Eskişehir'de meydana gelen orman yangınına ve orman yangınlarına karşı alınan önlemlere ilişkin

Aşağıda belirtilen sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

, Celal FIRAT İstanbul Milletvekili

2025 yılı Türkiye'de orman yangınlarının en yıkıcı etkiler bıraktığı yıllardan biri olmuştur. Yılbaşından bu yana 47 farklı ilde 1.351 orman yangını çıkmış, yaklaşık 80.000 hektarlık orman alanının kül olduğu tahmin edilmektedir. İzmir/Ödemiş'te yaşamımı yitiren üç insanımız ile birlikte 13 yurttaşımız hayatını kaybetmiş, sayısı bilinmeyen hayvanlar can vermiş, evler, köyler, tarım alanları maddi hasarlara maruz kalmıştır. Bu yangınların çıkmasında çoğunda erken müdahale eksikliği, yetersiz hava desteği, elektrik altyapılarının eski ve bakımsız olmasının getirdiği ihmalkarlık ve sistematik hazırlıksızlık belirleyici olmuştur.

Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Son olarak, 23 Temmuz 2025 tarihinde Eskişehir'in Seyitgazi ilçesinde başlayan ve Afyonkarahisar İhsaniye*ye kadar ilerleyen orman yangını ise facia ile sonuçlanmıştır. Tarım ve Orman Bakanı'nın açıklamasına göre, yangına müdahale edenlerden 5 orman çalışanı ve 5 AKUT gönüllüsü olmak üzere toplam 10 kişi hayatını kaybetmiştir. Bu trajik kayıplar, orman yangınlarına karşı yürütülen mücadelenin ne denli yetersiz olduğunu bir kez daha gözler önüne sermiştir.

Önceki yangınlar gibi Eskişehir orman yangının da rüzgârın etkisi hızla yayılmasına rağmen neden müdahale edilemediği, işçilerin neden tahliye edilemediği ve bu kadar yüksek risk altındaki bir bölgede neden gerekli hava desteği, erken uyarı veya güvenlik önlemlerinin alınmadığı kamuoyunda büyük tepkiyle karşılanmıştır.

Konunun uzmanları, özelleştirmeler sonucu zayıflatılmış kamu hizmetleri, yangın söndürme araçlarının yetersizliği, THK uçaklarının hizmet dışı bırakılması, eğitimli kadroların tasfiyesi ve iş güvenliği önlemlerinin alınmaması gibi birçok sebebin bu ölümlerin başlıca nedenleri arasında saymaktadır.

Her yaz yaşanan bu yangınlar bir "doğal afet" değil, açık bir idari ihmal ve kurumsal sorumsuzluk sonucudur. Kamusal yatırımların ve hazırlığın olmayışı sadece doğayı değil, insan hayatını da hedef almaktadır.

Her yıl artarak devam eden orman yangınları bir kader değil, kötü yönetimin ve kamusal görevlerin özelleştirme politikalarıyla işlevsizleştirilmesinin doğrudan sonucudur. Bu yangınlar yalnızca doğayı değil, insan hayatını da tehdit etmektedir. Sorumluların tespit edilmesi, kamuoyunun bilgilendirilmesi ve önlemlerin acilen alınması gerekmektedir. Bu bağlamda;

SORULAR

1. Eskişehir-Seyitgazi yangınına dair ilk uyarı saat kaçta alınmıştır ve müdahale ne zaman başlatılmıştır?

2. Hayatını kaybeden 10 kişi tam olarak hangi saat aralığında yangının içinde mahsur kalmıştır? Tahliye veya koordinasyon eksikliği neden yaşanmıştır?

3. Yangının ilerleyeceği öngörülmesine rağmen neden hava desteği (helikopter, uçak) zamanında sevk edilmemiştir?

4. Hayatını kaybeden orman işçileri ve AKUT mensupları için alınan iş güvenliği tedbirleri nelerdir? Bu kişiler yangına müdahale için gerekli eğitimleri almış mıdır?

5. Bu yangında görev yapan personelin sayısı, ekipman durumu ve eğitim seviyesi nedir?

6. Yangın söndürme sistemlerinin modernizasyonu, personel eğitimi ve erken uyarı sistemleri için Bakanlık tarafından 2025 yılı içerisinde ne kadar bütçe ayrılmıştır?

7. Orman yangınlarında etkin hava filosu kullanımı için THK uçakları neden hizmet dışı bırakılmıştır? Bu uçakların yeniden kullanıma sokulması için herhangi bir planlamanız var mıdır?

8. 2025 yılı içinde orman yangınlarına müdahale için kullanılan uçak, helikopter ve insansız hava aracı (İHA) sayısı kaçtır? Bunların illere göre dağılımı nasıldır?

9. Yanan orman alanlarının imar planlarında değişiklik yapılması, yapılaşmaya açılması veya özel sektör projelerine tahsis edilmesi söz konusu mudur?

10. Eskişehir yangını özelinde olmak üzere, yaşanan can kayıplarının sorumluları hakkında etkin soruşturma yapılacak mıdır? Bunlar kamuoyu ile paylaşılacak mıdır?