Orman yangınlarıyla mücadele konusunda yürütülen çalışmalara ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 121 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)TEM, CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı
Sayı sağl
Gerekçenin tamamını göster (11 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Aşağıda yer alan soruların Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından yanıtlanması için gereğini saygılarımla arz ederim.
Bakanlığınıza bağlı Orman Genel Müdürlüğü'nün misyonu, 2024-2028 Stratejik Planında; "Ormanları korumak, doğaya yakın bir anlayışla geliştirmek, ekosistem bütünlüğü içinde sürdürülebilir ve topluma çok yönlü faydalar sağlayacak şekilde yönetmek" olarak belirtilmiştir.
Bu 4 yıllık plan çerçevesinde 6 stratejik amaç altında 21 stratejik hedef, 73 strateji ve 51 performans göstergesi belirlenmiştir. İlk hedef ise; "İklim değişikliği sürecinde orman yangınlarıyla emniyetli ve etkin mücadele yöntemleri geliştirilecek, yangın zararlarını azaltmak için mücadele gücü artırılacaktır" şeklinde belirlenmiştir.
Yine Bakanlığınızın Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde yapılan 2025 yılı bütçe görüşmelerinde orman yangınlarına kısa sürede müdahalede havadan su atma kapasitesinin 27 uçak ve 105 helikopterle toplam 438 tona, arazöz sayısını 650'den 1.686'ya, iş makinesi sayısını ise 140'tan 831'e çıkarıldığı, 2.655 yangına ilk müdahale aracı ve 14 insansız hava aracının da hizmete alındığı ifade edilmiştir.
Bu verilere göre Türkiye'nin orman yangınlarına etkin şekilde müdahale edebiliyor olması gerekmektedir.
Ancak Haziran ayının başından itibaren İzmir'den Hatay'a, Manisa'dan Bursa'ya kadar farklı pek çok noktada orman yangını çıkmış, yangınlar hızla yayılmıştır. Son olarak Eskişehir'de çıkan orman yangınında 5'i orman işçisi, 5'i AKUT gönüllüsü olmak üzere 10 kişi şehit olmuştur.
TMMOB İzmir İl Koordinasyon Kurulu'nun 2024 yılında yaptığı açıklamaya göre 2011 — 2020 yılları arasında, yılda ortalama 2.631 orman yangınında, ortalama 8.999 hektar ormanlık alan yanmışken, 2023 yılında 2579 yangında 15.520 hektar alan yanmıştır. 2024 yılı Orman Genel Müdürlüğü Faaliyet Raporu'na göre ise 2024 yılında 3.797 adet orman yangını çıkmış ve 27.487 hektar alan yanmıştır.
Bu rakamlar bize orman yangınları konusunda son 15 yılda bir arpa boyu yol alınamadığını aksine orman yangınları sonucunda kül olan alanların her yıl daha da arttığını göstermektedir.
Şehit verdiğimiz, binlerce canlıyı kaybettiğimiz, ekosistemi yok eden son yangınlar, Bakanlığınızın belirlenen hedef ve stratejilerinin kâğıt üzerinde kaldığını ortaya koymaktadır. Ülkemizin sahip olduğu orman varlığının korunmasında etkili yöntemlerin kullanılamadığı, orman yangınlarına müdahalede ise son derece yetersiz kalındığı ortadadır.
Tari". 2S. Tem 20257 32080
Bu çerçevede;
SORULAR
Eskişehir'de çıkan yangında kaybettiğimiz 10 şehidimize, yangınlara müdahale konusunda eğitim verilmiş midir? Eğer verildiyse; bu eğitimler hangi kurum tarafından ve ne kadar süre ile verilmiştir? Şehit düşen 10 vatandaşımızın yangına müdahale eğitimi eğer yetersizse, bu vatandaşlarımızı göz göre göre ölüme kim göndermiştir?
Eskişehir'deki yangına müdahalede hayatını kaybeden 10 şehidimiz, yangına kişisel koruyucu donanımları olmaksızın günlük kıyafetleri ile mi müdahale etmiştir? Eğer kişisel koruyucu donanımları yok ise; bunun sebebi nedir?
İzmir'de Çeşme, Ödemiş, Seferihisar ve Foça'daki yangınların elektrik hatlarından çıktığı İzmir Valisi tarafından ifade edilmiştir. Bu bölgede elektrik dağıtımı yapan şirketler hakkında soruşturma başlatışmış mıdır? Başlatıldıysa soruşturma ne aşamadadır?
2025 yılı Haziran ayı başından önergenin yanıtlandığı tarihe kadar çıkan orman yangınlarının kaçı hakkında soruşturma başlatılmıştır?
Bakanlığınız envanterinde yangınla mücadelede kullanılacak hava aracı (uçak, helikopter, İHA) sayısı kaçtır?
Bakanlığınızın envanterinde bulunan hava araçlarının kaçı gece görüşlüdür?
Bakanlığınızca 2025 yılında yangınla mücadelede kullanılmak üzere kiralanan hava aracı sayısı kaçtır?
Bakanlığınızca 2025 yılında yangınla mücadelede kullanılmak üzere kiralanan hava araçları kimlerden ya da hangi kurum ve kuruluşlardan kiralanmıştır?
Bakanlığınızın orman yangınlarında kullanılmak üzere kiralama yolu ile temin ettiği hava araçları için yapılan ihale bedelleri ne kadardır? Bu ihalelerle kiralanan hava araçlarının tamamı şu anda aktif bir şekilde kullanılmakta mıdır?
Yangın işçiliği, eğitim isteyen bir meslektir ve işçilerin bölgeyi tanımalarının önemi tartışılmazdır. Ormanlarda 12 ay boyunca çalışacak kadrolu işçilerin gerekliliği çok açıktır. Bu nedenle de istihdamın arttırılması çok önemlidir. Şu anda kadrolu olarak yangınlara müdahale eden işçi sayısı kaçtır? Kadrolu yeni işçi alımı yapılacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
2025 yılında ülke genelinde 105 adet helikopter, 27 adet uçak ve 14 adet İnsansız Hava Aracı (İHA) orman yangınlarıyla havadan mücadele kapsamında kullanılmak üzere hazırlanmıştır.
2002 yılında 73 ton olan su atma kapasitemiz, 2025 yılında 438 tona yükselmiştir. Ülkemiz, dünyada sadece 5 ülkede bulunan havadan yangın yönetim aracı OTAĞ'a sahiptir.
184'ü akıllı kule olmak üzere 776 gözetleme kulesi, 1.786 arazöz, 2.742 ilk müdahale aracı, 1 yangın mobil harekât merkezi yönetim aracı ve 831 iş makinesi bulunmaktadır.
Ayrıca orman yangınlarıyla mücadelede 15.604 yangın işçisi, 4.140 teknik personel, 6.150 orman muhafaza memuru ve 135.334 gönüllü bulunmaktadır.
Yangın söndürme faaliyetlerinde kullanılan hava ve kara araçları tek bölgede değil dönem içerisinde meteorolojik veriler değerlendirilerek yangın risk durumu haritasına göre proaktif kaydırmalar yapılarak kullanılmaktadır.
Orman yangınlarıyla mücadele kapsamında; e Her yıl orman yangınlarıyla mücadele edecek personele ve gönüllülere teorik ve uygulamalı orman yangınlarıyla mücadele eğitimi verilmektedir. Eğitimde; yangına müdahale, ilk yardım, kişisel koruyucu donanımların kullanımı, iş güvenliği, orman yangınlarında kullanılan araçlarla ilgili teorik ve uygulamalı eğitim yer almaktadır. e Halkın orman yangınları konusunda daha duyarlı olmasını sağlamak amacıyla yıl boyu bilinçlendirme o çalışmaları yapılmaktadır. Orman köylerinde yaşayan köylü vatandaşlara, çoban, avcı ve arıcılara, öğrencilere, cezaevlerinde bulunan mahkumlara, kamu görevlilerine ve askeri personele orman yangınlarıyla ilgili farkındalık eğitimleri verilmektedir. e Kamu spotları hazırlanarak görsel, yazılı ve sosyal medyada gösterimleri yapılmaktır. " İHA'lar yangın tespiti ve yönetiminde kullanılmaktadır. e Yangın yönetiminde ve yangın riski tespitinde. yangın davranış modeli ve karar destek sistemi aktif olarak kullanılmaya başlanmıştır. e İnsansız mobil gözetleme kuleleri inşa edilerek ormanlarımız 7 gün 24 saat kameralar ile izlenmektedir. e Genç meşcere bakımları sezon öncesinde tamamlanmaktadır. e Yol kenarı bakımları yaptırılarak yangın riski azaltılmaya çalışılmaktadır. e o Orman yangınları adet ve alan olarak meteorolojik şartların etkisiyle her yıl değişkenlik gösterebilmektedir. Yangın önleme tesisleri (YARDOP) yapılarak ve mevcut tesislerin bakımı tamamlanarak çıkabilecek yangınların büyüme riski azaltılmaya çalışılmaktadır.
" Hava ve kara araçlarımızın yangınlara daha kısa sürede ve daha etkin bir şekilde müdahale edebilmesi için inşa edilen 4.796 havuz ve gölet kullanıma hazır hale getirilmektedir. e" Orman köylerine traktörler ile birlikte orman yangınlarda kullanılmak üzere su tankerleri dağıtılmaktadır.
TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı e Orman yangın riskinin yüksek olduğu alanlarda, en kısa zamanda müdahale edecek şekilde ilk müdahale araçları, arazözler ve ekipler 1.700 farklı noktada konuşlandırılmıştır.
" 2003 yılında ortalama 40 dakikayı bulan yangınlara müdahale süresi 2024 yılı itibarıyla 11 dakikaya kadar düşürülmüştür. e Ülkemiz ormanlarının içerisinde başta yangınla mücadele olmak üzere, üretim, bakım, koruma ve diğer ormancılık faaliyetlerinde kullanılan yaklaşık 240 bin km orman yolunun bakımı yapılmış ve ulaşılabilir hale getirilmiştir. e Yerleşim yerleri arasında ulaşımı sağlayan ve orman içerisinden geçen yangın riski yüksek yolların kenarlarında, bakım budama, seyreltme ve temizlik çalışmaları ile yangınla mücadele tesisleri, yangın emniyet yol ve şeritlerinin bakımları yapılmıştır. e ÖOrmanlarımızın atıklardan temizlenmesi ve yol kenarlarındaki yanıcı maddelerin azaltılmasına yönelik 2024 yılında "Orman Benim" kampanyası başlatılmış olup 2025 yılında da devam etmektedir. e Orman Genel Müdürlüğümüzün orman yangınları, doğal afetler ve acil durumlara müdahale kabiliyetini artırmak amacıyla Orman Arama Kurtarma Ekipleri (ORKUT) kurulmuştur. Bu ekipler, yangın öncesi ve sonrası kurtarma operasyonlarını yürütmek, orman alanlarındaki arama kurtarma faaliyetlerini koordine etmek ve gerektiğinde diğer afetlere müdahale etmektedirler.
" Bakanlığımız başta Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) olmak üzere, Jandarma, Milli Savunma Bakanlığı, Karayolları Genel Müdürlüğü ve belediyelerle iş birliği içerisinde çalışmaktadır.
Ayrıca, Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanarak, Bakanlığımız kullanımına sunulan ve orman yangınlarının çıkma olasılığının fazla olduğu bölgelerin günler öncesinden tahmin edilmesine imkân sağlayan MEUS (Meteorolojik Erken Uyarı Sistemi) başarılı bir şekilde kullanılmaktadır. MEUS sistemi sayesinde yangın çıkma ihtimalinin fazla olduğu günlerde, riskli bölgelerde konuşlu yangınlarla mücadele unsurlarımız teyakkuz durumuna geçirilmekte ve olası orman yangınlarına daha kısa bir zaman periyodunda müdahale edilmektedir.
İzmir ilinde 2025 yılında meydana gelen 142 orman yangınından 13'ü enerji nakil hatları kaynaklıdır. Bu yangınlarla ilgili adli süreç devam etmektedir.
01.06.2025-01.10.2025 tarihleri arasında toplam 2.307 orman yangını meydana gelmiştir. Tüm orman yangınları için kolluk kuvvetleri ve adli mercilerce soruşturma yapılmaktadır.
Hava gücümüzün 38'i iç ve dış kaynaklardan kiralık, 88'i ise Orman Genel Müdürlüğümüz ile Milli Savunma Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı envanterinde yer alan kamuya ait hava araçlarından oluşmaktadır.
Kiralanan yangın söndürme uçakları ve helikopterleri; Kaan Havacılık (Türkiye), Kitz Air (Avusturya), PANH-AVIALIFT-BORDO Adi Ortaklığı (Türkiye-Rusya), UTAIR-MD Adi Ortaklığı (Türkiye-Rusya), Kırgızistan Acil Durumlar Bakanlığı (Kırgızistan), CMC Savunma Sanayi (Türkiye-ABD), Rusya Acil Durumlar Bakanlığı (Rusya), BORDO-EAB İş Ortaklığı (Türkiye-Ukrayna) ve TİTAN Firefighting SL (İspanya) firmaları aracılığıyla temin edilmiştir.
İbrahim YUMAKLIBakan