Zafer Havalimanı için verilen yolcu garantisine ilişkin
Kaynak göster
İbrahim Akın (DEM Parti), 17 Kasım 2025 tarihinde 7/36714 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 49 gün sonra, 5 Ocak 2026).
İbrahim Akın (DEM Parti, İzmir). “Zafer Havalimanı için verilen yolcu garantisine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/36714, 17 Kasım 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-36714-zafer-havalimani-icin-verilen-yolcu-garantisine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/42d1fa17-ad77-41a5-9851-019a96f42972
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 49 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki soruların Ulaştırma Ve Altyapı Bakanı Abdulkadir URALOĞ'LU tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim. pe
İbrahim AKIN ' İzmir Milletvekili
"Kütahya, Afyon ve Uşak illerinin hava ulaşımı sorununu çözmek" iddiasıyla yapılan ve 25 Kasım 2012'de Kütahya'da hizmete açılan Zafer Havalimanı, kamuoyunda "boş havalimanı" ve "yolcu garantisi yükü" tartışmalarının en çarpıcı örneklerinden biri hâline gelmiştir. Havalimanı için 2025 yılına gelindiğinde dahi yolcu garantisi ile fiili kullanım arasındaki uçurum kapanmamış, aksine giderek büyümüştür. Son açıklamalara göre 2025 yılı Ocak-Ekim döneminde garanti edilen 878.489 giden yolcuya karşılık sadece 30.077 yolcu gerçekleşmiş, garanti edilen yolcu sayısının sadece yüzde 3,4'ünün Zafer Havalimanını kullandığı görülmüştür. Bu durumda garanti sapmasının yüzde 96,6 gibi olağanüstü bir düzeye ulaştığı belirtilmektedir. 2012—2025 yılları arasında gerçekleşen yolcu sayısının her yıl garanti edilen sayının çok altında kalması nedeniyle Hazine'nin işletmeci şirkete toplamda yaklaşık 85 milyon Avro ödeme yaptığı haberlerde yer almaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Söz konusu tablo, yalnızca bölgesel bir havalimanının yetersiz kullanımını değil, aynı zamanda özelleştirme ve kamunun tasfiyesinin, kamu yararı gözetilmeden yapılan fizibilite çalışmalarının, gerçeklikten uzak yolcu garantilerinin ve kamu adına sürdürülen denetim eksikliğinin yarattığı ağır mali sonuçları ortaya koymaktadır. Türkiye'nin farklı bölgelerinde inşa edilen diğer Yap-İşlet-Devret havalimanlarında da benzer şekilde garantiler ile gerçekleşmeler arasındaki farkın oldukça yüksek olduğu; milyonlarca liralık mali kaynağın şirketlere aktarıldığı çeşitli bağımsız rapor ve medya haberlerinde dile getirilmektedir. Bu durumun bütçeye etkileri, şeffaflık eksikliği ve geleceğe dönük yükümlülükler açısından ciddi riskler barındırdığı açıktır.
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından yürütülen bu yatırımlarda fizibilite raporlarının bilimsel nitelikten uzak olduğu, yolcu potansiyelinin politik ve ticari tercihler doğrultusunda abartıldığı ve sözleşme koşullarının kamu lehine değil şirket lehine belirlendiği yönündeki değerlendirmeler kamuoyunda yaygındır. Ayrıca sözleşme revizyonlarının gündeme alınmadığı, kamunun zararını azaltıcı tedbirlerin şeffaf bir biçimde açıklanmadığı görülmektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
Zafer Havalimanı için 2012'de hazırlanan fizibilite raporunda yolcu garantisi hangi yöntemlerle belirlenmiştir? Bu rapor kamuoyuna açıklanacak mıdır?
Zafer Havalimanı için 2012-2025 yılları arasında her yıl için verilen yolcu garantisi ve gerçekleşen yolcu sayısı kaçtır? i
Bu havalimanı için 2012'den bugüne kadar şirketlere yapılan garanti ödemelerinin yıllara göre dökümü nedir?
Ekim sonu itibariyle 2025 yılı için öngörülen garanti—gerçekleşme farkı ne kadardır? Bu fark için yapılacağı kesinleşen ödeme tutarı nedir?
Bakanlığınız Zafer Havalimanı sözleşmesini kamu lehine yeniden düzenlemeyi, garanti sürelerini veya koşullarını revize etmeyi planlamakta mıdır?
Yap-İşlet-Devret modeliyle yapılan diğer havalimanlarında yıllara göre yolcu garantisi ile gerçekleşme oranları nedir? Bu havalimanları için yapılan toplam garanti ödemesi kamuoyuyla paylaşılacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Abdulkadir Uraloğlu, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı ·
Zafer Havalimanı yatırımı; kamu yararı, afet yönetimi ve ulusal güvenlik gibi açılardan stratejik bir altyapı projesi olarak değerlendirilmektedir. Yatırımın özel sektör eliyle gerçekleştirilmesi, kamu kaynaklarının daha etkin ve verimli kullanılmasına imkân sağlamıştır. Ayrıca, Yap-İşlet-Devret (YİD) projeleri yalnızca garanti ödemeleri üzerinden değil; yatırım tutarlarıyla birlikte sağladıkları ekonomik, sosyal ve stratejik faydalar açısından da bütüncül bir bakış açısıyla değerlendirilmelidir.
Bir bölgeye havalimanı yapılması planlanırken; kendi nüfusuna bağlı verilerin yanı sıra bundan bağımsız ancak bölgenin turizm potansiyeli (yatak kapasitesi, doğal güzellikler, bölgenin gelişim potansiyeli vb.) veya ekonomisine bağlı olarak başka iller ya da başka ülkeler ile ilişkisinin de dikkate alınması ve tüm bu verilerin 10-15 yıl vadedeki gelişiminin de göz önünde bulundurulması suretiyle planlama yapılması bir zorunluluktur.
Bakanlığımız tarafından Zafer Havalimanının Fizibilite Etüdü hazırlanırken termal turizm potansiyeli yüksek olan bu bölgenin çevresinde yer alan diğer illerden Bilecik, Bursa, Balıkesir, Manisa, Eskişehir, Konya ve Göller Yöresi için de söz konusu Havalimanının gerek yerli gerekse yabancı turistlere alternatif bir ulaşım olanağı sağlayacağı değerlendirilmiştir.
Ayrıca ülkemizde; 3996 sayılı "Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Kamu Özel İşbirliği (KÖİ) Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun" uyarınca, Kamu Özel İşbirliği kapsamında yapılan ve Görevli Şirket tarafından işletilen projelerde; tüm iş ve işlemler; mevzuatına uygun olarak, Uygulama Sözleşmelerinde yer alan hükümler çerçevesinde yürütülmektedir.
Abdulkadir URALOĞLUBakan