Kırşehir'de açılması planlanan bir maden ocağının bölgenin su rezervlerine olası etkilerine ilişkin

Aşağıdaki soruların Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

İbrahim AKIN İzmir Milletvekili

Kırşehir ili Boztepe ve Merkez ilçeleri, Çimeli ve Körpınar köyleri sınırlarında; Koç Holding'e bağlı Demir Export ile AKP Batman Milletvekili Ferhat Nasıroğlu'na ait Fernas İnşaat ortaklığıyla kurulan Defaş Madencilik tarafından altın madeni projesi planlanmaktadır. Proje hakkında Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından ÇED Olumlu kararı verilmiştir.

Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Ruhsat alanı yaklaşık 5.855 hektar olup, proje sahası Kırşehir'in içme suyu temininde kullanılan kuyulara yaklaşık 3 kilometre, şehir merkezine ise yaklaşık 6 kilometre mesafededir. Kırşehir ve Özbağ Belediyesi'ne içme ve kullanma suyu sağlayan kuyuların, proje sahasında bulunan dağlık alandan beslendiği bilinmektedir.

Devlet Su İşleri tarafından söz konusu kuyuların koruma alanlarının belirlenmesine ilişkin çalışmaların devam ettiği belirtilmesine rağmen; bu çalışmaların tamamlanmadığı ifade edilmektedir.

Su kuyuları için 5 ila 10 kilometre yarıçaplı koruma alanı belirlenmesi gerektiği yönündeki teknik gereklilikler dikkate alındığında, maden faaliyetinin içme suyu güvenliği açısından ciddi riskler barındırdığı anlaşılmaktadır.

Öte yandan, maden sahasında kullanılacak suyun Kapulukaya Barajı'ndan temin edileceği; 1988 yılında TÜPRAŞ'a tahsis edilen 722 litre/saniye su kullanım hakkının bir kısmının maden şirketine devredileceği ve bu devre DSİ tarafından onay verildiği belirtilmektedir. Ancak Su Tahsisleri Hakkında Yönetmelik'te, tahsis edilen suyun üçüncü kişilere devredilemeyeceği açıkça düzenlenmiştir. Bu yönüyle de yönetmeliğe aykırı şekilde hareket edilmektedir.

Bu bilgiler doğrultusunda;

SORULAR

1. Kırşehir ve Özbağ Belediyesi'ne içme ve kullanma suyu sağlayan kuyuların koruma alanı belirleme çalışmaları ne aşamadadır? Bu çalışmalar neden sonuçlandırılmamıştır? Söz konusu kuyular için 5—10 kilometre yarıçaplı koruma alanı belirlenmesi halinde, planlanan maden sahası bu alan içinde kalmakta mıdır?

2. Proje alanının mera ve tarım arazisi niteliği dikkate alındığında, 650 hektarlık doğrudan tarım kaybı ve 5 bin hektarlık dolaylı etki için Bakanlıkça bir gıda güvenliği ve kırsal geçim analizi yapılmış mıdır?

3. Küçükbaş hayvancılık ve besi çiftliklerinin faaliyetlerinin azalması halinde ortaya çıkacak sosyo-ekonomik etkiler ÇED raporunda nasıl değerlendirilmiştir?

4. Kapulukaya Barajı'ndan su teminine ilişkin olarak TÜPRAŞ"'a 1988 yılında verilen tahsis hakkının üçüncü bir şirkete devrine hangi hukuki gerekçeyle onay verilmiştir? Su Tahsisleri Hakkında Yönetmelik'te yer alan "tahsis edilen su üçüncü şahıslara devredilemez" hükmü karşısında, yapılan işlemin dayanağı nedir?

5. Söz konusu tahsis devri için Bakanlık bünyesinde herhangi bir hukuki görüş alınmış mıdır? Alınmış ise bu görüşün içeriği nedir?

6. Maden Atığı Depolama Tesisi'nde meydana gelebilecek bir sızıntı, kaza veya afet durumunda Kırşehir'in içme suyu kaynaklarının kirlenmesi ihtimaline karşı hangi önleyici tedbirler planlanmıştır?

7. Projenin yer altı suları üzerindeki etkisine ilişkin bağımsız ve kamuoyuna açık bir hidrojeolojik etki analizi yapılmış mıdır?

8. İklim krizi nedeniyle yer altı su rezervlerinin azaldığı bir dönemde, endüstriyel madencilik faaliyetleri için bu ölçekte su tahsisi yapılması hangi kamu yararı gerekçesine dayandırılmaktadır?