2025 tarihli ve 1598252 sayılı yazınız.
İlgi yazılar ekinde alınan Şanlıurfa Milletvekili Sayın Dilan KUNT AYAN tarafından Bakanlığımıza yöneltilen 7/23451 ve 7/25063 Esas Numaralı soru önergelerine, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99 uncu maddesi uyarınca hazırlanan cevabi yazılarımız ekte sunulmuştur.
Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan
1. 7723451 Cevap Metni (2 Sayfa)
2. 7125063 Cevap Metni (1 Sayfa)
Telefon No:(312) 705 58 09 bi
2)23454
Şanlıurfa Milletvekili Sayın Dilan KUNT AYAN'a Ait 7/23451 Esas Numaralı Yazılı Soru Önergesine İlişkin Cevap Metni
Bakanlığımız ülkemizdeki tüm çocukların korunmasını, haklarının ve esenliklerinin güvence altına alınmasını amaçlamakta, çocukların ve gençlerin sağlıklı gelişimini temin etmek ve tüm risklere (ihmal, istismar, taciz, şiddet vb.) karşı bilinçli ve duyarlı nesiller yetiştirmek üzere koruyucu, önleyici ve destekleyici çalışmalar yapmaktadır. Bu çalışmalar çocuğun üstün yararı ilkesi çerçevesinde yürütülmektedir.
Bakanlığımızca çocuğa yönelik her türlü istismarla etkin mücadele edilmektedir. Hiçbir çocuğun istismara uğramaması için çalışmalarımız devam etmektedir. Çocuğun mağduriyeti ile ilgili Bakanlığımıza intikal eden herhangi bir bilgi veya ihbar anında değerlendirilmekte, çocuk ve ailesi hakkında derhal sosyal inceleme yapılmaktadır.
Yapılan inceleme sonucu çocuk ve aile, 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu kapsamında ihtiyaç duyduğu koruyucu ve destekleyici tedbirler (eğitim, sağlık, danışmanlık, bakım ve barınma tedbirleri) çerçevesinde desteklenmektedir.
Adli süreç Bakanlığımız tarafından takip edilmekte, davaya mağdur lehine müdahil olunmaktadır.
2023-2028 "Türkiye Çocuk Hakları Strateji Belgesi ve Eylem Planı"nda yer alan Çocuk Dostu Adalet Stratejik Amacı altında 1 ve Aileye ve Çocuğa Yönelik Koruma ve Destek Hizmetleri Stratejik Amacı altında toplam 3 alt faaliyet ile çocukların her türlü ihmal ve istismardan korunmasına yönelik çalışmalar koordine edilmektedir.
Eylem planında yer verilen faaliyetler kurumlar arası iş birliği ile yürütülmektedir.
Bakanlığımızca her ilde oluşturulmuş Çocuklar Güvende Ekipleri aracılığıyla farklı risk gruplarındaki çocukları korumaya yönelik tespit ve müdahale çalışmalarının yanı sıra izleme faaliyetlerini yürütülmektedir. Yapılan alan taramaları neticesinde çocuk ve ailenin uygun sosyal hizmet modeline veya destek ve yardımlara yönlendirilmesi sağlanmaktadır.
Bu kapsamda;
• Sokakta Risk Altında Bulunan Çocuklara Yönelik Çocuklar Güvende Ekipleri aracılığı ile alan taramaları yapılmakta, tespit edilen çocuk ve ailelere yönelik yürütülen çalışmalar sonucunda çocuk ve ailenin uygun sosyal hizmet modeline veya destek ve yardımlara yönlendirilmesi sağlanmaktadır. Ayrıca çocuğun ailesine rehberlik hizmeti sunulmakta, gerek görülmesi halinde aile hakkında adli işlem başlatılabilmekte ve çocuk kurum bakımına alınabilmektedir.
• Risk Altında Bulunduğu Okullar Tarafindan Değerlendirilen Çocuklara Yönelik Çocuklar Güvende Ekip Çalışmaları kapsamında okullarda rehberlik servisi, okul yönetimi ve öğretmenlerle yapılan görüşmeler neticesinde okula devamsızlığı gibi göstergelerle yapılan değerlendirmeler sonucunda risk altında olduğu değerlendirilen veya sosyal hizmet müdahalesi gereken çocukların ihtiyaçlarının belirlenmesine yönelik ailelerle görüşmeler gerçekleştirilmektedir. Görüşmeler sonrası çocuğun ve ailenin ihtiyaçları belirlenerek, buna yönelik koruyucu, önleyici ve destekleyici tedbirler alınmakta, gerekli mesleki çalışmalar gerçekleştirilmekte, çocuğun aile ve okul ortamında takibi yapılmaktadır. Ayrıca okullarda ve aile görüşmelerinde Bakanlığımız hizmetlerine ve ALO 183 Şiddetle Mücadele Hattına ilişkin bilgilendirme çalışmaları gerçekleştirilmektedir.
• Risk Altında Bulunan Çocukların İzlenmesine Yönelik Çocuklar Güvende Ekip Çalışmaları, çocukların önlenebilir risklerden korunması ve sağlıklı gelişimlerinin desteklenmesi amacıyla, koruma kararı kaldırılarak ailesine teslim edilen, suça sürüklenen, ihmal edilen, sokakta çalıştırılan veya diğer nedenlerle risk altındaki çocukların ve ailelerinin uzman ekipler tarafından düzenli aralıklarla izlenerek, durumlarına uygun desteklerden yararlanmalarının sağlanması amacıyla düzenli aralıklarla hane ziyareti yapılarak çocuğun ve öâilenin risk ve ihtiyaçları değerlendirilmektedir. Gerektiğinde mesleki müdahale ve diğer kamu kurum ve kuruluşlarına da yönlendirme yapılmaktadır.
Öte yandan, Bakanlığımız tarafından 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanunun 20/2 maddesinde yer verilen "Bakanlık, gerekli görmesi hâlinde kadın, çocuk ve aile bireylerine yönelik olarak uygulanan şiddet veya şiddet tehlikesi dolayısıyla açılan idari, cezai, hukuki her tür davaya ve çekişmesiz yargıya katılabilir." hükmü uyarınca çocuklara yönelik cinsel istismar dosyalarına katılım sağlanmaktadır. Bakanlığımız avukatları tarafından, yargılama sürecinde gerek görülmesi halinde ilgili mahkemelerden sanıkların azami hadden cezalandırılması talep edilmekte ve tutukluluk kararı verilmesi veya tutuksuz yargılanma kararlarına itiraz edilmektedir. Ayrıca 6284 sayılı Kanun ve 5395 sayılı Kanun kapsamında derhal koruyucu ve önleyici tedbirler alınmakta, mağdurlara yönelik psikososyal destek ivedilikle sağlanmaktadır.
Bakanlığımız tarafından, Cumhuriyet Başsavcılıklarınca yürütülen soruşturma dosyalarına, 6284 sayılı Kanun kapsamında davaya müdahillik hususunun değerlendirilebilmesi için soruşturma sonucunun Bakanlığımıza tebliğ edilmesi talepli dilekçe sunulmaktadır. Soruşturma sonucunun tebliği halinde, soruşturma sonucunda dava açılmış ve iddianame düzenlenmişse Bakanlığımızca davaya müdahillik hususu değerlendirilmekte, soruşturma sonucunda kovuşturmaya yer olmadığına karar verilmişse Bakanlığımızca bu karara itiraz hususu değerlendirilmektedir.
Soru önergesinde bahsi geçen olaya ilişkin Maden Cumhuriyet Başsavcılığı 2024/838 Esas sayılı dosyasında yürütülmekte olan soruşturma neticesinde 2025/311 sayılı iddianame düzenlemiştir. Elazığ 4. Ağır Ceza Mahkemesi 2025/94 Esas sayılı dosyasında dava süreci devam etmekte olup bu aşamada dosyada henüz bir karar verilmemiştir. Ayrıca, Bakanlığımız tarafından süreç yakından takip edilmekte ve söz konusu davaya 6284 sayılı Yasa kapsamında müdahillik talebinde bulunulmuştur.
Ayrıca, mağdur çocuk ihtisaslaştırılmış çocuk evleri sitesinde korunma ve bakım altına alınmış, hakkında ilgili mahkemeden 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu kapsamında ihtiyaç duyduğu koruyucu ve destekleyici tedbiri kararı alınmış, psikososyal destek süreci başlatılmıştır. Aileye yönelik psikolojik destek ve rehberlik hizmetleri verilmiştir.
5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu kapsamında alınan bakım tedbiri geçici bir koruyucu ve destekleyici tedbiri kararı değildir. Çocuk ve ailesi hakkında yapılan sosyal inceleme sonucu çocuğun üstün yararı gereği aileye dönüşünün uygun olduğu değerlendirilir ve İl Değerlendirme Kurulunda çocuğun aileye teslim durumu onaylanırsa bakım tedbirinin kaldırılması için ilgili mahkemeye başvurulabilmektedir. Aksi durumda çocuk reşit oluncaya kadar bakım tedbiri devam etmektedir. Çocuğun içinde bulunduğu riskler ve öğrenim durumu da değerlendirilerek yine ilgili mahkeme kararıyla bakım tedbiri 18 yaşından sonra da uzatılabilmektedir.
Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞBakan