İzmir'in Seferihisar ilçesinde bulunan Teos Marina Kapasite Artışı Projesi'ne ilişkin

İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI

SORULAR

İzmir ili Seferihisar/Sığacık'ta planlanan Teos Marina kapasite artışı; deniz dolgu alanları, yüzer beton elemanlar, çekek ve üstyapı genişlemeleriyle birlikte kıyı alanının doğal dinamiklerini ve kamu güvenliğini doğrudan ilgilendiren bir nitelik taşımaktadır.

Sığacık, 30 Ekim 2020 depremi sonrasında süpürtü dalgaları (tsunami) etkisi yaşayan bir kıyı yerleşimidir. Buna rağmen, koy içi geometriyi değiştirecek dolgu ve kıyı yapılarının; tsunami ve taşkın riskini, deniz trafiği-kaza riskini ve su sirkülasyonu bozulmasına bağlı kirlilik ve kötü koku sorunlarını ağırlaştıracağı yönünde ciddi teknik itirazlar bulunmaktadır. Öte yandan, Alaçatı-Sığacık kıyı kuşağının ekolojik hassasiyeti ve korunması gerektiğine ilişkin bilimsel çalışmalar ve sivil toplum raporları da kamuoyuna açık şekilde mevcuttur. Bu nedenle proje süreçlerinde afet riski, çevresel etkiler, kıyı mevzuatı, koruma statüleri birlikte ve şeffaf biçimde değerlendirilmelidir.

Buna göre;

1. Teos Marina kapasite artışı projesi için Bakanlığınıza sunulan ÇED süreci hangi aşamadadır?

2. Projede öngörülen toplam kapasite artışı nedir? Mevcut ruhsatlı ve izinli kapasite kaçtır? Söz konusu kapasite artışının "kamu yararı" gerekçesi nasıl açıklanmaktadır?

3. Proje kapsamında öngörülen deniz dolgusu ve kara dolgu alanı büyüklükleri nedir? Dolgu kararları hangi mevzuat dayanağıyla ve hangi kurum görüşleriyle oluşturulmuştur?

4. Sığacık'ta 30 Ekim 2020 depremi sonrası oluşan süpürtü dalgalarının (tsunami) etkisine ilişkin Bakanlığınızca yapılmış "taşkın alanı, karaya tırmanma, hasar etki tespiti, kıyı çizgisi morfoloji değişimi" çalışmaları var mıdır? Varsa raporların tarihleri nedir? Hazırlayan kurumlar hangileridir? Yok ise gerekçesi nedir?

5. Söz konusu kapasite artışı kapsamında koy içi geometriyi değiştirecek dolgu ve kıyı yapılarının, olası tsunami/taşkın senaryolarında "dalga büyütme, debiyi artırma, taşkın yayılımını genişletme" ihtimaline karşı Bakanlığınızca yapılmış/yaptırılmış hidrodinamik modelleme var mıdır? Varsa temel sonuçları nelerdir? Yok ise gerekçesi nedir?

6. Proje alanı ve yakın çevresinde tsunami tehlike haritaları güncel midir? Bu haritalar imar planlarına, tahliye güzergâhlarına ve toplanma alanlarına nasıl yansıtılmıştır?

7. "Koyda sirkülasyonun zayıflayacağı, kirlilik ve kötü koku oluşacağı" itirazları dikkate alınarak su kalitesi için ölçüm programı, sirkülasyon modeli ve müdahale planı hazırlanmış mıdır? Hazırlandıysa bağlayıcı koşullar nelerdir?

8. Proje kapsamında planlanan yüzer beton dalgakıran, yüzer iskeleler ve kıyı yapıları için deprem performansı, zemin sıvılaşması, oturma, şev stabilitesi ve yapısal güvenlik kriterleri hangi raporlarla ortaya konmuştur?

9. Kapasite artışı sonrası artacak olan tekne yoğunluğu ve dar giriş-çıkış koşulları dikkate alınarak deniz trafik etüdü ve kaza risk analizi yapılmış mıdır? Yapıldıysa sonuçları nelerdir; alınacak zorunlu tedbirler nelerdir? Yapılmadıysa gerekçesi nedir?

10. Yakıt ikmali, bakım, onarım ve çekek sahaları kaynaklı riskler bakımından yangın, sızıntı, deniz kirliliği senaryolarına yönelik acil müdahale kapasitesi (ekipman, personel, eğitim ve protokoller) Bakanlığınızca yeterli görülmekte midir?

11. Proje alanı veya etki alanı içinde "Doğal Sit, Nitelikli Doğal Koruma, Kesin Korunacak Hassas Alan" gibi statüler bulunmakta mıdır? Varsa proje revizyonları bu statülere göre nasıl yapılmıştır; ilgili kurul ve kurum görüşleri nelerdir?

12. Alaçatı-Sığacık kıyı kuşağının ekolojik hassasiyetine ilişkin raporlar doğrultusunda Bakanlığınız "bütüncül kıyı alanı yönetimi ve taşıma kapasitesi" çalışması yürütmüş müdür? Yürütmüşse tarihi, kapsamı ve çalışmanın sonucu nedir? Yürütmemişse gerekçesi nedir?

13. Proje için Bakanlığınıza ve/veya ilgili idarelere iletilen itiraz ve görüş dilekçesi sayısı kaçtır? Kaçı kabul edilmiş, kaçı reddedilmiştir; ret gerekçeleri nelerdir?

14. Bakanlığınız, afet riski (deprem, tsunami) ve çevresel etkiler birlikte değerlendirildiğinde projeye ilişkin durdurma, yeniden değerlendirme, bağımsız bilimsel kurul incelemesi gibi seçenekleri gündemine almış mıdır?

CEVAP

İzmir İli, Seferihisar İlçesi, Sığacık Mahallesi, Akkum caddesi mevkiinde T.C. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü tarafından yapılması planlanan Teos (Sığacık) Yat Limanı Kapasite Artışı projesine Bakanlığımızca 15.05.2026 tarihinde ÇED Olumlu Kararı verilmiştir. ÇED süreci içerisinde İzmir | Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü komisyon üyesi olarak yer almıştır ve projeye ilişkin görüşleri Nihai ÇED Raporuna yansıtılmıştır.

ÇED Raporu'nda afet riski değerlendirmeleri, ilgili kurumların yetki ve sorumluluk alanları doğrultusunda, esas olarak bu resmi görüşler dikkate alınarak yapılmaktadır. Projeye ilişkin hazırlanan ÇED Raporunda da bahsedildiği üzere; Tsunami riskine yönelik olarak erken uyarı sistemleri, toplanma alanları ve tahliye güzergâhları belirlenecek; afet anında koordinasyonu sağlamak amacıyla ilgili kurumlarla iş birliği içinde hareket edilecektir. Bununla birlikte tüm kıyı yapıları projeleri, tsunami, deprem vb. adet durumlar göz önüne alınarak projelendirilmekte olup, TEOS marinanın projeleri de bu şekilde hazırlanmıştır.

Söz konusu projenin ÇED süreci sadece Bakanlığımızca sürdürülen bir işlem olmayıp, proje konusuyla ilgili tüm kurum ve kuruluşların katılımıyla gerçekleştirilen bir süreçtir. Bu süreç boyunca sürdürülen çalışmalarla projenin çevresel etkilerinin mevzuatın gerektirdiği biçimde araştırılıp incelendiği ve olası çevresel etkilerin en aza indirilmesi için gerekli önlemlerin alındığı, bu konuda diğer ilgili kurum ve kuruluşların görüşleri ile halkın görüşlerinin dikkate alınarak değerlendirildiği bir süreçtir. Kapasite artışına yönelik proje kapsamında oluşabilecek tüm çevresel etkiler Nihai ÇED Raporunda detaylı olarak hesaplanmıştır.