Çiğ süt fiyatına ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 117 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda belirtilen sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim YUMAKLI . tarafindan yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. ismen KIRKDINAN Hüsmen KI INAR
Süt üreticileri, maliyetlerin çok altında fiyata süt satmak zorunda kaldıkları için hayvanlarını kesime göndermekten başka çare bulamamaktadır. Fiyatlar önümüzdeki dönem için hak ettiği oranda revize edilmeden bu şekilde uygulanmaya devam edilirse, ne yazık ki hayvanların kasaba gidişi hızlanacaktır. Bu durum Tarım ve hayvancılık ülkesi olan Türkiye?de süt ve et kriziyle ciddi bir gıda tehdidine dönüşecektir.
Bu doğrultuda:
SORULAR
Ulusal Süt Konseyi, bu yıl çiğ süt referans fiyatını, litre başına 17 lira 15 kuruş olarak belirlemişken, çiğ süt üreticileri, mandıralar ve büyük işletmeler tarafından düşük fiyatlarla süt satmaya zorlanmaktadır. Aksi takdirde üreticiler, sütlerinin alınmayacağı baskısıyla karşılaşmaktadır. Bakanlığınız çiğ süt üreticisini korumak için neden fiyat ve alım garantisi vermemektedir? İİ
Sanayiciler, ucuz fiyattan aldıkları sütlerle üretim yaparak, süt ürünlerini yüksek fiyattan satmaktadır. Üretici ve tüketici arasındaki fiyat dengesini sağlamak ve çiğ süt üretimi ve büyükbaş hayvan sayımızı korumak için Bakanlığınız ne gibi tedbirler almaktadır?
Üreticilerimiz sattıkları süt karşılığında yem alamamaktan şikayet etmektedir. Dünya genelinde kabul gören parite 1.5 iken bazı gelişmiş ülkelerde bu değer 2'nin üstündedir. Bizim ülkemizde 1 litre sütle ancak 1.3 kg hatta bazı yerlerde 1 kg ve altında yem alınabilmektedir. Çiftçilerimizin üretimlerini devam ettirebilmeleri "için Ulusal Süt Konseyi Süt paritesini 1,5 olarak belirlenmesi yönünde Bakanlığınızın çalışması var mıdır? i il
Adres: TBMM Halkla İlişkiler Binası 1. Kat Oda'No: D104
Hüsmen KIRKPINAR İzmir Milletvekili ği Milli Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonu Üyesi
Tüm Süt, Et ve Damızlık Sığır Yetiştiricileri Derneği'nin (TÜSEDAD) güncel yem ve diğer tüm girdi ve gelirleri dikkate alarak yaptığı hesaplamalara göre, çiğ süt maliyeti şubat ayında yüzde 3 artarak 21,08 TL olmuştur. Ulusal Süt Konseyi'nin ivedilikle toplanması ve süt fiyatının revize edilmesi gündeminizde var mıdır?
Çiğ süt üretim maliyetinin, özellikle saman ve kuru yonca otu gibi yem maliyetlerindeki artışlar nedeniyle yükseldiği bilinmektedir. Yem fiyatlarındaki fahiş artışa karşı Bakanlığınız adım atacak mıdır?
Geçen yıl kaç ton yem hammaddesi ithal edilmiş ve ne kadar ödeme yapılmıştır? 2024 yılında kaç milyon ton yerli yem üretilmiştir? Karma yem üretiminin yüzde kaçını ithal hammaddeler oluşturmaktadır? En çok ithal edilen yem hammaddeleri nelerdir?
Adres: TBMM Halkla İlişkiler Binası 1. Kat Oda No: D104
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Çiğ sütün tavsiye fiyatı Ulusal Süt Konseyince (USK) belirlenmekte ve ilan edilmektedir. Konseyin yapısında üretici, sanayici ve sivil toplum kuruluşu temsilcileri yer almaktadır.
Bu kapsamda USK tarafından 01.08.2025 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 903,6 yağ ve 03,2 protein içeriğine sahip çiğ inek sütü tavsiye satış fiyatının (çiğ süt desteği hariç) 18,35 TL olarak belirlenmesine karar verilmiştir. Soğutma, nakliye ve diğer cari giderler üretici tarafından karşılandığı takdirde bu giderler üreticiye ilave olarak ödenecektir. Baz alınan yağ ve protein oranlarındaki her bir dizyem (0,1 'lik değişim) için * 27 kuruş fark uygulanacaktır.
USK tarafindan alınan karar tavsiye niteliğinde olup serbest piyasa şartlarında sütün yağı, proteini kuru maddesi ve diğer kalite kriterlerine göre litresi 18,35 TL üzerinde de fiyatlanabilmektedir. Bu bağlamda üreticilerimizin haklarının korunması ve piyasa koşullarından etkilenmemeleri amacıyla 15.09.2023 tarihli ve 32310 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Sözleşmeli Üretimin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik yayımlanmıştır.
Bu yönetmelik ile sanayiye arz edilen çiğ sütün alım ve satımının sözleşmeli usulde yapılması, üretici/üretici örgütü ve alıcı arasında uyulması gereken kuralların belirlenmesi, üretim ve pazarlamada sürdürülebilirliğin sağlanması, arz talep dengesinin oluşturulması sağlanmaktadır. Söz konusu yönetmelik kapsamında çiğ sütün alım ve satımında karşılıklı üretim sözleşmesi düzenlenerek süt fiyatını belirleme imkânı bulunmaktadır.
Et ve Süt Kurumu, çiğ süt fiyatlarının Ulusal Süt Konseyi tarafından belirlenen tavsiye fiyatın altına inmesini engellemek ve sektörde oluşan arz fazlası sütü değerlendirmek amacıyla çiğ süt regülasyonu yapmaktadır.
Bu kapsamda çiğ süt piyasasında istikrarın korunması amacıyla 2024 yılı için arzın fazla olduğu dönemlerde üretici örgütlerinden yağsız süt tozu alımı gerçekleştirilmiştir. ESK tarafından regülasyon çalışmalarına 2025 yılında da devam edilmektedir.
Ayrıca çiğ süt desteğinde 2025 yılında uygulanmaya başlanan yeni destekleme modeli ile çiğ süt desteğinde temel desteklerin yanında, yönlendirici ve verimlilik odaklı başlıklar altında kaliteli çiğ süt üretiminin artırılması, spekülatif piyasa hareketliliğinin önlenmesi, hayvancılık işletmelerinin gençleştirilmesi, kadınların üretimde aktif rol oynaması belirlenen üretim bölgelerinde üretim planlamasının teşvik edilmesi amacıyla, kadın üreticilerimize/genç üreticilerimize kalite kriterlerini sağlayan üreticilerimize ve özellikle ari işletmelerden elde edilen çiğ süte ilave destek primi ödenecektir.
Ülkemiz koşullarında yapılan hayvancılıkta yem girdi maliyetleri içerisinde "kaba yem" maliyetleri önemli bir payı oluşturmaktadır. Meralar üzerindeki otlatma baskısının azaltılması, kaliteli kaba yem üretiminin artırılması, üreticilerimizin daha ucuz ve kaliteli kaba yem elde edebilmeleri amacı ile yem bitkileri ekilişlerine Bakanlığımızca destekleme verilmektedir. Bakanlığımızca son 20 yılda 9,7 milyar TL destekleme ödemesi yapılmıştır. Yem bitkileri desteklemeleri birim fiyatları 2024 yılında bir önceki yıla göre 96100 oranında artırılmıştır.
"2025-2027 Yıllarında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Karar" ile yayımlanan yeni destekleme modelinde yem bitkileri üretim planlaması kapsamına alınmış olup tüm havzalarda desteklenecektir. Yem bitkisi üreticileri; temel, planlı üretim ve üretimi geliştirme desteği alabilecektir. Yem bitkileri desteklerinde 2025 yılında bir önceki yıla göre 9071-84 oranında artışlar yapılmıştır (488-634 TL/da). Su kısıtı bulunan 11 ilin 52 ilçesinde fiğ ve yem bezelyesine ilave destek verilecektir.
TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı
Süt havzası olarak belirlenen illerde yem bitkisi üreten çiftçilere ilave 9650 planlı üretim desteği ödenecektir.
Hayvan beslemede kullanılan karma yemler özel sektör tarafından üretilmekte olup fiyatlar serbest piyasa koşullarına göre oluşmaktadır.
2024 yılında ülkemizde 29.327.834 ton karma yem üretim miktarı bulunmaktadır.
Dış ticarete ilişkin veriler Türkiye İstatistik Kurumunun kurumsal internet sayfasında kamuoyunun bilgisine sunulmaktadır.
İbrahim YUMAKLIBakan