Muğla'nın Milas ilçesine bağlı Kayabükü Mahallesi'nde açılması planlanan maden ocağı için yürütülen ÇED sürecine ilişkin

Milletvekillerimiz tarafından şahsıma yöneltilen ve ilişik listede; TBMM Esas numaraları ve konuları belirtilen yazılı soru önergeleri incelenmiş olup, söz konusu önergelerde yer alan hususlara ilişkin cevaplarımız ekte sunulmuştur.

Bilgilerinizi ve gereğini arz ederim.

-Dosya (1 Takım)

Mustafa Kemal Mahallesi Eskişehir Devlet Yolu (Dumlupınar Bulvarı) 9. km. No: 278 Çankaya / Ankara İrtibat: Şube Müdürü-Haydar DEMİRER Tel: 410 14 57

SAYIN METİN ERGUN'UN 7138 5 48 Sk 2

TBMM 7/38348 ESAS SAYILI " YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI

SORULAR

1. Muğla Milas Kayabükü Mahallesi'nde bulunan feldspat ve kuvars maden ocağına ek kırma-eleme tesisi projesi için verilen "ÇED Gerekli Değildir" kararının gerekçesi nedir? Proje tanıtım dosyasında Beşparmak (Latmos) Dağları'nın kültürel ve doğal önemine yer verilmemesinin nedeni nedir?

2. Proje alanının "orman alanı", "önemli doğa alanı" ve prehistorik kaya resimleri gibi kültürel miras barındıran Beşparmak (Latmos) Dağları sınırlarında yer alması göz önünde bulundurularak, bu karar verilirken hangi bilimsel ve teknik kriterler esas alınmıştır?

3. Bugüne kadar bölge halkının kaynak sularının kuruması, çam ormanlarının tahrip edilmesi ve ekosistemin zarar görmesine dair şikayetleri Bakanlığınıza ulaşmış mıdır? Bu şikayetler doğrultusunda sahada herhangi bir denetim yapılmış mıdır; yapılmışsa sonuçları nelerdir?

4) 19 Aralık 2025 tarihinde gerçekleştirilen bilirkişi keşif incelemesi hakkında Bakanlığınızın bilgisi var mıdır? Bilirkişi raporunun Bakanlığınız tarafından takip edilmesi ve olası olumsuz bulgular durumunda kararın gözden geçirilmesi planlanmakta mıdır?

5) Proje faaliyetlerinin bölgedeki zeytinliklere etkisi değerlendirilmiş midir? Bu değerlendirmede hangi uzman raporları esas alınmıştır?

6) Benzer hassas ekosistemlerde (örneğin Beşparmak (Latmos) Dağları bölgesi genelinde) madencilik faaliyetlerine ilişkin Bakanlığınızın genel politikası nedir? Bu tür projelerde "ÇED Gerekli Değildir" kararlarının verilme sıklığı ve iptal oranları nedir?

7) Bölgedeki maden faaliyetlerinin kümülatif çevresel etkileri (tozlama, su kaynaklarına etkisi, biyoçeşitlilik kaybı vb.) Bakanlığınızca kapsamlı bir şekilde incelenmiş midir? İncelenmemişse, böyle bir inceleme başlatılması düşünülmekte midir?

CEVAP

Bakanlığımız Çevrimiçi ÇED Süreci Yönetim Sistemi (e-ÇED) üzerinden yapılan incelemede; Muğla İli Milas İlçesi Kayabükü Mahallesinde Kale Maden Endüstriyel Hammaddeler San. ve Tic. A.Ş. tarafından gerçekleştirilmesi plânlanan "RN:13411 (ER.2051119) Numaralı Sahada 395.000 ton/yıl kapasiteli Kırma Eleme Tesisi (Feldspat ve Kuvars) Tesisi" projesine Muğla Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğümüzce 23.04.2025 tarihli ve E- 202582 karar numaralı "Çevresel Etki Değerlendirmesi Gerekli Değildir Belgesi" verilmiştir.

İl Müdürlüğümüze sunulan proje tanıtım dosyası içerisinde; Batı Menteşe Dağlarının bir kısmını oluşturan Beşparmak Dağlarına ilgili konu başlıklarında değinilmiş ve barındırdığı endemik türlere ilişkin verilerin önemli doğa alanı olduğuna yer verilmiştir. Bununla birlikte proje tanıtım dosyası içerisinde faaliyet sahasının koordinatları topografik harita üzerinde işaretli yeri, uydu görüntüleri yer almaktadır.

Proje Tanıtım Dosyasının incelenmesi aşamasında kurumlara görüş sorulmuş olup, İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Muğla Orman Bölge Müdürlüğü, DSİ 21. Bölge Müdürlüğü görüşleri mevcuttur.

Bakanlığımıza ve İl Müdürlüğümüze ulaşan her türlü şikayet, dilekçe, Cimer Başvurusu, Alo 181 müracaatları titizlikle incelenerek cevaplanmaktadır. Bildirilen her bir şikayet için gerekli denetimler veya gerekli yaptırımlar uygulanmaktadır. Çevre Mevzuatı kapsamında yapılan denetimler neticesinde gerekli uyarılar yapılarak takibi sürdürülmektedir. Tarafımıza ulaşan şikayetlerden işleme alınmayan başvuru bulunmamaktadır.

Sözkonusu projeye karşı 2025/859 sayılı Muğla 2. İdare Mahkemesine açılan davaya ilişkin süreç devam etmekte olup, Hukuk Birimi tarafından takibi yapılmaktadır. Açılan davaya ilişkin keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmasına dair Muğla 2. İdare Mahkemesinin 14/10/2025 tarihli kararına istinaden yerinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılacağı kararı tarafımıza bildirilmiş ve 15.02.2026 tarihinde Bilirkişi Heyet Raporu düzenlenerek Muğla 2. İdare Mahkemesine sunulduğu 19.02.2026 tarihinde tarafımıza bildirilmiştir. Dava Süreci titizlikle takip edilerek, Dava süreci sonunda ortaya konulacak Mahkeme Kararının gerekleri yerine getirilecektir.

Çevresel Etki Değerlendirmesi; plânlanan projelerin, çevreye olabilecek olumlu ya da olumsuz etkilerinin belirlenmesinde, olumsuz yöndeki etkilerin önlenmesi ya da çevreye zarar vermeyecek ölçüde en aza indirilmesi için alınacak önlemlerin, seçilen yer ile teknolojik alternatiflerin belirlenerek değerlendirilmesi ve projelerin uygulanmasının izlenmesi ve kontrolünde sürdürülecek çalışmaları içermektedir. Bu karar, projeye ilişkin verilmiş bir izin, ruhsat değildir. ÇED Yönetmeliği gereği Bakanlığımızca veya Valiliğimizce verilen kararların kurumların taşra teşkilatlarına bildirilmesinden sonra proje alanının kurumların mevzuatları açısından sakıncalı bir alan olduğunun belirlenmesi durumunda ilgili kurumların mer'i mevzuatları kapsamında gerekli işlemlerin yapılması gerekmektedir. ÇED Yönetmeliği çerçevesinde yapılan müracaatlar ve tüm başvuru süreçleri başvurudan itibaren karar sürecine kadar her aşamasında Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı resmi internet sayfasında şeffaf şekilde yayımlanmaktadır.