Ülke genelinde yaşanan zirai don afetinden etkilenen çiftçilerin mağduriyetinin giderilmesi talebine ilişkin
Kaynak göster
Mehmet Tahtasız (CHP), 16 Nisan 2025 tarihinde 7/26964 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 49 gün sonra, 4 Haziran 2025).
Mehmet Tahtasız (CHP, Çorum). “Ülke genelinde yaşanan zirai don afetinden etkilenen çiftçilerin mağduriyetinin giderilmesi talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/26964, 16 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-26964-ulke-genelinde-yasanan-zirai-don-afetinden-etkilenen-ciftcilerin-magduriyetinin-giderilmes (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/b4f14a8d-afb2-4e85-92b6-01963e41af5d
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 49 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 42 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98 ve TBMM İçtüzüğü"nün 96*ncı maddesi gereğince Tarım ve Orman Bakariı Sayın İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanması konusunda gereğini arz ederim.
Mehmet TAHTASIZ Çorum Milletvekili
11 Nisan 2025 günü Türkiye'nin birçok bölgesinde etkili olan kar yağışı ve zirai don nedeniyle birçok ilimiz gibi Çorum?da da meyve ve hububatta hasara neden oldu. Türkiye'nin önemli ceviz üretim merkezlerinden Çorum'un Oğuzlar ilçesinde ceviz ağaçlarını Zirai don vurdu. Zirai don nedeniyle Çorum dahil çok sayıdaki ilimizde çifiçilerimiz zarar gördü. Bu nedenle çiftçilerimizin ortak talebi TARSİM sigortası olup olmamasına bakılmaksızın gerekli incelemelerin bir an önce yapılarak zararlarının karşılanmasıdır.
Bu doğrultuda;
I- Bakanlık olarak 11 Nisan 2025 günü yaşanan zirai donun ardından hangi çalışmalar yapılmıştır? m
SORULAR
Çiftçilerimizin zararlarını karşılamaya dönük hangi adımları atacaksınız?
Çorum Oğuzlar ve Çorum'un diğer ilçelerini doğal afet kapsamına alıp, çiftçilerimizin zararlarını karşılayacak mısınız?
Yine zirai don nedeniyle çiftçilerimizin Tarım Kredi Kooperatifleri ve Ziraat Bankası'na olan borçlarını ertelemeye, faizlerini silmeye yönelik bir çalışmanız var mı?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Ülkemizde yaşanan zirai don olayı 65 ilde görülmüş, 34 ilde yoğun bir etkilenme meydana gelmiştir. Yaşanan zirai dondan en çok meyve grubu etkilenmiştir.
Ülkemiz genelinde yaşanan zirai don öncesinde ililçe tarım ve orman müdürlüklerimiz ile Tarım Sigortaları Havuzu (TARSİM) tarafından iklimsel gelişmeler sahada yakından takip edilmiş, gerekli gözlemler yapılmış ve alınacak önlemler konusunda yoğun bilgilendirme çalışmaları yapılmıştır.
Yaşanan zirai don olayı uyarı sistemi devreye girmiş ve üreticilerimize yazılı ve görsel basının yanında SMS yoluyla bilgilendirme yapılmıştır.
Zirai don olayının meydana gelmesine müteakip illilçe tarım ve orman müdürlüklerimiz ve TARSİM eksperlerince sahada hasar tespitleri belirli teknikler çerçevesinde ve belirlenen takvim doğrultusunda yapılmaktadır. Tarım sigortası yaptıran üreticilerimizin zararları yapılan hasar tespitleri neticesinde TARSİM tarafından ivedilikle karşılanmaktadır.
Don teminatı almak isteyen üreticilerimize "067 oranında Devlet Prim Desteği sağlanmasının yanı sıra çiftçilerimizin ödeyeceği prim tutarlarını daha makul seviyelere getirmek için; 905 oranında "Şehit Yakını ve Gazi İndirimi", 905 oranında "Peşin Ödeme İndirimi", 910 oranında "Kadın Çiftçi İndirimi", 40 yaş altı yetiştiricilerimize 965 oranında "Genç Çiftçi İndirimi" ve 905 oranında "Engelli Çiftçi İndirimi" uygulanmaktadır. Sözleşmeli üretim yapan çiftçilerimiz için de 9010 ila "015 oranlarında ve Tarımsal üretim planlamasına konu ürünlerde ise 9010 oranında prim indirimleri uygulanmaktadır.
Bu indirimlerin yanı sıra; zirai don zararının etkilerini azaltıcı rüzgâr pervaneleri, sisleme ve yağmurlama sistemi kullanılan ürünler için tarife fiyatının 9625 ile 9035'i oranlarında prim indirimi uygulanmaktadır.
Bakanlığımız zarar gören üreticilerimizin zararlarının telafi edilmesi, üretimde devamlılığın ve gıda güvenliğinin sağlanması amacıyla çalışmalarına devam etmektedir.
8038 sayılı "Ziraat Katılım Bankası A.Ş. Tarafından Tarımsal Üretime Dair Hazine Kâr Payı Destekli Yatırım ve İşletme Finansmanı Kullandırılmasına İlişkin Karar" ile 8039 sayılı "T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatiflerince Tarımsal Üretime Dair Hazine Faiz Destekli Yatırım ve İşletme Kredisi Kullandırılmasına İlişkin Karar" 30.12.2023 tarihli ve 32415 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Doğal afetlerden etkilenen üreticilerimizin 8038 ve 8039 sayılı Cumhurbaşkanı Kararları ve bu Kararlara dayanılarak hazırlanan 2024/15 sayılı "Tarımsal Üretime Dair Faiz/Kâr Payı Destekli Yatırım Ve İşletme Kredisi/Finansmanı Kullandırılmasına İlişkin Uygulama Esasları Tebliği" kapsamında kullandıkları sübvansiyonlu krediler/finansmanlar, ürünlerin doğal afetlerden etkilendiklerinin tespit edilmesi halinde Bankalar ve Tarım Kredi Kooperatiflerinin kendi, usul, esas ve mevzuatı çerçevesinde, vade tarihinden/hesap devresinden/taksit tarihinden itibaren 9625 oranında faiz/kâr payı indirimli olarak | yıl süreyle ertelenebilmekte, azami 5 yıla kadar 9620 oranında faiz/kâr payı indirimli olarak taksitlendirilebilmektedir.
İbrahim YUMAKLIBakan