Vergi veya SGK prim borcu nedeniyle kredi kullanamayan çiftçilere ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 46 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki soruların, Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek tarafından yazılı | olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
CHP Hatay|Milletvekili
29 Ekim 2025 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan Cumhurbaşkanlığı Kararı ile, vergi dairelerine vadesi geçmiş borcu bulunan veya sosyal sigorta primi borcu bulunan kişilerin Ziraat Bankası tarafından verilen tarımsal kredilerden yararlanamayacağı açıklanmıştır. Bu karar, 2025 yılındaki kuraklık ve don başta olmak üzere halihazırda güç durumdaki çiftçiler için daha da olumsuz sonuçlara yol açabilecek; tarımsal üretimi sekteye uğratabilecek bir karar olarak yorumlanmaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
2025 yılı sonu itibarıyla, Hatay başta olmak üzere ülkemizdeki çiftçilerin vergi ve sosyal sigorta primi borçlarının TL cinsinden miktarı nedir?
Ziraat Bankası'nın 2025 yılı boyunca çiftçilere kullandırdığı kredilerin miktarı ve geri ödenme oranları nedir?
2025 yılında yaşanan zirai don sebebiyle çiftçilere verilen nakit desteğinin miktarı ne kadardır ve illere göre dağılımı nedir?
Çiftçilerin vergi ve sosyal güvenlik primi borçlarının yeniden yapılandırılmasına ilişkin bir çalışma yürütülecek midir?
Borçlu çiftçilerin krediye erişiminin engellenmesinin tarım ürünleri ve gıda fiyatları üzerindeki olası etkilerine dair Bakanlık tarafından yapılmış bir analiz bulunmakta mıdır?
Deprem bölgesi özelinde borçlu çiftçilerin krediye erişimini sağlamak için . yapılandırma veya özel bir kredi mekanizması gibi istisnalar oluşturulacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·
İlgi (© : 02/02/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1790281 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ekinde alınan Hatay Milletvekili Sayın Nermin YILDIRIM KARA"ya ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Mehmet ŞİMŞEK Bakan
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
7139503 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni
Sayın Nermin YILDIRIM KARA, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.
6 Şubat tarihinde meydana gelen depremler nedeniyle zarar gören tarımsal üreticilerin Hazine faiz destekli kredi ödemeleri 21.02.2093 tarihli ve 6816 sayılı Karar ile | yıllığına faizsiz olarak ertelenmiş olup 09.03.2023 tarihli ve 6920 sayılı Karar ile yukarıda belirtilen erteleme Kararı'nın kapsamı afet bölgesi ilan edilen tüm yerleri kapsayacak biçimde genişletilmiştir. Bahsi geçen erteleme Kararı kapsamında 91 bin tarımsal üreticinin yaklaşık 34,2 milyar TL'lik kredi bakiyesi ertelenmiştir.
Diğer taraftan, 5570 sayılı Kamu Sermayeli Bankalar Tarafından Yürütülen Faiz Destekli Kredi ve Kâr Payı Destekli Fon Kullandırılmasına Dair Kanun uyarınca yayımlanan Kararlar çerçevesinde T.C. Ziraat Bankası A.Ş., Tarım Kredi Kooperatifleri ve Ziraat Katılım Bankası A.Ş. tarafından tarımsal üreticilere Hazine faiz/kâr payı destekli krediler/finansmanlar kullandırılmakta, bu krediler/finansmanlar ertelenebilmekte veya taksitlendirilebilmektedir.
Bu kapsamda, tarımsal kredilerin ertelenmesine yönelik olarak Bakanlığımız görev alanı çerçevesinde;
-Ziraat Katılım Bankası A.Ş. tarafından kullandırılan Hazine kâr payı destekli finansmanlar, söz konusu finansmanlara ilişkin olarak yürürlükte olan 29.12.2023 tarihli ve 8038 sayılı Karar,
• T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatifleri tarafından kullandırılan Hazine faiz destekli krediler, söz konusu kredilere ilişkin olarak yürürlükte olan 29.12.2023 tarihli ve 8039 sayılı Karar ile
Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından yayımlanan 01.05.2024 tarihli ve 2024/15 sayılı Tebliğ hükümleri çerçevesinde mevzuatta yer alan şartların sağlanması ve üreticilerin krediye/finansmana konu ürünlerinin/varlıklarının doğal afetlerden etkilendiğinin tespit edilmesi o halinde oOsöz konusu o kredile/finansmanlar (o ertelenebilmekte veya taksitlendirilebilmektedir.
Söz konusu erteleme/taksitlendirme işlemlerine ilişkin hususlar 8038 ve 8039 sayılı Kararların 4 üncü maddeleri ve 2024/15 sayılı Tebliğ'in 34'üncü maddesinde yer almakta olup söz konusu Tebliğ'de "deprem, şiddetli rüzgar. doğal afetlerden kaynaklanan yangın, aşırı sıcak zararı, sam yeli, çığ. heyelan, taban suyu yükselmesi, sel, su baskını, fırtına, aşırı yağış, aşırı kar yağışı, kar firtınası, dolu, kırağı, don, kuraklık, yıldırım düşmesi, güneş yanıklığı ve
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat 3-4 pe Teleton: (312)415 12 09 Füks: (319415 26 $0 e-posta; sgbsoruonergeleri/4hmb.govir Hekironik A www .hnb.soyr hortum afetlerine maruz kalan ve bu afetler sebebiyle ekilişleri, ürünleri, hayvan varlıkları, tesisleri veya seraları zarar gören" üreticilerin Hazine faiz/kâr payı destekli kredilerinin/finansmanlarının ertelenebileceği veya taksitlendirilebileceği hüküm altına alınmıştır.
Öte yandan 8038 ve 8039 sayılı Kararların 4'üncü maddelerinin beşinci fıkraları uyarınca; bu madde kapsamındaki kredilere/finansmanlara, Kararlar çerçevesinde; üretim konusuna bakılmaksızın | yıl süreyle ertelenmesi halinde 9025, taksitlendirilmesi durumunda ise 9620 oranında faiz/kâr payı indirimi uygulanacağı belirtilmiş olup uygulanacak faiz/kâr payı indirimi bu çerçevede belirlenmiştir.
Bununla birlikte 9436 sayılı Kararın yedinci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca; 2026 yılı Ocak ayı başından itibaren yapılacak kredi tahsis işlemlerinde "vadesi geçmiş borç durumu" sorgulanması hükme bağlanmıştır. 15.02.2026 tarihli ve 10935 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 9436 sayılı Kararda revizyona gidilmiştir.
Yeni düzenleme ile geleneksel, kültürel, sanatsal değeri olan ve kaybolmaya yüz tutmuş meslek kollarında faaliyet gösteren esnafa kullandırılacak krediler 2026 sonuna kadar istisna kapsamına alınmış; diğer kullanımlarda ise borcu bulunan esnaf ve sanatkârlara kredi kullandırım aşamasında yıllık 300.000 TL'yi aşmamak ve kredi tutarının 9625'i ile sınırlı kalmak kaydıyla borcun krediden mahsup edilmesi imkânı getirilmiştir.
Öte yandan, 2025 yılında meydana gelen zirai don nedeniyle ürünleri hasar gören çiftçilere destekleme ödemesi yapılmasına ilişkin 10396 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında; Çiftçi Kayıt Sistemine kayıtlı olup tarım sigortası yaptırmamış (ya da don teminatı olmayan) üreticilere hasarları oranında destekleme ödemesi yapılmıştır. Söz konusu desteğin toplam tutarı 23,77 milyar TL olarak gerçekleşmiştir.
Soru önergesinde bahsi geçen diğer hususlar, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile
Tarım ve Orman Bakanlığı uhdesinde bulunmaktadır.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok. Kat: 3-3 e-posta; sgbsoruonergeleri(&hmb.gov.ir Elektronik AR: vam. hbmb.soy ir
Mehmet ŞİMŞEKBakan