Sıfır gümrük vergisiyle 500 bin ton mısır ithal edilmesi kararına ilişkin
Kaynak göster
Zeynel Emre (CHP), 28 Temmuz 2025 tarihinde 7/31697 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 25 gün sonra, 22 Ağustos 2025).
Zeynel Emre (CHP, İstanbul). “Sıfır gümrük vergisiyle 500 bin ton mısır ithal edilmesi kararına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/31697, 28 Temmuz 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-31697-sifir-gumruk-vergisiyle-500-bin-ton-misir-ithal-edilmesi-kararina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/27c0c1ee-0317-4c06-8471-019856005f0a
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 25 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Ticaret Bakanı Sayın Ömer BOLAT tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim.
, Zeynel Emre İstanbul Milletvekili
14 Temmuz 2025 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanan/ 10071 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile, 500 bin ton mısırın 31 Temmuz 2025 tarihine kadar sıfır gümrük vergisiyle ithal edilmesine izin verilmiştir.
Bu kararın, yerli mısır hasadına günler kala alınması, üretici çiftçilerde ciddi ekonomik kaygılar yaratmıştır. Üstelik bu karar, Ticaret Bakanlığı'nın 19 Mart 2025 tarihli açıklamasıyla da açıkça çelişmektedir. Söz konusu açıklamada, "Sınırlı miktarda ürüne yönelik düşük gümrük vergisi ile ithalat uygulaması, yerli üreticinin korunması gereği ve ürünün hasat dönemi gözetilerek, 1 Temmuz 2025 itibarıyla sona erecektir" denilmiştir.
Bu bağlamda;
SORULAR
Bakanlığınız 19 Mart 2025 tarihinde yaptığı açıklamada, düşük gümrük vergili ithalatın 1 Temmuz itibarıyla sona ereceğini belirtmişken; iki hafta sonra alınan sıfır gümrüklü yeni ithalat kararı bu taahhüdün ihlali değil midir? Bu politika değişikliğine hangi gerekçeyle gidilmiştir?
2024 Ekim, 2025 Mart ve 2025 Mayıs aylarında toplam 3 milyon ton mısır sıfır ya da düşük gümrükle ithal edilmiştir. 15 Temmuz kararıyla birlikte bu rakam 3,5 milyon tona ulaşmıştır. Bu ithalatın hangi kısmı hangi firmalar tarafından gerçekleştirilmiştir?
Sıfır gümrükle ithal edilen mısırın yem sanayii tarafından kullanıldığı bilinmesine rağmen, yem fiyatlarında herhangi bir düşüş olmamıştır.. Bu durum, ucuz ithal mısırın piyasaya yansımadığı anlamına mı gelmektedir? Bakanlığınız bu durumu nasıl açıklamaktadır?
Nişasta sanayii tarafından işlenen ithal mısırdan elde edilen glikoz ve früktoz üretimi, düşürülen NBŞ (nişasta bazlı şeker) kotasına rağmen devam etmektedir. Bu üretim fazlası:hangi sektörlerde kullanılmakta, hangi firmalara ne miktarda satılmaktadır? Denetim ve kayıt mekanizmaları işletilmekte midir?
Ağustos ayında başlayacak yerli mısır hasadı öncesinde alınan sıfır gümrük kararı, çiftçinin ürününü değerinde satamamasına ve zarar etmesine yol açacaktır. Bu kararın üretici üzerindeki etkileri Bakanlığınızca analiz edilmiş midir?
Yalnızca 17 günlük bir sürede 500 bin ton mısır ithalatının yapılabilmesi için önceden hazırlanmış ticari anlaşmalar veya bağlantılar var mıdır? Bu karar belli şirketlere avantaj sağlayacak şekilde planlanmış mıdır?
İthalat kararlarının üretici lehine değil, sanayi grupları ve ithalatçı firmalar lehine işlemesi, gıda egemenliği ve tarımsal sürdürülebilirlik hedefleriyle çelişmiyor mu?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·
İlgi (o : 04.08.2025 tarihli ve 43452547-120.07.04-B.1675623 sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, İstanbul Milletvekili Sayın Zeynel EMRE tarafından verilen 7/31697 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Prof. Dr. Ömer BOLAT
Bakan Ek: Soru Önergesi Cevabı (1 Sayfa) Çankaya/ANKARA Fatih Mehmet ÖZCAN İşte ar Faks No: 03124491341 ai Veri Hazırlama ve Kontrol İşletmeni Man eğa İnternet Adresi: www.ticaret.gov.tr gielon No; Bran km"
TİCARET BAKANLIĞI
İstanbul Milletvekili Sayın Zeynel EMREye Ait 7/31697 Sayılı Yazılı Soru Önergesine Ilişkin Cevaplar:
Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:
1. 7) o Tarım ve Orman Bakanlığının talebi üzerine, vatandaşlarımızın temel tüketim maddelerinden etin üretiminde önemli bir girdi olan, hayvan yeminin yanı sıra muhtelif gıda ürünlerinin imalinde de kullanılan mısırın arz güvenliği ve fiyat istikrarını sağlamak, bu yolla gıda fiyatlarının olumsuz etkilenmesini önlemek maksadıyla, yerli mısır üretiminin tüketimi karşılamada yetersiz kısmı için hasat dönemi dikkate alınarak tarife kontenjanı açılmıştır. Anılan kontenjan sınırlı miktar için açılmış olup, 1 Ağustos 2025 tarihi itibarıyla ithalatta gümrük vergisi mısır için 90130 olarak uygulanmaya devam etmektedir.
Söz konusu tarife kontenjanının dağıtımı, gümrük beyannamesinin tescili sırasında tarife kontenjanından yararlanılacağının beyan edilmesi esas alınarak beyanname sırasına göre tahsis yöntemi ile gerçekleştirilmiştir. Ayrıca, söz konusu tarife kontenjanı kapsamındaki ithalattan adil bir şekilde faydalanılabilmesi amacıyla, bir kullanıcı tarafından tek seferde en fazla 8.000 ton ithalat gerçekleştirilmesi ve aynı ithalatçının tarife kontenjanı kapsamında tekrar ithalat yapabilmesi için üç gün beklemesi sağlanacak şekilde bir düzenleme yapılmıştır.
Öte yandan, 4634 sayılı Şeker Kanunu uyarınca yurt içi talebin yerli üretim yoluyla karşılanması ve gerektiğinde ihracatın gerçekleştirilmesi amacıyla Türkiye'de şeker rejimi, şeker üretiminde uygulanacak usul ve esaslar ile fiyatlandırma, pazarlama şart ve yöntemleri Tarım ve Orman Bakanlığı uhdesinde düzenlenmekte olup, bu çerçevede, şeker üretimi ve arzında istikrarı sağlamak amacıyla pazarlanacak şeker miktarı, sakaroz kökenli ve diğer şekerler için ayrı ayrı olmak üzere şeker türlerine göre, gerektiğinde dönemsel olarak kotalar ile belirlenmektedir.
Diğer taraftan, serbest piyasada oluşan fiyat seviyelerinde, üretimde kullanılan tek bir girdinin belirleyici nitelikte olmadığı, bunun dışında lojistik, enerji, işçilik gibi birçok maliyet kalemi ve faktörün ürün fiyatlarının belirlenmesi hususunda doğrudan ya da dolaylı etkisinin bulunduğu bilinmektedir.
Piyasaların doğru yönlendirilerek spekülatif fiyatların önlenmesi, temel gıda ürünlerinde arz güvenliğinin sağlanması ve ülke ihtiyacının yerli üretimin teşviki yoluyla karşılanabilmesi amacıyla üretici ve tüketici refahı birlikte değerlendirilmekte ve başta Tarım ve Orman Bakanlığı olmak üzere ilgili kurum ve kuruluşlar ile koordineli olarak Bakanlığımız tarafından ticaret politikalarının tüm araçları kullanılarak gerekli tedbirler zamanlıca alınmaktadır.
Son olarak, 5429 sayılı Türkiye İstatistik Kanunu kapsamında istatistiksel bilgilerin saklanması, kullanıcıya sunulması, söz konusu alanlara ilişkin sistemlerin geliştirilmesi ve bu amaçla ulusal ve uluslararası bir bilgi ağı ve bilgi akış sisteminin oluşturulmasını koordine etme görevi Türkiye İstatistik Kurumunun uhdesinde bulunmaktadır. Bu veriler TÜİK tarafından aylık ve yıllık bazda düzenli olarak ve şeffaf bir şekilde tüm kamuoyunun bilgisine açıktır.