Okullarda ücretsiz içme suyu temini yapılmasına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Anayasası'nın 98'inci maddesi ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü'nün 96'ncı maddesi gereğince Milli Eğitim Bakanı Sn. Yusuf TEKİN tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Türkiye, OECD ülkeleri arasında çocuk yoksulluğunda ilk sırada yer almaktadır. Ülkede her dört çocuktan biri derin yoksulluk sorunuyla karşı karşıya olup yeterli ve besleyici gıdaya erişememektedir. Ancak son yıllarda bu tabloya ek olarak okullarda temiz içme suyuna erişim sorunu da büyümektedir.

Birleşmiş Milletler Çocuk Haklarına Dair Sözleşme, temiz içme suyuna erişimi temel bir çocuk hakkı olarak tanımlamaktadır. Buna rağmen, Türkiye'de Milli Eğitim Bakanlığı ilkokuldan liseye kadar hiçbir kademede bu hak için özel bir bütçe ayırmamaktadır.

Gerekçenin tamamını göster (6 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Öğrenci Veli Derneği (Veli-Der) verilerine göre, Türkiye genelindeki yaklaşık 75 bin okulun yüzde 80"inde içilebilir su bulunmamaktadır. Bu da 60 binden fazla okulda öğrencilerin ücretsiz içme suyuna erişemediği anlamına gelmektedir. Bu durum çocukları, ya okul kantinlerinden yüksek fiyatla su satın almaya ya da tuvalet musluklarından su içmeye mecbur bırakmaktadır.

Bugün okullarda yarım litrelik bir su 10 ila 20 lira arasında satılmaktadır. Bir öğrencinin günde ortalama bir litre su tükettiği düşünüldüğünde, bir çocuğun yılda 7 bin lirayı aşan bir su masrafı olmaktadır. Bu da düşük gelirli aileler için büyük bir yük oluşturmaktadır.

Öte yandan, 2008 yılında çıkarılan MEB yönetmeliğinde okul öncesi kurumlarda içilebilir su bulundurulması zorunlu tutulmuşken, bu hüküm daha sonra kaldırılmıştır. Bazı belediyeler kendi imkânlarıyla okullara su arıtma cihazı yerleştirerek çözüm üretmeye çalışmaktadır. Ancak bu uygulamalar ülke genelinde yaygın değildir.

Çocukların günlerinin büyük kısmını geçirdiği okullarda içme suyuna erişimin olmaması, yalnızca sağlık ve hijyen değil, aynı zamanda eğitim hakkı ve fırsat eşitliği açısından da ciddi bir sorundur.

UNICEF ve Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre temiz içme suyuna erişim, çocukların okula devam oranlarını, dikkat düzeyini ve öğrenme başarısını doğrudan etkilemektedir.

Bu bağlamda, aşağıdaki soruların yanıtlanması kamuoyunun bilgi alma hakkı açısından önem arz etmektedir;

SORULAR

1. . Türkiye genelinde Milli Eğitim Bakanlığı?na bağlı okullardan kaçında ücretsiz içilebilir su bulunmaktadır?

2. Okullarda içme suyu temini konusunda bakanlığınızın yürüttüğü veya planladığı herhangi bir proje var mıdır?

3. 2008 yılında çıkarılan ve okul öncesi kurumlarda içilebilir su bulundurulmasını zorunlu kılan yönetmelik neden yürürlükten kaldırılmıştır?

4. Bakanlığınıza bağlı okullarda içme suyu kaynaklarının kalitesi ne sıklıkla kontrol edilmektedir?

5. İçilebilir su bulunmayan okullarda öğrencilerin suya erişimi nasıl sağlanmaktadır? Bu konuda il müdürlüklerine gönderilmiş herhangi bir genelge mevcut mudur?

6. Çocukların tuvalet musluklarından su içtiği iddiaları bakanlığınızca araştırılmış mıdır? Bu konuda yapılan tespitler nelerdir?

7. Belediyeler tarafından bazı okullara yerleştirilen su arıtma cihazları ve içme suyu istasyonları uygulamaları bakanlığınızca desteklenmekte midir? Bu işbirliği ülke geneline yayılacak mıdır?

8. Devlet okullarında içme suyu altyapısının güçlendirilmesi için 2026 yılı bütçesinde özel bir ödenek ayrılacak mıdır?

9. Öğrencilerin suya erişimini bir hak olarak güvence altına almak amacıyla "okullarda ücretsiz içme suyu programı" oluşturulması yönünde bir planınız var mıdır?

10. Bakanlığınız, suya erişimin eğitim hakkının ayrılmaz bir parçası olduğu gerçeğinden hareketle, bu konuda ulusal bir standart veya yönetmelik hazırlamayı düşünmekte midir?