Mardin'de genç işsizliğini azaltmak için yapılan çalışmalara ilişkin
Kaynak göster
Mahmut Tanal (CHP), 10 Aralık 2025 tarihinde 7/37495 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 282 gün sonra, 18 Eylül 2026).
Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “Mardin'de genç işsizliğini azaltmak için yapılan çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/37495, 10 Aralık 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-37495-mardin-de-genc-issizligini-azaltmak-icin-yapilan-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/de99065e-479e-4256-b757-019b0c3e5c46
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 282 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mardin'de genç nüfus oranı yüksek olmasına rağmen istihdam olanaklarının sınırlı olması, sanayi yatırımlarının yetersizliği, tarıma dayalı kırılgan ekonomik yapı ve kalifiye eleman eksikliği, ilin ekonomik gelişimini ve sosyal refahını ciddi biçimde olumsuz etkilemektedir. Bu durum genç işsizliğini yapısal hâle getirmekte; mesleki eğitim yetersizliği ise işgücü piyasasında istikrarsızlık yaratmaktadır.
Anayasa'nın 2'nci maddesi, devlete sosyal devlet ilkesini hayata geçirme ödevi yükler; bölgesel eşitsizliklerin giderilmesi bunun ayrılmaz parçasıdır.
Gerekçenin tamamını göster (6 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Anayasa'nın Sinci maddesi, devletin bireylerin refah ve huzurunu sağlama yükümlülüğünü düzenler; yüksek genç işsizliği bu yükümlülükle bağdaşmaz.
Anayasa'nın 10'uncu maddesi, kamu hizmetlerine erişimde eşitlik ilkesini emreder; mesleki eğitim ve istihdam imkânlarında iller arası dengesizlik fiili eşitsizlik doğurmaktadır.
Anayasa'nın 49'uncu maddesi, işsizliği önleme ve çalışma hayatını geliştirme görevini devlete verir.
Anayasa'nın 69'inci maddesi, sosyal ve ekonomik politikaların planlı ve etkili biçimde yürütülmesini zorunlu kılar.
Bu anayasal hükümler devlete istihdamı artırma, genç işsizliğini azaltma, mesleki eğitimi geliştirme ve bölgesel eşitsizlikleri giderme yönünde açık ödevler yüklemektedir. Mardin'deki mevcut genç işsizliği, istihdam eksikliği ve kalifiye eleman yetersizliği ise bu anayasal yükümlülüklerle uyumlu değildir.
Bu bağlamda;
SORULAR
Mardin'deki genç işsizlik oranı nedir? Son 5 yıl içinde genç işsizliğinin yıllara göre seyri nasıldır?
Mardin'de mesleki ve teknik eğitimi desteklemek amacıyla; meslek liseleri, mesleki eğitim merkezleri ve diğer eğitim kurumlarında kaç farklı program uygulanmaktadır? Bu programların: yıllık mezun sayıları? sertifika alan kişi sayıları ne kadardır? programlara katılanların istihdam oranları nedir?
Mardin'e yatırım ve istihdam getirmesi hedeflenen sektörleri teşvik etmeye yönelik Bakanlığınızca hazırlanmış özel bir çalışma, eylem planı veya strateji bulunmakta mıdır? Varsa .bu planın kapsamı, hedeflenen sektörler, bütçe büyüklüğü ve uygulama takvimi nedir?
Mardin'de kalifiye eleman eksikliğini gidermek ve yerel halkın mesleki becerilerini geliştirmek amacıyla yürütülen veya planlanan somut projeler nelerdir? Bu projelerin uygulanma kapasitesi, hedef grupları ve etki analizleri yapılmış mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o : 16.12.2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1759008 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ile Şanlıurfa Milletvekili Sayın Av. Mahmut TANAL tarafından yöneltilen 7/37495 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"Bakanlığımız politika üretiminde il bazlı ayrışmadan ziyade ülke genelinde bütüncül bir yaklaşım benimsemekte olup geliştirilen politikalar tüm illerimizi kapsamaktadır. Bu doğrultuda, istihdama ilişkin en temel politika belgemiz Ulusal İstihdam Stratejisi (2025-2028)'dir. Stratejinin 'Kapsayıcı İstihdamın Geliştirilmesi" başlığı altında politika ve Eylem Planında tedbirlere yer verilmiştir. Bu kapsamda; NEET'lere ve gençlere, mesleki beceri ve yetkinlik kazandırılmasına, mezun olan genç işgücünün takip edilebilmesi için ortak veri tabanının oluşturulmasına, kariyer danışmanlığı faaliyetlerinin yürütülmesine, gençlerin işgücü piyasasına katılımına yönelik araştırma yapılmasına, üniversite öğrencilerinin istihdam edilebilirliğine katkı sağlamak amacıyla bilimsel ve sosyal konulara yönelik faaliyetler yürütülmektedir.
Ayrıca Bakanlığımız tarafından istihdamın korunması ve işsizlikle mücadele kapsamında tüm ülke genelinde olduğu gibi Mardin ilinde aktif ve pasif istihdam politikaları uygulanmaktadır. Açıklanan istihdam paketleri ile başta gençler olmak üzere işsizlerin istihdam edilmesi durumunda çeşitli sürelerle prim indirimleri ve destekler sunulmaktadır. Aktif işgücü hizmetleri kapsamında Geleceğin Mesleklerinde İşbaşı Eğitim Programları, Nitelikli İşgücü Yetiştirme Programı (NİYEP), İşgücü Uyum Programları (İUP) hayata geçirilmiştir.
Bununla birlikte, gençlerimizin kalıcı, kayıtlı ve nitelikli istihdam içine girmesini sağlayan, işsizliği azaltan ve ülkemiz rekabet gücünü büyüten kapsamlı Genç İstihdam Hamlesi 2026 yılında hayata geçirilmiştir. "Staj Desteği', 'Geleceğim Meslekie', 'NEET İşgücü Uyum", 'İşe İlk Adım' ve 'İŞKUR Gençlik" olmak üzere 5 ana programın çatısı olan bu Program ile gençlerin erken yaşta iş deneyimi kazanmaları, becerilerinin işgücü piyasasının ihtiyaçlarıyla uyumlu hale getirilmesi ve nitelikli istihdama yönelmeleri amaçlanmaktadır.
Öte yandan yerel düzeyde faaliyet gösteren kurum ve kuruluşlar ile çalışma hayatına yeni atılacak olan eğitimli/nitelikli gençleri buluşturarak sektörler ve firmalar hakkında bilgi sahibi olmalarına ve iş bulmalarına aracılık etmek ve nitelikli işgücüne erişimi kolaylaştırmak amacıyla İstihdam Fuarları ve Kariyer Günleri ile İŞKUR Kampüs etkinlikleri düzenlemektedir.
Diğer yandan 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanununun geçici 35 inci maddesi kapsamında imalat sanayinde üretim sürekliliğini güvence altına almak, işletmelerin finansmana erişimini kolaylaştırmak ve istihdamı korumak amacıyla "İmalat Sanayi için Kredi Finansmanı ve İstihdamı Koruma Programı ' hayata geçirilmiştir.
Ayrıca, ülkemiz işgücü piyasasına ilişkin veriler Türkiye İstatistik Kurumunun internet sayfasında, İŞKUR'a kayıtlı iş arayanlara ilişkin veriler ise İŞKUR internet sayfası (wwwgflr. gov.ir) yayınlanmakta olan aylık istatistik bültenleri ve istatistik yıllıklarında yer almakta
Prof. Dr. Vedat IIKHAN
Bakan Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68