Elektrik ve doğal gaz faturalarındaki devlet destekli indirim uygulamasına ilişkin
Kaynak göster
Nejla Demir (DEM Parti), 16 Nisan 2025 tarihinde 7/27278 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 86 gün sonra, 11 Temmuz 2025).
Nejla Demir (DEM Parti, Ağrı). “Elektrik ve doğal gaz faturalarındaki devlet destekli indirim uygulamasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/27278, 16 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-27278-elektrik-ve-dogal-gaz-faturalarindaki-devlet-destekli-indirim-uygulamasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/326779c6-d2c2-4939-bd51-019642e0dc09
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 86 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Nejla mir
İçinden geçtiğimiz derin ekonomik kriz ve kontrolsüz biçimde artan enflasyon koşullarında, temel ihtiyaçlara ulaşım her geçen gün daha da zorlaşmaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Özellikle elektrik ve doğalgaz gibi yaşamın sürdürülebilirliği açısından zorunlu olan hizmetlerde yapılan periyodik zamlar, yoksul ve dar gelirli kesimlerin yaşamını tehdit eder hale gelmiştir.
1 Nisan 2025 tarihi itibarıyla konut abonelerine yönelik "devlet desteği" adı altında elektrik ve doğalgaz faturalarında bir indirim uygulanacağı kamuoyuna duyurulmuştur. Faturalarda bu desteklerin net biçimde gösterileceği ifade edilmiştir. Ancak vatandaşlardan gelen yoğun şikayetler ve faturalarda yapılan karşılaştırmalar, bu uygulamanın bir indirim değil, "gizli zam" olduğu yönündeki kuşkuları artırmaktadır. Faturalarda belirtilen kullanım bedelinin geçmiş aylara göre olağanüstü artmış görünmesi ve destek açıklaması sonrasında bile faturaların yüksek gelmeye devam etmesi bu iddiaları güçlendirmektedir. Enerji temel bir insan hakkıdır. Bu hakkın piyasa koşullarına teslim edilmesi, yurttaşların yaşam hakkının gaspıdır. Halkın sırtına bindirilen bu maliyetlerin perde arkasının şeffaf biçimde açıklanması ve kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi zorunludur.
Bu kapsamda:
SORULAR
Nisan 2025 tarihinde yürürlüğe giren "devlet destekli indirim" uygulaması kapsamında, kaç konut abonesi bu destekten yararlanmıştır?
Bu destek kapsamında faturalarda görünen indirim tutarları hangi formüle göre hesaplanmaktadır? Uygulanan oran sabit midir, gelir durumuna ya da tüketime. göre değişken midir?
0)
5)
n)
8)
Destek kapsamında gösterilen faturalarda belirtilen "toplam tüketim tutarı" neden önceki dönemlere göre daha yüksek seviyelerde hesaplanmaktadır? Bu artışın nedeni yapılan yeni bir zam mıdır?
Vatandaşların gizli zam iddiaları doğrultusunda Bakanlığınız tarafından herhangi bir denetim veya iç soruşturma başlatılmış mıdır?
Destek uygulaması ile birlikte, faturaların önceki aylara göre daha düşük olması beklenirken neden milyonlarca yurttaş fatura yükünün daha da arttığını belirtmektedir? Faturalarda gösterilen tüketim tutarlarının artmasına rağmen, tüketimde ciddi bir artış olmaması nasıl açıklanmaktadır? Ölçümleme sisteminde ya da fiyat kalemlerinde değişiklik yapılmış mıdır?
Enerji gibi temel bir hizmet için neden kalıcı, gelir düzeyine duyarlı ve herkese eşit şekilde erişilebilir bir kamusal destek politikası yerine geçici ve belirsiz uygulamalar . tercih edilmektedir?
Devlet desteği kapsamında uygulanan indirimlerin süresi ne kadardır? Bu destek geçici bir uygulama mıdır, yoksa belli bir dönemi ya da yıl boyu sürecek bir düzenlemeyi mi kapsamaktadır? Uygulamanın sona ereceği tarih kamuoyuna açık şekilde duyurulmuş mudur?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Alparslan Bayraktar, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı ·
Elekirik tarifesi; aktif enerji maliyeti, elektriğin üretim tesisinden son kullanıcıya kadar aktarılması için oluşan iletim ve dağıtım maliyetleri ile perakende satış hizmeti faaliyetinin yürütülmesi kapsamındaki maliyetlerden müteşekkildir. Perakende elektrik satış tarifesinin belirlenmesinde tarife konusu faaliyetlerle ilgili tüm maliyetlerin mevzuat gereği dikkate alınması gerekmekte olup, bu maliyetlerde gerçekleşen artışların/azalışların doğal sonucu olarak perakende satış tarifelerinde artışlar/azalışlar gerçekleşmektedir.
Yapılan Son Kaynak Tedarik Tarifesi düzenlemesiyle yıllık tüketim miktarı 5000 kWh (aylık ortalama 417 kWh, Türkiye mesken tüketim ortalaması aylık yaklaşık 200 kWhtir.) ve üzeri olan, yüksek tüketim limitini geçen mesken tüketicileri için farklı bir tarife belirlenerek yüksek tüketimi olan bu tüketicilerin serbest piyasadan "enerjinin maliyetinde" enerji satın almaları ve artık desteklemelerden faydalanmamaları hedeflenmektedir.
Güncel verilere göre mesken abonelerinin sayısı 42,5 milyon olup, bu düzenleme sonrası tüketimi yüksek olan yaklaşık 1,2 milyon mesken abonesi (tüm mesken abonelerinin yaklaşık 903'ü) bu düzenlemeden etkilenmiş olacaktır. Ancak ibadethaneler, muhtarlık hizmet binaları, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) tarafından kurulan geçici barınma merkezleri, iktisadi işletmeleri hariç olmak üzere dernek ve vakıf merkezleri ile bunların şubeleri, cemevleri, köylerde içme suyu temini ve dağıtımı amaçlı kullanılan tesisler, diyaliz destek ünitesi, solunum cihazı ve benzeri mahiyette yaşam destek cihazlarına bağlı olan tüketiciler, şehit aileleri ve muharip/malul gaziler ile tarımsal faaliyetler abone grubunda yer alan tüketim tesisleri, yüksek tüketimli tüketicilere uygulanan son kaynak tedarik tarifesinin dışında tutulmuştur.
Küresel enerji fiyatlarındaki dalgalanmalardan vatandaşlarımızın korunması ve yüksek küresel fiyatların vatandaşlarımıza olduğu gibi yansıtılmaması adına halihazırda meskenlerde kullanılan elektriğe
Devletimizce düşük kademede 9656, yüksek kademede ise 9634 sübvansiyon uygulanmasına devam edilmektedir.
Elektrik tüketimlerine ilişkin devletimizce verilen destek tutarları 1 Nisan 2025 tarihinden önce de uygulanıyor olmakla birlikte, bu tarihten itibaren tüketicilerimizin şeffaf bir şekilde bilgilendirilmesini sağlamak amacıyla sağlanan bu destekler faturalarda gösterilmeye başlanmıştır.
Ortalama aylık yaklaşık 200 kWh mesken tüketimi dikkate alındığında, fatura tutarının asgari ücret içerisindeki payının 2000'li yıllar başındaki 9010 seviyesinden, gerçekleşen son tarife artışı da dâhil olmak üzere 902 seviyesine kadar düşürüldüğü görülmektedir. Ayrıca, Avrupa Birliği resmi istatistik kurumu Eurostat tarafından en son açıklanan verilere göre 39 Avrupa ülkesi arasında elektrik mesken tarifelerinde Türkiye, en ucuz elektrik tüketim fiyatının olduğu ülkedir.