Fener Rum Patriği'nin Lozan Antlaşması'na aykırı şekilde ekümenik sıfatı kullanmasına ilişkin
Kaynak göster
Selcan Taşcı (İYİ Parti), 20 Mayıs 2025 tarihinde 7/28432 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Dışişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 44 gün sonra, 3 Temmuz 2025).
Selcan Taşcı (İYİ Parti, Tekirdağ). “Fener Rum Patriği'nin Lozan Antlaşması'na aykırı şekilde ekümenik sıfatı kullanmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/28432, 20 Mayıs 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-28432-fener-rum-patrigi-nin-lozan-antlasmasi-na-aykiri-sekilde-ekumenik-sifati-kullanmasina-ilis (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/56b3d851-2fc2-4949-9733-0196f2005022
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 44 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 36 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İYİ
PARTİ
Gerekçenin tamamını göster (9 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
T.B.M.M.
İYİ PARTİ GRUP çe,
Sem 1g 2228 984 3 9
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞVNA
Aşağıdaki sorularımın Dışişleri Bakanı Sayın Hakan FİDAN tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. 13.05.2025
Tekirdağ Milletvekil
Geçtiğimiz yıl İsviçre'de düzenlenen Ukrayna Barış Zirvesine katılan Fener Rum Patrikhanesi Patriği Patrik Dimitri Bartholomeos, Lozan Antlaşmasına ve Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 10. Maddesine aykırı şekilde hareket ederek "Ekümenik" unvanını kullanmıştı. Patrik, 2019 yılında "Ekümenik" olarak Ukrayna Ortodoks Kilisesi'ne "otosefali" (özerklik / bağımsızlık) hakkı tanıdı. Önümüzdeki günlerde ise İznik'te, Katolik dünyasının ruhani lideri Papa'nın da davetli olduğu İznik Konsili'nin 1700. yılı törenlerine yine "Ekümenik" sıfatıyla ev sahipliği yapacağı iddia edilmektedir.
Lozan Antlaşması ve Anayasamızın 10. Maddesine uygun olarak Fener Rum Patriği Bartholomeus din görevlisi olarak Fatih Kaymakamlığı'na bağlıdır ve Ekümenik değildir. Dışişleri Bakanlığı, konuyla ilgili olarak hem Lozan'dan hem de iç hukukumuzdan gelen haklarımızı ve bağlayıcılığın esnetilmemesi için sürecin uluslararası ilişkiler boyutunda takip etmek, gereğini yapmak durumundadır.
Bu bilgilerin ışığında;
SORULAR
Bakanlığınız, 1.İznik Konsili'nin 1700.yılı toplantısına Fener Rum Patriği Bartholomeos*un "Ekümenik" sıfatını kullanarak katılacağı yönündeki iddiaları araştırdı mı, araştırdıysa sonuç nedir?
Bakanlığınız, Fener Rum Patriği Bartholomeos'un davetlerini hangi sıfatla yaptığını tespit etti mi, ettiyse kullanılan unvan nedir?
Bakanlığınız, Fener Rum Patriği Bartholomeos'un bugüne kadar "Ekümenik" sıfatını kullandığı hangi organizasyonları tespit etmiştir ve girişim de bulunmuş mudur? Girişimde bulunduysa aldığı geri dönüşler nelerdir?
Fener Rum Patrikliği'nin "Ekümenik" olmadığına dair devlet politikamız Lozan'dan bugüne aynı mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Hakan Fidan, Dışişleri Bakanı ·
Tekirdağ Milletvekili Sayın Selcan Taşcı'nın 7/28432 sayılı önergesinin yanıtı ilişikte sunulmaktadır. yazıl soru
Saygılarımla arzederim.
Ankara / Türkiye 7 İnternet Adresi: http://www.mfa.gov.tr E-posta:ali.taskent&mfa.gov.tr SORU ÖNERGESİNE YANIT
Lozan Barış Antlaşmasında Fener Rum Patrikhanesi"nin statüsü hakkında bir hüküm bulunmamaktadır. Yalnızca, Lozan Barış Konferansı'nın 10 Ocak 1923 tarihli oturumunda, "Patrikliğin siyasal ya da yönetime ilişkin işlerle bundan böyle uğraşmayacağı, salt din alanına giren işlerle yetineceği" şeklinde bir mutabakat benimsenmiştir.
Fener Rum Patriği, ülkemizce de iştirak edilen uluslararası toplantılara zaman zaman katılmakta olup, bu çerçevede yaptığı konuşmalarda ilgili konuların ruhani boyutuna odaklanmaktadır.
Patrikhane'nin kullandığı, "evrensel" anlamına gelen "ekümenik" unvanı ise, dini terminoloji çerçevesinde, belli ve tanınmış bir inanç sistemini temsil eden kurum ile ona inananlar arasındaki iç ve dinsel ilişkiyi ilgilendiren bir kavramdır. Bir diğer ifadeyle, Ortodoks dünyasının ve inancının iç meselesidir.
Bu çerçevede, Patrikhane'nin diğer Ortodoks Kiliseleri ile ilişkileri bağlamında ruhani bir unvan olan "ekümeniklik", Hristiyanlık dini ve dünyasının ilahiyat çalışmalarının konusu olup, ülkemizde veya uluslararası alanda herhangi bir hak veya ayrıcalık içermesi sözkonusu değildir.
Patrik, ülkemiz makamlarıyla temas ve yazışmalarında bahsekonu unvanı kullanmamaktadır. Diğer taraftan, bu unvan tarafımızca da kullanılmamakta olup, böyle bir zorunluluk bulunmadığı, Avrupa Konseyi Venedik Komisyonu'nun 2010 tarihli bir görüşünde de teyit edilmiştir.