Özel eğitim kurumlarına biyometrik kamera sistemi zorunluluğu getirilmesine ilişkin
Kaynak göster
Aylin Yaman (CHP), 6 Şubat 2026 tarihinde 7/40143 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 67 gün sonra, 14 Nisan 2026).
Aylin Yaman (CHP, Ankara). “Özel eğitim kurumlarına biyometrik kamera sistemi zorunluluğu getirilmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/40143, 6 Şubat 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-40143-ozel-egitim-kurumlarina-biyometrik-kamera-sistemi-zorunlulugu-getirilmesine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1d1412fd-6907-4c9e-9d8b-019c42eb7986
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 67 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 56 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Anayasa'nın 98 ve TBMM İçtüzüğü'nün 96. Maddeleri gereğince aşağıda yer alan soruların Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından yazılı olarak yanıtlanması için gereğini saygılarımla arz ederim.
Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezleri; otizm, down sendromu, dil ve konuşma bozukluğu, özel öğrenme güçlüğü, işitme, görme ve ortopedik engel gibi yaşam boyu eğitime ihtiyaç duyan bireylere hizmet veren, Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı ve devlet destekli kurumlardır. 3315 Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi'nde yaklaşık 550.000 özel gereksinimli birey eğitim almaktadır. Bu kurumlar, artan maliyetler nedeniyle ciddi ekonomik sorunlar yaşamakta iken, Biyometrik Kimlik Doğrulama Sistemi (BKDS) kapsamında yürütülen satın alma ve uygulama süreci yeni mağduriyetler yaratabilecek niteliktedir.
BKDS'nin, usulsüzlüklerin önlenmesi amacıyla geliştirilmiş bir sistem olduğu ifade edilmekle birlikte; ihale sürecine ilişkin şeffaflık eksikliği, piyasa koşullarının üzerinde olduğu iddia edilen maliyetler, döviz bazlı yıllık servis bedelleri, veri güvenliği ve KVKK'ya ilişkin belirsizlikler kamuoyunda ciddi soru işaretlerine neden olmuştur. Ayrıca sistemin 1 Mayıs 2026 tarihinde uygulanacağı belirtilmesine rağmen, Bakanlık tarafından 30 Ocak tarihli resmi yazı ile sisteme geçilmemesi hâlinde ödemelerin yapılmayacağının bildirilmesi, özel eğitim kurumlarının sürdürülebilirliğini tehdit etmektedir.
Bu çerçevede;
SORULAR
Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezlerinde uygulanması zorunlu kılınan biyometrik kimlik doğrulama sistemine ilişkin ihale hangi usulle gerçekleştirilmiştir? İhale sürecine dair yaklaşık maliyet, katılımcı firma sayısı ve değerlendirme kriterleri nelerdir?
İhale hangi firma tarafından kazanılmıştır ve söz konusu firma tarafından verilen teklif bedeli ne kadardır?
BKDS alımına ilişkin belirlenen yaklaşık maliyet nedir ve bu maliyet hangi kriterlere göre hesaplanmıştır?
Piyasada daha uygun maliyetli alternatifler bulunduğu bilinmesine rağmen, söz konusu sistem için neden tek bir firmanın ürünü zorunlu tutulmuştur?
Seçilen firmanın sunduğu sistemin, piyasadaki benzer sistemlere kıyasla yaklaşık iki katı maliyete sahip olduğu ve ayrıca yıllık döviz bazlı servis bedeli talep ettiği iddiaları hakkında Bakanlığınızın açıklaması nedir?
BKDS'nin özel gereksinimli bireyler üzerinde uygulanmasının kişisel verilerin korunması (KVKK) ve veri güvenliği açısından doğurabileceği risklere ilişkin Bakanlığınız tarafından herhangi bir hukuki veya teknik görüş alınmış mıdır?
Biyometrik kimlik doğrulama sisteminin uygulama başlangıç tarihi I Mayıs 2026 olarak belirlenmişken, 30 Ocak tarihinde Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezlerine gönderilen resmi yazı ile sistemin uygulanmaması halinde ödemelerin yapılmayacağının bildirilmesinin gerekçesi nedir?
Söz konusu sistem henüz fiilen uygulanmaya başlanmamışken, ödemelerin durdurulmasının kurumları mali açıdan zora sokacağı ve kapanma noktasına getireceği yönündeki uyarılar Bakanlığınızca değerlendirilmiş midir?
Ödemelerin yapılmaması durumunda, eğitim kurumları ile veliler arasında yaşanabilecek mağduriyetlerin ve eğitimin kesintiye uğramasının sorumluluğu kime ait olacaktır?
Söz konusu uygulamanın hayata geçirilmesiyle, hizmet alan yaklaşık 550.000 özel gereksinimli bireyin eğitim hakkının olumsuz etkilenmesine yol açabilecektir. Bu uygulamanın hayata geçirilmesi sürecinde, Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezlerinin temsilcileri, meslek örgütleri veya sivil toplum kuruluşlarının görüşleri alınmış mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yusuf Tekin, Milli Eğitim Bakanı ·
c) 24/02/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1804977 sayılı yazınız. M yoş ab
ç) 24/02/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1805220 sayılı yazınız. 71 409SY GE MS d)25/02/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1805887 sayılı yazınız. Yuab> /
e) 02/03/2026 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1808753 sayılı yazınız.
GEM3
Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e)'de kayıtlı yazıyla iletilen Ankara Milletvekili Aylin YAMAN'ın 7/40143, Zonguldak Milletvekili Deniz YAVUZYILMAZ-'ın 7/40454 ve 7/40455, Uşak Milletvekili Ali KARAOBA'nın 7/40555, Kocaeli Milletvekili Lütfü TÜRKKAN''ın 7140561, Hatay Milletvekili Servet MULLAOĞLU'nun 7/40678, Hakkari Milletvekili Öznur BARTİN'in 7/40691, Van Milletvekili Gülderen VARLİ'nin 7/40823, Gaziantep Milletvekili Sevda KARACA'nın 7/40824, Aydın Milletvekili Evrim KARAKOZ'un 7/40826, Antalya Milletvekili Aliye COŞAR"ın 7/40954 ile İstanbul Milletvekili Suat ÖZÇAĞDAŞ"ın 7/40960 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek*te sunulmuştur. Bilgilerinize arz ederim.
MG00143 Çe ja
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 100 EĞİTİMİN e N YÜZYILI Strateji Geliştirme Başkanlığı PO SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ
5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında Bakanlığımızdan kurum açma izni ile iş yeri açma ve çalışma ruhsatı alarak faaliyet gösteren özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine özel gereksinimli bireylere verdikleri destek eğitimler karşılığında; 652 sayılı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Özel eğitim giderleri" başlıklı 43'üncü maddesinin birinci fıkrasındaki "Engelliler için sağlık kurulu raporu düzenlemeye yetkili sağlık kurum veya kuruluşlarınca verilen Erişkinler İçin Engellilik Sağlık Kurulu Raporuyla asgari 9620 oranında engelli olduğu, 18 yaş altı çocukların Çocuklar İçin Özel Gereksinim Raporu ile özel gereksinimi olduğu tespit edilen ve özel eğitim değerlendirme kurulları tarafindan da eğitsel değerlendirme ve tanılamaları yapılarak 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında açılan özel eğitim okulları ile özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde verilen destek eğitimini almaları uygun görülen görme, işitme, zihinsel, bedensel yetersizliği olan bireyler ile dil ve konuşma, özel öğrenme güçlüğü, otizm spektrum bozukluğu olan bireylerden ilgili destek eğitim programında belirtilen yaşlardaki Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı bireylerin eğitim giderlerinin her yıl Hazine ve Maliye Bakanlığınca belirlenen tutarı, Bakanlık bütçesine bu amaçla konulan ödenekten karşılanır. Bu engelli bireylerin engel grupları ve dereceleri ile engelinin niteliğine göre eğitim programlarının kapsamı ve eğitim süreleri, Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının görüşü alınmak suretiyle yönetmelikle belirlenir." hükmü doğrultusunda Bakanlığımızca ödeme yapılmaktadır.
Bakanlığımız tarafından sosyal devlet anlayışının bir tezahürü olarak 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun verdiği görev ve sorumlulukla gerçekleştirilen özel gereksinimli bireylerin özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde eğitim almalarının sağlanması ve bu eğitimin giderlerinin Bakanlık bütçesinden karşılanması öncelikli amaçlarımız arasında olmakla birlikte eğitimin amaçlarına ulaşması ve bu süreçte kamu zararı doğmaması da Bakanlığımızın önemli sorumluluklarındandır. Bu amaçla kurumların denetlenmesi için Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği"nin "Kurumların, denetimi, inceleme ve kontrolü" başlıklı 67'nci maddesinin birinci fıkrasında yer alan "Kurumlar, Bakanlık müfettişi, Bakanlık müfettiş yardımcısı veya il milli eğitim müdürlüğünce görevlendirilen eğitim müfettişi/il veya ilçe milli eğitim şube müdürü/eğitim uzmanı/araştırmacı ile diğer denetim yetkisi bulunanlarca denetlenir. Kurumların denetimlerinde, Bakanlıkça hazırlanan modüller ile diğer elektronik araç ve gereçlerden de yararlanılabilir. " hükmü yer almaktadır.
Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde ders devam takipleri ile ödeme süreçlerine ilişkin olarak; 652 sayılı Özel Barınma Hizmeti Veren Kurumlar ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Özel eğitim giderleri" başlıklı 43'üncü maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan "Engelli bireylerin özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine veya birimlerine kayıt ve kabul işlemleri ile engelli birey ve eğitim personelinin ders devam takibi, 1/9/2018 tarihinden itibaren biyometrik kimlik doğrulama sistemi veya kameralı görüntüleme sistemi ile yapılır. Bu yöntemlerle ders devam takibi mümkün olmayan engelli bireylerin ders devam takibi ile kimlik doğrulama sistemi veya kameralı görüntüleme sistemine ilişkin diğer usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir. " hükmü gereği özel gereksinimli bireylerin eğitim aldıkları kurumlarda ders devam takibinin yapılabilmesi ve kamu kaynaklarının etkin, verimli ve yerinde kullanılabilmesini sağlamak, özel eğitim ve
| EŞ T.C.
KEN N MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 00 EĞİTİMİN MM Strateji Geliştirme Başkanlığı yüzyıLı rehabilitasyon merkezlerinde eğitim alan özel gereksinimli bireylere eğitim vermeden eğitim verilmiş gibi gösterilmesi sonucunda kamu zararı doğmasını ve bireylerin eğitim haklarının ellerinden alınmasını engellemek amacıyla Biyometrik Kimlik Doğrulama Sistemi'ne (BKDS) geçilmiştir.
BKDS'nin çalışabilmesi için Bakanlığımızın veri merkezlerinde kurulması gerekli olan donanım ve yazılımlara ilişkin alım 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında 2024 yılı içerisinde gerçekleştirilmiş olup İnnova Bilişim Çözümleri A.Ş. tarafından kazanılan ihale kapsamında özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerine yapılacak BKDS kurulumlarına ilişkin mevzuatta bir hüküm veya düzenleme yer almamaktadır. İhaleye ilişkin sayısal veriler, 2024 yılı sonunda ihale bitiminde "Kamu İhale Bülteninde" yayımlanarak kamuoyuna duyurulmuştur.
BKDS'nin, ders devam takiplerinde ve ödemeye esas veri olarak kullanılması sürecine ilişkin olarak Özel Öğretim Kurumları Genel Müdürlüğünce tüm valiliklere 14.07.2025 tarihli ve E-35235946-410.07-136584411 sayılı yazı ile bildirilmiş ve 04.11.2025 tarihli ve E-35235946-410.07-145516194 sayılı yazı ile tekrar hatırlatılmıştır.
Ancak Bakanlığımıza bağlı faaliyette bulunan özel eğitim okulunun özel eğitim ve rehabilitasyon birimleri ile özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinden bir kısmının BKDS üzerinden Bakanlığımız bilişim sistemlerine entegrasyonlarının sağlanmadığı anlaşıldığından kurumların BKDSnin belli şartlar dahilinde 1/1/2026 tarihinden sonra kullanılacağı Özel Öğretim Genel Müdürlüğünün 27.11.2025 tarihli ve E-16915068-410.07-147430246 sayılı yazısı ile duyurulmuştur. Nitekim Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Kurumları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Kurumları Yönetmeliği'nin Geçici 4'üncü maddesine "Biyometrik kimlik doğrulama sistemi 1/1/2026 tarihine kadar Bakanlığın bilişim sisteminde kullanılan biyometrik kimlik doğrulama sistemine entegre edilmiş veya edilecek kurumlara, 1/5/2026 tarihine kadar verilen eğitimler için 30 uncu maddenin ikinci fikrasına göre ödeme yapılır. Biyometrik kimlik doğrulama sistemi 1/1/2026 tarihinden sonra Bakanlığın bilişim sisteminde kullanılan biyometrik kimlik doğrulama sistemine entegrasyonu yapılan kurumlara, 1/1/2026 tarihinden entegrasyon yapılan tarihe kadar kurumlarında verilen eğitimler için 30 uncu maddenin ikinci fıkrası kapsamında ödeme yapılmaz." hükmü eklenmiştir.
Özel gereksinimli bireylerin ve eğitim personelinin biyometrik verilerini barındıracak sistemin 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu ve Bakanlığımızın bilgi güvenliği politikaları çerçevesinde kişisel verilerin güvenliğinin sağlanmasına yönelik olarak sisteme dışarıdan müdahale edilememesi, gizlilik gerektiren bilgi, materyal ve dokümanların korunması, bilgi ve dokümanların görsel, işitsel ve yayın yolu ile üçüncü şahıslara karşı güvenliğin sağlanması, söz konusu projedeki hiçbir teknik dokümanın kısmen veya tamamen yüklenici tarafından başka projelerde kullanılmaması, yüklenicinin personeli veya yetkililerinin cihazların kurulacağı adreslerde yapacakları her türlü çalışma sırasında gizlilik kurallarını ihlal etmemesi gibi hususlar BKDS Teknik Şartnamesi'nde hüküm altına alınmıştır.
BKDS'nin Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) hükümlerine tam uyumlu olması için kapsamlı tedbirler düşünülmüş ve uygulanmıştır. Biyometrik veriler, KVKK'nin 6. maddesi kapsamında "özel nitelikli kişisel veri" olarak kabul edildiğinden, bu verilerin işlenmesi için özel güvenlik önlemleri ve açık rıza mekanizması zorunludur.
Organizasyonel tedbirler arasında, veri sorumlusu ve veri işleyen rolleri net olarak tanımlanmış, veri işleme politikaları oluşturulmuş ve personel eğitimleri verilmiştir. Veri saklama süreleri belirlenmiş, amaç ortadan kalktığında verilerin silinmesi için prosedürler MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 100 EĞİTİMİN vi ici ğ YÜZYILI Strateji Geliştirme Başkanlığı DO oluşturulmuştur. Ayrıca, veri sahiplerinin KVKK'nin 11. maddesi kapsamındaki hakları (bilgi talep etme, düzeltme, silme, itiraz etme) sistemde güvence altına alınmıştır.
Öte yandan özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinin denetimleri Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim Kurumları Yönetmeliği"nin "İnceleme, Soruşturma ve Denetim" başlıklı 27'nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "Bakanlık müfettişi/Bakanlık müfettiş yardımcısı veya il milli eğitim müdürlüklerince görevlendirilen eğitim müfettişi/eğitim müfettişi yardımcısı, il milli eğitim müdür yardımcısı, il/ilçe milli eğitim şube müdürü veya diğer denetim yetkisi bulunanlarca yapılan inceleme/soruşturma/denetimlerde onayın alındığı aydan önceki geriye dönük olarak en az 90 günlük kamera kayıtlarını ve biyometrik kimlik doğrulama sistemi verilerini sunamayan ve/veya Özel Eğitim Modülü üzerindeki eğitim saatleriyle biyometrik kimlik doğrulama sistemi verileri ve kamera görüntüleri arasında uyuşmazlık bulunan kurumlara ödemenin yapılmış olması hâlinde, 652 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 43 üncü maddesi ikinci fıkrasında yer alan hükümlere uygun işlem yapılır. " hükmü doğrultusunda kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde kullanılmasını, hesap verebilirliği ve mali saydamlığı sağlamak üzere gerekli denetimler yapılmaktadır.
Özel gereksinimli bireylerin ve eğitim personelinin rehberlik ve araştırma merkezlerinde (RAM) yüz imzasının üretilmesi, bu yüz imzalarının şifreli olarak özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde kurulacak olan sisteme yüklenmesi, bireylerin kuruma geliş/gidişi sırasında bireyleri biyometrik olarak tanıyarak Bakanlığımız MEBBİS sistemlerine devam bilgilerini aktaracak ve tüm bu süreçleri bilgi güvenliği, kişisel verilerin korunması, sisteme müdahale edilememesi gibi kriterlere uygun gerçekleştirecek sistem sayesinde özel gereksinimli bireylerin kurumlarda eksiksiz eğitim alması ve herhangi bir hak kaybı yaşamaması amacıyla söz konusu yönetmeliklerde düzenleme yapılmıştır.