Bakanlığın sunduğu hizmetlerde Kürtçe dilinin kullanımına ilişkin
Kaynak göster
Mehmet Kamaç (DEM Parti), 24 Şubat 2025 tarihinde 7/24534 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 31 gün sonra, 27 Mart 2025).
Mehmet Kamaç (DEM Parti, Diyarbakır). “Bakanlığın sunduğu hizmetlerde Kürtçe dilinin kullanımına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/24534, 24 Şubat 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24534-bakanligin-sundugu-hizmetlerde-kurtce-dilinin-kullanimina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/12691d17-31e2-4553-a6c3-01953c03cd86
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 31 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından Anayasanın 98 ve İç
Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Erp
Devletler, idari sınırları içindeki farklı dilleri konuşan halkların varlığını ya tehdit olarak görüp bu dillerin kullanımını kısıtlayacak politikalar geliştirmektedir ya da dil çeşitliliğini korumayı teşvik etmektedir. Türkiye, çok dilli bir halk yapısına sahip olup, anadiller coğrafi olarak yayılmaktadır. Kürtçe gibi dillerin eğitimde ve medya alanında teşvik edilmesi önemlidir. Kürtçe medya, Kürt halkının kimlik ve aidiyet duygusunu pekiştiren önemli bir araçtır. Dil, bir halkın kültürel bağlarını ve tarihini taşıyan önemli bir unsurdur. Medya, bu kimliği görünür kılarak toplumsal kabulü artırabilir. Türkiye'nin Avrupa Birliği'ne üyelik süreciyle birlikte, Kürtçe'nin resmi alanda kullanılabilmesi için bazı adımlar atılmaya başlanmıştır. 2009 yılında TRT Kurdi kanalının kurulması, Kürtçe'nin medya alanında yer bulmasına olanak sağlamıştır. Sonrasında, Kürtçe'nin eğitimde seçmeli ders olarak yer alması gibi gelişmeler de yaşanmıştır. Bununla birlikte, Kürtçe'nin kullanımı hala bazı sınırlar içinde kalmakta, resmi belgeler ve kamu hizmetlerinde Türkçe hâkim dil olarak varlığını;sürdürmektedir. Bir dilin yaşaması için ekonomik fayda sağlaması gereklidir; dilin ekonomik değer kazanması, iş gücü ihtiyacı, kültür endüstrisi ve medya kullanımı dilin canlılığını korur. Dolayısıyla Kürtçe için adımlar önemli olsa dahi yetersiz kalacağı aşikardır.
Bu bağlamda:
SORULAR
Bakanlığınızın sunduğu kamusal hizmetlerden hangileri Türkçe dışında farklı bir dille sunuluyor? Sunulduğu hizmetlere göre ayrıştırılmış bu diller nelerdir? - Kürtçe bu dillerden biri midir?
Adres: Halkla İlişkiler Binası 2. Kat C-203 TBMM/ANKARA
Bakanlığınıza bağlı olup, Kürtçe dil bilme zorunluluğu/yeterliliğiyle istihdam edilen personel var mıdır? Varsa; bunların mesleklerine göre ayrıştırılmış sayıları kaçtır?
Türkçe dışında herhangi bir dil bilme zorunluluğu/yeterliliğiyle istihdam edilen personeliniz var mıdır? Varsa; bu personelin dillere ve mesleklere göre ayrıştırılmış sayıları kaçtır?
Bakanlık ve bağlı kuruluşlarının resmi web siteleri Türkçe dışında hangi diller için erişim hizmeti sunmaktadır? Kürtçe bu dillerden biri midir?
Bakanlık hizmetleri için geliştirip kullanıma sunduğunuz kaç telefon uygulaması (aplikasyon) vardır? Bunlar Türkçe dışında hangi diller için erişim hizmeti sunmaktadır? Kürtçe bu dillerden biri midir?
Bakanlık ve bağlı kuruluşlarının bülten, dergi, plan, rapor gibi basılı dokümanları Türkçe dışında hangi dillerde basılmaktadır? Kürtçe bu dillerden biri midir?
Bakanlığınızın toplamakla mükellef olduğu vergilerden, Türkçe dışında bir dil bilme zorunluluğu/yeterliliğiyle sağlanan vergi indirimi uygulaması var mıdır? Varsa bunların dillere göre ayrıştırılmış olarak yararlanıcı işletme ve/veya kişi sayısı kaçtır?
Bakanlığınızın burs, hibe/fon dağıtım ve/veya sübvansiyon desteği hizmeti var mıdır? Varsa; herhangi bir dil bilme zorunluluğu/yeterliliğiyle dağıtılan bursların, hibe/ fonların ve/veya sübvansiyonların dillere göre dağılımı nasıldır? Kürtçe bu dillerden biri midir?
Bakanlığınızın Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi (IKBY) ile imzalanmış herhangi bir iş birliği protokolü/anlaşması var mıdır? Varsa; bu protokolün/anlaşmanın belge dili nedir? Bu protokolü/anlaşmayı uygulamak, izlemek ve raporlamak için istihdam edilen Kürtçe bilen kişi sayısı kaçtır?
Adres: Halkla İlişkiler Binası 2. Kat C-203 TBMM/ANKARA
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yusuf Tekin, Milli Eğitim Bakanı ·
c) 14/02/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1583293 sayılı yazınız.
ç) 21/02/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1586827 sayılı yazınız.
d) 03/03/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1591250 sayılı yazınız.
e) 04/03/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1591763 sayılı yazınız. 1) 05/03/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1592895 sayılı yazınız.
g) 12/03/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1596911 sayılı yazınız.
#20821 ©X 7?
7/00235 OK Pu 209381 MW 1Bb 2) 00 382 oy 78 2)01923 6 105 2)140UT GE 198
7/2u4U213 Ev M3 #İ 94519 Ge HE 7/ 24534 e Mi 7/ 2U4603 © M1, A iu ÖYN3 7/2u425
Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e-f-g)'de kayıtlı yazıyla İzmir Milletvekili Haydar ALTINTAŞ"'ın 7/20821, Tekirdağ Milletvekili Faik ÖZTRAK"'ın 7/20835 , Denizli Milletvekili Yasin ÖZTÜRK'ün 7120981, Adana Milletvekili Sadullah KISACIK"ın 720982, Tunceli Milletvekili Ayten KORDU'nun 7/23929, Eskişehir (Milletvekili Jale Nur SÜLLÜ'nün 7(24048, Diyarbakır Milletvekili Ceylan AKÇA CUPOLO'nun 7124433, Iğdır Milletvekili Yılmaz HUN"un 7724532, Diyarbakır Milletvekili Mehmet KAMAÇ'ın 7/24534, Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLİOĞLU'nun 7724608, Şanlıurfa Milletvekili Ferit ŞENYAŞAR""ın 7/24610 ve İstanbul Milletvekili Suat ÖZÇAĞDAŞ'ın 7/24925 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek'te sunulmuştur.
M0Y5U OLUĞ MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN Strateji Geliştirme Başkanlığı YÜZYILI , ağa NUMARALI YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ
Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin tüm kamu kurumlarında olduğu gibi Bakanlığımızın ilgili birimlerince sunulan kamu hizmetlerinin tamamı, Anayasa'nın "Devletin bütünlüğü, resmi dili, bayrağı, milli marşı ve başkenti" başlıklı 3. maddesinin birinci fıkrasında yer alan "Türkiye Devleti, ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür. Dili Türkçedir. " hükmü gereğince Türkçe olarak sunulmaktadır.
Bakanlığımızca sunulan eğitim öğretim hizmetlerinin çerçevesi; Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 42. maddesinde yer alan "Türkçe'den başka hiçbir dil, eğitim ve öğretim kurumlarında Türk vatandaşlarına ana dilleri olarak okutulamaz ve öğretilemez. " hükmü, Anayasa'nın eğitim hakkını düzenleyen maddelerinin yanı sıra 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri ile çizilmiştir.
Bununla birlikte; Bakanlığımızın üyesi olduğu çeşitli uluslararası kurum ve kuruluşlar (Eurydice vb.), öğretim programlarına bağlı olarak yapılandırılmış özel program ve proje uygulayan okullar, uluslararası anlaşmalar çerçevesinde faaliyet yürüten eğitim kurumları (yabancı okulları vb.), bağlı birimlerce yürütülen ulusal ve uluslararası projeler, ilgili birimlerce ulusal ve uluslararası veri paylaşımı kapsamında hazırlanan çeşitli yayınlar (istatistiki bilgiler vb.), yaygın dil olan İngilizce olarak da sunulmaktadır.
Öte yandan İlköğretim Kurumları (İlkokul ve Ortaokul) Haftalık Ders Çizelgesi'nde yer alan ve öğrencilerin ortaokul kademesinde tüm sınıf düzeylerinde haftalık 2 ders saati, İmam Hatip Ortaokulu Haftalık Ders Çizelgesi'nde ise 5, 6 ve 7. sınıf düzeylerinde |; 8. sınıf düzeyinde ise | veya 2 ders saati olarak seçebildikleri yaşayan diller ve lehçeler dersine ilişkin öğretim programları, Bakanlığımıza bağlı resmi eğitim öğretim kurumlarında Talim ve Terbiye Kurulunun ilgili kararları doğrultusunda 2012-2013 eğitim öğretim yılından itibaren uygulanmaktadır.
2024-2025 eğitim öğretim yılı için yaşayan diller lehçeler dersinde seçilen diller ve lehçeler: Abazaca, Boşnakça, Gürcüce, Kiril Alfabesi Esaslı Adiğece, Kurmancca, Latin Alfabesi Esaslı Adiğece, Lazca ve Zazaca'dır.
Bakanlığımızın ilgili birimlerince hazırlanmış 8 mobil uygulama bulunmakta ve bu uygulamalar Türkçe olarak hizmet vermektedir.
Bakanlığımız ile Irak Kürt Bölgesel Yönetimi (IKBY) arasında eğitim alanında imzalanmış herhangi bir işbirliği protokolü/anlaşması bulunmamaktadır.