Kahramanmaraş'ta bulunan kültürel mirasın korunması için yürütülen çalışmalara ilişkin
Kaynak göster
İrfan Karatutlu (AK Parti), 26 Haziran 2025 tarihinde 7/29919 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 116 gün sonra, 20 Ekim 2025).
İrfan Karatutlu (AK Parti, Kahramanmaraş). “Kahramanmaraş'ta bulunan kültürel mirasın korunması için yürütülen çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/29919, 26 Haziran 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-29919-kahramanmaras-ta-bulunan-kulturel-mirasin-korunmasi-icin-yurutulen-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/107228cf-c76c-4d54-af6b-0197b06d9880
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 116 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın T.C. Kültür ve Turizm Bakanı Sayın Mehmet Nuri ERSOY tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Kahramanmaraş Mifletvekili
Kahramanmaraş, tarihi ve kültürel mirasıyla Anadolu'nun en jJönemli kadim şehirlerinden biridir. Kentte çok sayıda tescilli kültür varlığı, arkeolojik alan, cami, han, hamam, çeşme, kilise ve mezar kalıntısı gibi eser bulunmaktadır. Ancak bu kültürel mirasın korunması, onarılması ve yaşatılması konusunda yeterli kurumsal altyapı bulunmamaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Özellikle Kahramanmaraş'ta Kültür Varlıklarını Koruma Kurulu ve Vakıflar Bölge Müdürlüğü gibi karar alma ve uygulama yetkisine sahip kurumların bulunmaması, yereldeki kültürel varlıkların korunmasını zorlaştırmakta, karar süreçlerini geciktirmektedir. Bu iki kurumun Gaziantep'te yer alması, Kahramanmaraş özelindeki ihtiyaç ve taleplerin geri planda kalmasına ve işlemlerin gecikmesine yol açmaktadır.
Ayrıca 6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen depremler sırasında vakıflara ait birçok tarihi yapı ağır hasar almış, bazıları yıkılmıştır. Bu yapıların restorasyonu ve korunmasına yönelik kamuoyuna yeterli bilgi verilmemekte, süreç şeffaf yürütülmemektedir. Kentin tarihi ve turistik açıdan en önemli değerlerinden biri olan Germanicia Antik Kenti kazı alanında ise yeni buluntular olmasına rağmen bu konuda kamuoyuna dönük açıklamalar sınırlı kalmakta, bölge turizminin gelişimine katkı sağlayacak düzenlemeler yeterli düzeyde yapılmamaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Kahramanmaraş'ta Kültür Varlıklarını Koruma Kurulu neden bulunmamaktadır? Bu kurulun ilimizde kurulmasına yönelik bir planlama veya çalışma var mıdır?
Kahramanmaraş'ta Vakıflar Bölge Müdürlüğü kurulması yönünde Bakanlığınızın herhangi bir girişimi veya takvimi var mıdır?
6 Şubat 2023 depremleri sonrası Kahramanmaraş'ta vakıflara ait ağır hasar almış ya da yıkılmış kültür varlıklarının envanteri çıkarılmış mıdır? Bu yapılara ilişkin restorasyon ya da tadilat çalışmaları başlatılmış mıdır? Başlatıldıysa, yürütülen çalışmalarda gelinen son durum nedir? e-posta; irfan.karatutlu Btbmm.gov.tr
Depremde hasar gören tescilli vakıf eserlerinin onarımına yönelik kaynak tahsisi yapılmış mıdır? Yapıldıysa ne kadar bütçe ayrılmıştır ve bu bütçenin kaçı kullanılmıştır?
Kahramanmaraş'ta yer alan Germanicia Antik Kenti kazı alanında son yıllarda ortaya çıkarılan yeni buluntular nelerdir? Bu alanın korunması ve turizme kazandırılması adına Bakanlığınızca yürütülen çalışmalar nelerdir?
Germanicia kazı alanının ziyarete açılması ve ulusal/uluslararası tanıtımının yapılması yönünde Bakanlığınızın kısa ve orta vadeli planları mevcut mudur?
Teli: 0312 420 54 58-59 €-posta: irfan.karatutlu&©tbmm.gow.tr
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Nuri Ersoy, Kültür ve Turizm Bakanı ·
CEVAP
Bakanlığımız (Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü)'ca;
Kahramanmaraş ilindeki taşınmaz kültür varlıkları ile ilgili çalışmalar, Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurullarının çalışma performansları doğrultusunda Gaziantep Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünce gecikmeye mahal verilmeden hedef süreler kapsamında sağlıklı bir şekilde yürütülmektedir. Ayrıca tasarruf tedbirlerine ilişkin 17.05.2024 tarihli ve 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi kapsamında, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanımı da göz önünde bulundurulduğunda, Kahramanmaraş ilinde, bu aşamada Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu ve Kurul Müdürlüğü kurulmasına yönelik bir çalışma bulunmamaktadır.
Germanicia Antik Kenti, Kahramanmaraş ili, Dulkadiroğlu ilçesi sınırlarında; Dulkadiroğlu, Namıkkemal, Şeyhadil ve Bağlarbaşı Mahallelerinin tamamını, Kanuni Mahallesi'nin de bir kısmını içine alan bölgede yer almaktadır. Antik Kent sınırları Adana Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü ve Kahramanmaraş Müze Müdürlüğü uzmanlarınca yapılan incelemelerde belirlenmiş olan bölge, Adana Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğünün kararı ile 3. Derece Arkeolojik Sit Alanı olarak tescil altına alınmıştır. Antik Kent 140 hektarlık bir alana yayılım göstermektedir. Kent içerisinde bu zamana kadar Geç Roma Dönemi taban mozaiklerinin yanı sıra hamam, su sarnıcı, su kuyusu vb. yapılar da tespit edilmiştir. Antik Kent sınırları içerisinde 2009, 2010, 2014-2025 yıllarında Kahramanmaraş Müze Müdürlüğü Başkanlığında kurtarma kazıları gerçekleştirilmiştir.
Müze Müdürlüğünce gerçekleştirilen kazı çalışmaları sonucunda ortaya çıkartılan taban mozaiklerinin bulunduğu Dulkadiroğlu Mahallesi ve Bağlarbaşı Mahallesi'ndeki alanlar, Bakanlığımız izinleri ile ziyarete açılmış, Kahramanmaraş merkezli yaşanan depremler nedeni ile 06.02.2023 tarihinden itibaren ziyarete kapatılmıştır.
Kahramanmaraş Müzesi Müdürlüğü bağlı birimi olan Germanicia Mozaikli Alanı 6 Şubat depremleri sebebiyle ziyarete kapatılmış olup en kısa sürede ziyarete açılabilmesi için çalışmalara devam edilmektedir. Germanicia Antik Kenti'nin tanıtımı ve turizme kazandırılması ile ilgili olarak; 2010-2025 yılları arasında "5. Uluslararası Mozaik Corpusu", Ulusal Düzeyde Germanicia Antik Kenti Çalıştayı, Kalkınma Ajansı destekli "Germanicia Antik Kentinin Tanıtılması ve Turizme Kazandırılması" projesi, İstanbul Zihinsel Engelliler Vakfı (ZEREV) iş birliği ile Germanicia Antik Kenti Mozaikleri üzerindeki figür modellemelerinin modacılar tarafından hazırlanacak kıyafet üzerine stilize edilmesi ile oluşturulan "Germanicia Sergi ve Kıyafet Defilesi" hazırlığı, Kahramanmaraş Havalimanı işbirliğinde, Kahramanmaraş Valiliği finansmanıyla, hava limanı içerisinde (VİP bölümünde) Germanicia Antik Kenti Mozaik replikalarının yapılması, çeşitli mozaik atölyeleri projeleri ve uygulamaları, çeşitli konferans, seminer, sergi vb. birçok faaliyetler gerçekleştirilmiştir.
Bakanlığımız (Tanıtma Genel Müdürlüğü, Türkiye Turizm Tanıtım ve Geliştirme Ajansı Genel Müdürlüğü)'ca;
Tanıtma Genel Müdürlüğü ile Türkiye Tanıtım ve Geliştirme Ajansı (TGA) tarafından 81 ilimizin mevcut ve potansiyel turizm ürünlerinin ulusal ve uluslararası düzeyde tanıtımına yönelik çeşitli çalışmalar yürütülmektedir.
Bu kapsamda, Germanicia Mozaiklerinin tanıtımına ilişkin olarak, Bakanlığımızın çatı markası olan ve 2024 yılında 200 milyondan fazla tekil ziyaretçiye ulaşan GoTürkiye internet platformunda yer alan kahramanmaras.gotürkiye.com, mediterranean.gotürkiye.com/tr/gör, mesopotamia.gotürkiye.com/tr/mezopotamyarotalari adreslerinde söz konusu mozaiklere ilişkin tanıtım faaliyetleri gerçekleştirilmektedir.
Ayrıca, illerimizin İngilizce içerik paylaşımı yapılan "Go" ve Türkçe içerik paylaşımı yapılan "Gezsen" sosyal medya hesapları üzerinden de Germanicia Mozaikleri ile ilgili bilgilendirici paylaşımlar yapılmaktadır.
Mozaiklerin bulunduğu alanın çevre düzenlemesi tamamlanıp ziyaretçilere tamamen açılmasıyla birlikte, basın mensupları, sosyal medya fenomenleri ve tur operatörü temsilcilerine yönelik ağırlama programları planlanmaktadır. Buna ek olarak, sosyal medya kanalları aracılığıyla Germanicia Mozaiklerine yönelik tanıtım faaliyetlerine de devam edilmektedir.
Bakanlığımız (Vakıflar Genel MüdürlüğüY'ca;
6 Şubat 2029'te meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremlerin ardından, Vakıflar Genel Müdürlüğünce, Kahramanmaraş ilinde Genel Müdürlüğün mülkiyetinde olan yapıların envanter çalışmaları yapılmıştır. Bu kapsamda yapılan incelemelerde; 7 eserin tümden göçük, 21 eserin ağır hasarlı, 6 eserin orta hasarlı ve 5 eserin hafif hasarlı olduğu tespit edilmiştir.
Deprem sonrası yapılan ihale çalışmaları kapsamında, Kahramanmaraş ilindeki 39 hasarlı yapıdan 29"unun ihalesi yapılarak restorasyon çalışmalarına başlanılmıştır. Koruma Kurulu Kararları ve projeleri doğrultusunda uygulamalar hızla devam etmektedir.