Eskişehir'de meydana gelen orman yangınına ve orman yangınlarına karşı alınan önlemlere ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasa'nın

SORULAR

1. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak yanJanmasını arz ederim. 25.07.2025

   Ahmet ŞIK İstanbul Milletvekili

   Eskişehir Seyitgazi—Afyonkarahisar hattında, 23 Temmuz 2025'te meydana gelen orman yangınında altısı orman işçisi, beşi AKUT gönüllüsü olmak üzere 11 can kaybı yaşanmıştır. Ani rüzgar değişimi sonrasında, alevler arasında kalan onlarca yurttaşımızdan yaralı olanlar mevcuttur. Yaşananların sadece bir afet değil, aynı zamanda ülkemizi yönetenlerin insan hayatına ve doğaya bakış açısının acı bir sonucu olduğu bir kez daha görülmektedir. Yangınla mücadelede can veren emekçilerimizin, bilinçli bir ihmalkarlığın ve alınmayan önlemlerin sonucunda hayatını kaybettikleri, yangın felaketlerine gerekli önlemlerin alınmadığı, ülkemizin yangınla mücadele kapasitesinin göz göre göre zayıflatıldığı, yıllardır yanıtlanmayan bir soru olarak yangın söndürme uçaklarının eksikliği ve tüm afetlerde yurttaşını korumakla yükümlü olan devletin nerede olduğu soruları sorulmaktadır.

   İklim değişikliğiyle ve sonucundaki ekolojik yıkımla birlikte sadece ülkemizde değil, tüm Akdeniz havzasında yaz aylarında etkili olan sıcak hava dalgaları ve kuraklık, orman yangınlarının sıklığını ve şiddetini artırmaktadır. Yangın riski artık, yalnızca geleneksel olarak bilinen bölgelerde de değil, daha önce yangın açısından düşük riskli kabul edilen birçok yeni alanda da artış göstermektedir.

   Bu durum, sadece orman ekosistemlerini değil, yangınla mücadele eden işçilerin, orman köylüsünün can güvenliğini de ciddi biçimde tehdit etmektedir ve alınmayan iş güvenliği önlemleri, yetersiz istihdam ve eğitim eksikliği ile gündeme gelmektedir.

   Bu bağlamda:

2. Son 5 yıl içerisinde yangın söndürme faaliyetleri veya ormancılık işleri sırasında hayatını kaybeden orman işçisi sayısı kaçtır?

3. Hayatını kaybeden işçilerin kaçı geçici işçi statüsünde çalışmaktaydı?

4. Kaybettiğimiz işçilerin herhangi bir iş güvenliği ve yangınla mücadele eğitimi alıp almadıkları tespit edilmiş midir? Orman işçilerine yönelik verilen eğitimlerin içeriği, süresi ve sıklığı nedir? Geçici statüde çalışan orman işçilerinin yangınla mücadeleye katılımında aranan nitelikler nelerdir?

5. Yangınla mücadelede görev alan geçici işçilerin işe alımında aranan nitelikler ve uygulanan eğitim süreçleri nelerdir?

6. Hayatını kaybeden işçilerden kaçı kişisel koruyucu donanım (KKD) kullanmaktaydı? Bakanlığınız bu ekipmanların dağıtımını nasıl yapmaktadır?

7. Geçici işçilerin can güvenliğini teminat altına almak ve yangınla mücadelede nitelikli insan kaynağını geliştirmek üzere bakanlığınız ne tür yapısal adımlar atmaktadır? Geçici orman işçilerine yönelik iş güvenliği ve yaşam hakkını önceleyen bir politika değişikliği planlanmakta mıdır?

8. Bakanlığınız tarafından orman yangınlarıyla mücadele edecek personel için düzenli ve zorunlu eğitim programları uygulanmakta mıdır? Uygulanıyorsa bu eğitimlerin içeriği nedir?

9. Bu bölgede müdahale ekibine iletilen hava ve rüzgar durumu gibi meteorolojik erken uyarılar var mıydı? Uyarılar zamanında iletildi mi?

10. Bu bölgede ilk müdahaleyi yapan ekiplerin eğitim seviyesi, KKD kullanımı ve rüzgarla mücadele deneyimi yeterli miydi? Eksiklik varsa nelerdi?

11. oOAKUT gibi gönüllü arama-kurtarma ekipleri ile orman işçilerinin birlikte hareket ettiği bölgede risk analizinin yapılması için herhangi bir koordinasyon mekanizması mevcut muydu? 11. Oo Müdahale sırasında hayatını kaybedenlerin, içinde bulundukları minibüsle alevlerin arasında kaldıkları ya da bir mağaraya sığındıkları yönündeki iddialar hakkında yürütülen herhangi bir idari veya adli soruşturma var mıdır?

12. Olay yerinde yangına müdahale edecek eğitimli, yerel yangın söndürme ekipleri neden bulunmamaktadır?

13. Oo Bu bölgede neden yangınla mücadeleye dair önceden planlanmış, yerel ve hazır bir ekip konuşlandırılmamıştır? Eskişehir bölgesinde Orman Genel Müdürlüğü'ne bağlı yangın söndürme personeli bulunmadığı ve bu nedenle işçilerin çevre illerden getirildiği doğru mudur?

14. Bu illerden gönderilen personelin yangınla mücadele tecrübesi ve eğitim düzeyi nedir?

15. (o Eğitimlerini tamamlamalarının ardından göreve başlatılan geçici işçilerin istihdam şekli, eğitim süresi ve standartları nelerdir?

16. o Son 2 yıl içinde emekliliği teşvik edilen tecrübeli orman işçilerinin yerine istihdam edilen daha genç ve deneyimsiz işçilerin yangın bölgelerinde görevlendirilmesi, iş kazası ve can kaybı riskini artırmış mıdır? Bu tür görevlendirmelerde eğitim, deneyim ve saha hazırlığı kriterleri dikkate alınmakta mıdır?

17. o Yangının çıktığı bölgenin araçla ulaşılamayan, sarp arazi koşullarına sahip olduğu | belirtilmiştir. Böyle bir alanda görev yapan personelin GPS cihazı, telsiz, acil durum oksijen | sistemi, termal kamera vb. ekipmanlarla donatılıp donatılmadığı incelenmiş midir?

18. Oo Arazideki müdahale ekiplerinin geri bildirimlerine dayanarak erken uyarı sistemleri ve hava durumu tahminlerinin güncel bilgilerle aktarıldığı teyit edilmiş midir? | 18. o Türkiye genelinde yangın riskinin arttığı bölgelerde orman işçisi ve yangın müdahale ekibi açığı olduğu iddiası doğru mudur?

19. Bu yeni riskli bölgelerde yangına karşı adaptasyon kapsamında ne gibi önlemler alınmıştır? Yeni yangın ekipleri kurulmuş mudur?

20. o Yangınriski yüksek bölgelerde eğitimli ve daimi yangınla mücadele ekiplerinin sayısı yeterli midir? Bu ekiplerin sayısının ve kapasitesinin artırılması yönünde bir planlama var mıdır?

21. o İklim değişikliği nedeniyle son 10 yılda yangın riski altına giren ya da risk düzeyi artan yeni bölgeler tespit edilmiş midir? Varsa bu bölgeler hangileridir?

22. oSonö5 yılda yangınriski artan illerde yangınla mücadele kapasitesi (personel, ekipman, lojistik) nasıl değişmiştir?