Erzurum'da yapılan gıda güvenliği denetimlerine ilişkin
Kaynak göster
Meral Danış Beştaş (DEM Parti), 4 Mart 2026 tarihinde 7/41646 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 54 gün sonra, 27 Nisan 2026).
Meral Danış Beştaş (DEM Parti, Erzurum). “Erzurum'da yapılan gıda güvenliği denetimlerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/41646, 4 Mart 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-41646-erzurum-da-yapilan-gida-guvenligi-denetimlerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f2deaf24-b7f4-4eec-a8af-019cbcfc611e
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 54 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96 ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Gıda güvenliği bireysel bir tercih değil, doğrudan kamu sağlığını ilgilendiren temel bir haktır. Hijyen şartlarına uyulmadan üretilen ya da uygun koşullarda muhafaza edilmeyen ürünler; gıda zehirlenmelerinden bulaşıcı hastalıklara kadar geniş bir risk alanı oluşturmaktadır.
Özellikle et, süt ve tatlı üretimi yapan işletmelerde denetimlerin daha sık ve ani yapılması gerektiği yönündeki uzman görüşleri dikkat çekmektedir. Erzurum'da gıda üretim, satış ve toplu tüketim yerlerinin: denetim o sorumluluğu, Erzurum İl Tarım ve Orman Müdürlüğü bünyesinde faaliyet gösteren Gıda ve Yem Şube Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir. |
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Ancak kamuoyuna yansıyan iddialar ve yurttaşların şikâyetleri, sahadaki uygulamaların yeterliliği konusunda soru işaretleri doğurmaktadır. Denetimlerin sayısı, kapsamı, niteliği ve uygulanan yaptırımların caydırıcılığı konusunda daha fazla şeffaflık beklentisi bulunmaktadır.
Erzurum'da yaşayan yurttaşların güvenli ve sağlıklı gıdaya erişim hakkının korunması, kamusal denetim mekanizmalarının etkin ve görünür şekilde işletilmesini zorunlu kılmaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
2023, 2024 ve 2025 yıllarında Erzurum il genelinde gıda üretim, satış ve toplu tüketim işletmelerine yönelik toplam kaç denetim gerçekleştirilmiştir? Bu denetimlerin kaçı et, süt ve tatlı üretimi yapan işletmelere yöneliktir?
Aynı yıllar itibarıyla Erzurum'da kaç işletmede hijyen, ruhsat, ürün güvenliği veya teknik uygunluk açısından mevzuata aykırılık tespit edilmiştir?
Tespit edilen aykırılıklar nedeniyle kaç işletmeye idari para cezası uygulanmış, kaç işletme hakkında faaliyet durdurma veya kapatma işlemi gerçekleştirilmiştir?
Erzurum İl Tarım ve Orman Müdürlüğü bünyesinde gıda denetimi yapmakla görevli toplam personel sayısı kaçtır? Bu sayı, il genelindeki işletme sayısına oranla yeterli midir?
Denetimlerin ne kadarı habersiz (ani) denetim şeklinde gerçekleştirilmiştir? Özellikle riskli ürün gruplarında ani denetim oranı nedir?
Bakanlığınız tarafından Erzurum'da risk esaslı denetim planlaması yapılmakta mıdır? Yapılıyorsa hangi kriterler esas alınmaktadır?
Yapılan denetim sonuçlarının, tespit edilen uygunsuzlukların ve uygulanan yaptırımların kamuoyuyla düzenli ve şeffaf biçimde paylaşılmasına yönelik bir çalışma bulunmakta mıdır?
Erzurum'da son üç yıl içinde gıda kaynaklı zehirlenme vakası sayısı kaçtır? Bu vakaların kaçı denetim yetersizliği veya mevzuata aykırı üretimle ilişkilendirilmiştir?
Bakanlığınız, Erzurum özelinde gıda denetimlerinin sıklığını ve caydırıcılığını artırmaya yönelik yeni bir eylem planı hazırlamakta mıdır?
Yurttaşların gıda güvenliği konusunda şikâyet ve ihbarlarını daha etkin iletebilmeleri için mevcut mekanizmaların güçlendirilmesine yönelik bir çalışma var mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Bakanlığımızca gıda güvenilirliği; 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu ve ilgili ikincil mevzuat çerçevesinde değerlendirilmektedir.
Gıda güvenilirliğinin sağlanması ve tüketici menfaatlerinin korunması amacıyla 28.10.2020 tarihinde 5996 sayılı Kanun'da yapılan değişikliklerle uygulanan idari yaptırımların caydırıcılığı artırılmıştır.
Gıda resmi kontrolleri; Bakanlığımız ve il tarım ve orman müdürlüklerimizce hazırlanan yıllık numune alma programlarının yanı sıra şüphe, şikâyet, ihbar, Alo 174 Gıda Hattı, Tarım İletişim Merkezi (TİMER) ve Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi (CİMER) kapsamında şikâyet edilen ürün ve firmalara yönelik olarak da gerçekleştirilmektedir.
Ayrıca Bakanlığımızca 18.03.2026 tarihinde hizmete alınan "Güvenilir Gıda" mobil uygulaması ile tüketicilerimizin şikâyet ve ihbarlarını daha hızlı ve kolay bir şekilde iletebilmeleri sağlanacaktır.
Resmi kontrollerin sıklığı "İşletmelerin Riske Dayalı Denetim Sıklığının Belirlemesi Prosedürü" çerçevesinde belirlenmekte olup herhangi bir risk durumunda bu sıklık artmaktadır. Bu doğrultuda, sektör bazında denetim sıklığı | ay ile 1 yıl arasında değişmekte olup her işletme yılda en az bir kez denetlenmektedir.
Resmi kontroller ön bildirim gereken haller dışında, önceden haber verilmeksizin gerçekleştirilmektedir.
Denetimler kapsamında işletmelerin hijyen şartları, ürünlerin etiket bilgileri, muhafaza koşulları ve mevzuata uygunluğu kontrol edilmekte; gerekli görülmesi hâlinde numune alınarak analiz yapılmaktadır.
Bakanlığımızca, analizler sonucu taklit ve tağşiş yapıldığı tespit edilen ürünlerin adı, markası, üreticisi ve parti numarasına ait bilgiler guvenilirgida.tarimorman.gov.tr internet adresinden güncel olarak kamuoyunun bilgisine sunulmaktadır.
Bakanlığımız veri sisteminde tarafımıza bildirilen her bildirim (gıda kaynaklı zehirlenme olsun veya olmasın) "gıda kaynaklı hastalık" olarak kayıt altına alınmaktadır.
Tüketilen gıdanın kesin olarak enfeksiyon veya zehirlenmeye sebep olduğunu iddia etmek için gıdada tespit edilen mikroorganizmalara ait suş ile insandan alınan klinik örneklerde saptanan (gaita, idrar, mide özsuyu vb.) suşların eşleşmesi gerekmektedir. Tarafımıza yapılan çoğu ihbarda tıp doktorları tarafından koyulan bir besin zehirlenmesi teşhisi bulunmamakla birlikte Bakanlığımız zehirlenme şüphesi üzerine bile olsa tüm ihbarları aynı gün içerisinde değerlendirerek gerekli tüm resmi kontrollerini yapmaktadır.
Gıda işletmelerinde yapılan resmi kontrollerde mevzuata aykırılık tespit edilenler hakkında 5996 sayılı Kanun kapsamında yasal işlemler uygulanmaktadır. Ayrıca gıda kaynaklı zehirlenmelere istinaden alınan gıda numunelerine ait muayene ve analiz raporu sonucunda mevzuata aykırılık tespit edilenler hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunulmaktadır.
Erzurum ilinde faaliyet gösteren gıda ve gıda ile temasta bulunan madde ve malzemeleri üreten, satan ve toplu tüketime sunan gıda işletmelerinin resmi kontrolleri Erzurum İl Tarım ve Orman Müdürlüğümüzde görevli 82 gıda kontrol görevlisi tarafından yürütülmektedir. /iME :
LE Mağ T.C.
İZ TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI di Strateji Geliştirme Başkanlığı
Erzurum ili genelinde gıda üretim, satış ve toplu tüketim işletmelerine 2023 yılında 16.460 adet, 2024 yılında 17.914 adet, 2025 yılında 18.139 adet gıda resmi kontrolü gerçekleştirilmiştir. Bu denetimlerden et, süt ve tatlı üretimine ilişkin 2023 yılında 3.958 adet, 2024 yılında 4.121 adet ve 2025 yılında 4.310 adet gıda resmi kontrolü gerçekleştirilmiştir.
Erzurum ili genelinde yapılan resmi kontroller kapsamında 2023 yılında 136 adet olumsuzluk tespit edilmiş olup 135 adet idari para cezası uygulanmış, | adet işletme hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunulmuş ve | adet faaliyet durdurma idari yaptırımı uygulanmıştır. 2024 yılında 155 adet olumsuzluk tespit edilmiş olup 134 adet idari para cezası uygulanmış ve 1 adet işletme hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunulmuştur. 2025 yılında 239 adet olumsuzluk tespit edilmiş olup 237 adet idari para cezası uygulanmış ve 2 adet işletme hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunulmuştur.
İbrahim YUMAKLIBakan